| YouTube Channel

ह्राद (hrAda)

 
शब्दसागरः
English
ह्राद
m.
(-दः) Noise, sound.
E.
ह्राद् to sound,
aff.
घञ्
Capeller Eng
English
ह्राद
m.
noise, sound.
Yates
English
ह्राद ह्रादते 1.
d. To sound.
ह्राद (दः)
m.
Noise, sound.
Spoken Sanskrit
English
ह्राद - hrAda -
m.
- roar
ह्राद - hrAda -
m.
- noise
ह्राद - hrAda -
m.
- sound
Wilson
English
ह्राद r. 1st cl. (-ह्रादते) To sound, inarticulately.
ह्राद
m.
(-दः) Noise, sound.
E.
ह्राद to sound,
aff.
अच्.
Apte
English
ह्रादः [hrādḥ], [ह्राद्-भावे घञ्] Noise, sound
दुन्दुभीनां ह्रादः
Ki.*
16.8
so धनुर्ह्रादः
&c.
Apte 1890
English
ह्रादः [ह्राद-भावे घञ्] Noise, sound
दुंदुभीनां ह्रादः Ki. 16. 8
so धनुर्ह्रादः &c.
Monier Williams Cologne
English
ह्राद
m.
sound, noise, roar (of thunder),
ChUp.
MBh.
Kir.
sound (in a phonetical sense),
Pat.
N.
of a serpent-demon,
MBh.
of a son of Hiraṇyakaśipu,
Hariv.
Pur.
Monier Williams 1872
English
ह्राद, अस्, m. noise, sound
N. of a son of
Hiraṇya-kaśipu.
Macdonell
English
ह्राद hrād-a,
m.
sound, noise, roar (of 🞄[Page381-3] 🞄thunder)
🞄N.
-in,
a.
making a loud noise or din, 🞄shouting, very loud: -ī,
f.
lightning.
Benfey
English
ह्राद ह्राद् + अ,
m.
Noise, Kir. 16, 8.
Apte Hindi
Hindi
ह्रादः
पुं*
- ह्राद् + घञ्
"शोर, आवाज"
L R Vaidya
English
hrAda {% m. %} Noise, sound, Kir.xvi.8.
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
ह्राद्
मूलधातुः:
ह्राद
धात्वर्थः:
अव्यक्ते शब्दे
गणः:
भ्वादिः
कर्मकत्वं:
अकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
आत्मनेपदी
रूपम्:
ह्रादते
धातुप्रदीपः
Sanskrit
ह्रादँ ह्राद अव्यक्ते_शब्दे
- ह्रादते जह्रादे दुन्दुभिह्रादः ह्रदो जलाशयविशेषः (13) पृषोदरादित्वाद् ह्रस्वत्वम् ।। 25 ।।
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
ह्राद °Adj. von ह्रद (Teich), Yudh. 8, 75.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
शब्दो निनादो निर्घोषः स्वानो ध्वानः स्वरो ध्वनिः
निह्रादो निनदो ह्रादो निस्वानो निस्वनः स्वनः १३९९
रवो नादः स्वनिर्घोषः संव्याङ्भ्यो राव आरवः
क्वणनं निक्वणः क्वाणो निक्वाणश्च क्वणो रणः १४००
-wordlist-
शब्द (पुं), निनाद (पुं), निर्घोष (पुं), स्वान (पुं), ध्वान (पुं), स्वर (पुं), ध्वनि (पुं), निह्राद (पुं), निनद (पुं), ह्राद (पुं), निस्वान (पुं), निःस्वन (पुं), स्वन (पुं), रव (पुं), नाद (पुं), स्वनि (पुं), घोष (पुं), संराव (पुं), विराव (पुं), आराव (पुं), आरव (पुं), क्वणन (क्ली), निक्वण (पुं), क्वाण (पुं), निक्वाण (पुं), क्वण (पुं), रण (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
ह्राद
ह्राद, नाद, शब्द, स्वान, ध्वान, स्वर, रव, घोष
ह्रादो नादः शब्दः स्वानो ध्वानः स्वरो रवो घोषः
verse 1.1.1.138
page 0017
Mahabharata
English
Hrāda, a serpent. § 793 (Mausalap.): XVI, 4, †120.
पुराणम्
English
ह्लाद / HLĀDA (hrāda). A synonym for hrāda, son of hiraṇyakaśipu. (See hrāda).
ह्राद / HRĀDA I. Also called hlāda, a son of hiraṇyakaśipu. (See under anuhlāda).
ह्राद / HRĀDA II. A nāga. hrāda was also present in the company of nāgas, which carried the soul of balabhadrarāma to pātāla. (Mausala Parva, Chapter 4, Verse 16).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
ह्राद, स्वने इति कविकल्पद्रुमः
(भ्वा०-आत्म०-अक०-सेट् ।) रेफयुक्तो द्वितीयस्वरी ।ङ, ह्रादते इति दुर्गादासः
ह्रादः,
पुं,
(ह्राद + घञ् ।) शब्दः इति हेम-चन्द्रः
(यथा, महाभारते ८० २९ ।“ह्रादेन गजघण्टानां शङ्खानां निनदेन
”)हिरण्यकशिपुपुत्त्रः यथा, --“हिरण्यकशिपोः पुत्त्राश्चत्वारः सुमहाबलाः ।प्रह्लादः पूर्व्वजस्तेषामनुह्रादस्तथैव
संह्रादश्चैव ह्रादश्च ह्रादपुत्त्रान् शृशुष्व तान् ।ह्रादस्य पुत्त्रौ द्वावास्तां हिण्डिभो मूक एव
”इति वह्निपुराणे कश्यपीयप्रजासर्गः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
ह्राद स्वने
भ्वा०
आ० अक० सेट् ह्रादते अह्रादिष्ट
ह्राद
पु०
ह्राद--भावे घञ् शब्दे हेमच० अच् शब्द०कारके
त्रि०
हिरण्यकशिपुपुत्रभेदे
पु०
पुराणम्
क्षीरतरङ्गिणी
Sanskrit
ह्रादँ ह्राद अव्यक्ते_शब्दे
(अर्थविवरणम्) अव्यक्तेऽनतिस्फुटवर्णे
ह्रादते दुन्दुभिः, नूपुरह्रादः पृषोदरादित्वाद् (द्र063109) ह्रस्वे कृते ह्रदः 25
धातुवृत्तिः
Sanskrit
ह्रादँ ह्राद (अर्थः) अव्यक्ते_शब्दे
(अर्थविवरणम्) अव्यक्तशब्दो वाद्यादिघोषः
( ह्रादते जहादे ) "कुहोश्चुः'' इत्यभ्यासहकारस्यान्तरतम्यात् ज्ञकारश्चुत्वं, तस्य "अभ्यासे चर्य'' इति जश्त्वं जकारः ( हादितेत्यादि ) भावे ( हाद्यत इत्यादि अहादि जिहादिषते जाहाद्यते जाहादीति जाहात्तीत्यादि, ह्रादयति ह्रादयते अजिहदत् ) "अत्स्मृद्दृत्परप्रथम्रदस्तॄस्पशाम्'' इति स्मरत्यादीनां चङ्परे णौ लघुनि धात्वक्षरे पर इत्वापवादात्वविधानाज् ज्ञापकादित्वविधौ येन नाव्यवधानं तेन व्यवहितेपि भवतीति त्वियमनाश्रयणादभ्यासस्येत्वम् दीर्घस्तु भवति संयोगपरत्वेनालघुत्वात् हदः पचाद्यचि पृषोदरादित्वात् ह्रस्वः महिकिहदो नाम वाहीकग्रामविशेषः, तत्र भवादिर्महिकिहदीयः "कन्थापलदनगरग्रामहदोत्तरपदात्'' इति शेषेर्थे "छो वाहिकग्रामेभ्यश्च''इति प्राप्तयोः ठ_चिठयोरपवादः, ( सूत्रम्) आयनेयीनीयियः फढखच्छघां प्रत्ययादीनाम् (इति सूत्रम्) इति प्रत्ययादीनां फादीनां यथासंख्यमायन्नदिविधानात् छस्येयादेशः छविधौ निपातनाद्वा ह्रस्वः 26
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“ह्राद अव्यक्ते शब्दे”@} 2 अव्यक्तशब्दः = वाद्यादिघोषः।
3 नूपुरह्रादः, 4 ह्रदः, माहिकिह्रदः, 5 ह्रादिनी, 6 निर्ह्रादः।
सामान्यरूपाणि भौवादिकगाधतिवत् 7 यथासम्भवमूह्यानि।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(२०२९)
02
=>
(१-भ्वादिः-२६। अक। सेट्। आत्म।)
03
=>
[[२। घञन्तोऽयम्। नूपुरस्याव्यक्तशब्द इत्यर्थः।]]
04
=>
[[३। पचाद्यचि पृषोदरादित्वात् (६-३-१०९) ह्रस्वे रूपमेवमिति केचित्। ‘कन्थापलद- नगरग्रामह्रदोत्तरपदात्--’ (४-२-१४२) इत्यत्र निर्देशात् ह्रस्व इति परे। माहिकिह्रदः वाहीकदेशेषु ग्रामविशेषः।]]
05
=>
[[४। ग्रह्यादित्वात् (३-१-१३४) णिनिप्रत्यये, स्त्रियां ङीपि रूपमेवम्। ह्रादिनी = वज्रम्।]]
06
=>
[[५। निर्ह्रादः वज्रघोषः। संज्ञायां घञ्।]]
07
=>
(३९४)
Capeller
German
ह्राद
m.
Getön, Geräusch.
Burnouf
French
ह्राद ह्राद
m.
son, tintement
bruit.
ह्रादिन् a. qui sonne, qui fait du bruit. -- S.
f.
la foudre.
Rivière, en gén.
Boswellia thurifera, bot.
Stchoupak
French
ह्राद-
m.
bruit, grondement (de tonnerre)
fils de Hiraṇyakaśipu.