| YouTube Channel

हेतिः (hetiH)

 
Apte
English
हेतिः [hētiḥ],
m.
 ,
f.
 [हन्-करणे क्तिन् नि˚] A weapon, a missile
समरविजयी हेतिदलितः
Bh.*
 2.44
R.*
 1.12
Ki.*
 3.56
14.3.
A stroke, injury.
A ray of the sun.
Light, splendour.
Flame
वहन्ति सर्वभूतानि त्वत्तो निष्क्रम्य हेतयः
Mb.
 * 5.16.6
Śi.*
 14.25.
An implement, instrument
सध्ऱ्यङ् नियम्य यतयो यमकर्तहेतिं जह्युः स्वराडिव निपानखनित्रमि
Bhāg.*
 2.7.48.
Shot, impact (of a bow-string).
A young sprout.
Apte 1890
English
हेतिः m. f. [हन्-करणे क्तिन् नि°] 1 A weapon, a missile
समरविजयी हेतिदलितः Bh. 2. 44
R. 10. 12
Ki. 3. 56, 14. 30.
2 A stroke, injury.
3 A ray of the sun.
4 Light, splendour.
5 Flame.
Chandas
Sanskrit
सम-वृत्तम्,
अक्षराणि-
 56,
पादेऽक्षराणि-
 14
मात्राः - 18
सङ्ख्याजातिः - शक्वरी
मात्रा-विन्यासः
द द द द दा द द दा द दा द द दा द
लक्षण-मूलम् - आनन्दमिश्र-जालक्षेत्रम्
Apte Hindi
Hindi
हेतिः
"पुं* ,
स्त्री*
 " - "हन् करणे क्तिन्, नि२"
"शस्त्र, अस्त्र"
हेतिः
"पुं* ,
स्त्री*
 " - -
"आघात, क्षति"
हेतिः
"पुं* ,
स्त्री*
 " - -
सूर्य की किरण
हेतिः
"पुं* ,
स्त्री*
 " - -
"प्रकाश, आभा"
हेतिः
"पुं* ,
स्त्री*
 " - -
ज्वाला
हेतिः
पुं*
 - "हन्+क्तिन्, नि*"
नया अंकुर
हेतिः
स्त्री*
 - "हन्+क्तिन्, नि*"
नया अंकुर
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 सूर्यकिरणः, सूर्यरश्मिः, सूर्यमयूखः, सूर्यकरः, सूर्यांशुः, अर्ककरः, गभस्तिः, तपनकरः, रविकिरणः, सूर्यपादः, हेतिः
noun
सूर्यस्य रश्मिः।
"उषःकाले सूर्यकिरणाः धराम् आवृण्वन्ति।"
Synonyms:
 हेतिः
noun
एका राक्षसी।
"हेत्याः वर्णनं रामायणे वर्तते।"
Synonyms:
 वज्रम्, कुलिशम्, भदुरम्, पविः, शतकोटिः, स्वरुः, शम्बः, दम्भोलिः, अशनिः, कुलीशम्, भिदिरम्, भिदुः, स्वरुस्, सम्बः, संवः, अशनी, वज्रांशनिः, जम्भारिः, त्रिदशायुधम्, शतधारम्, शतारम्, आपोत्रम्, अक्षजम्, गिरिकण्टकः, गौः, अभ्रोत्थम्, मेघभूतिः, गिरिज्वरः, जाम्बविः, दम्भः, भिद्रः, अम्बुजम्, ह्लादिनी, दिद्युत्, नेमिः, हेतिः, नमः. सृकः, वृकः, वधः, अर्कः, कुतसः , कुलिशः, तुजः, तिग्मम्, मेनिः, स्वधितिः सायकः, परशुः
noun
इन्द्रस्य प्रधानं शस्त्रम्।
"एकदा इन्द्रेण हनुमान् वज्रेण प्रहृतः।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
हेतिः,
स्त्री,
 (हन्यतेऽनयेति । हन + “ऊतियूति-जूतिसातिहेतिकीर्त्तयश्च ।” ३ । ३ । ९७ ।इति क्तिन् । निपातितश्च ।) अस्त्रम् । (यथा, रघुः । १० । १२ ।“दैत्यस्त्रीगण्डलेखानां मदरागविलोपिभिः ।हेतिभिश्चेतनावद्भिरुदीरितजयस्वनम् ॥
”हिनोति इति । हि + क्तिन् । निपातितश्च ।)सूर्य्यकिरणः । अग्निशिखा । इत्यमरः । ३ ।३ । ७० ॥
शिखा । तत्रैव । १ । १ । ६० ॥
तेजोमात्रम् । इति भरतः ॥
साधनम् । यथा, --“सध्रुङ्नियम्य यतयो यमकर्त्तहेतिंजह्युः स्वराडिव निपानखनित्रमिन्द्रः ॥
”इति श्रीभागवते । २ । ७ । ४७ ॥
कर्त्तो भेदः तन्निरासोऽकर्त्तः तत्र हेतिं साधनंजह्युः । इति श्रीधरस्वामी ॥
पुं,
 असुरविशेषः ।यथा, भागवते । ६ । १० । २० ।“पुनोमा वृषपर्व्वा च प्रहेतिर्हेतिरुत्कलः ।दैत्येया दानवा यक्षा रक्षांसि च सहस्रशः ॥
”)