| YouTube Channel

हस्तिकर्ण (hastikarNa)

 
शब्दसागरः
English
हस्तिकर्ण
m.
 (-र्णः)
1. The castor-oil tree.
2. The Butea frondosa.
3. A
demi-god of a particular class.
E.
 हस्तिन् an elephant, कर्ण the ear.
Yates
English
हस्ति-कर्ण (र्णः) 1.
m.
 The castor-oil
tree
Butea frondosa
a demigod.
Wilson
English
हस्तिकर्ण
m.
 (-र्णः)
1 The castor oil tree.
2 The Butea frondosa.
3 A demi-god of a particular class.
E.
 हस्तिन् an elephant, and कर्ण the ear.
Monier Williams Cologne
English
हस्ति—कर्ण
m.
 ‘elephant-eared’,
N.
 of various plants (accord. to
L.
 ‘the castor-oil tree [also the red kind]
Butea Frondosa
Arum Macrorrhizum’),
Suśr.
VarBṛS.
of one of Śiva's attendants,
L.
a partic. class of semi-divine beings (forming one of the Gaṇa-devatās q.v.),
MW.
N.
 of a Rākṣasa,
R.
of a serpent-demon,
Buddh.
of a locality,
Rājat.
Macdonell
English
हस्तिकर्ण hasti-karṇa,
m.
 (elephantʼs ear) 🞄N. of various plants
N. of a locality
-cārin,
m.
 (rider on an elephant), elephant driver
🞄-jāgarika,
m.
 keeper of an elephant
-danta, 🞄m. elephantʼs tusk.
Apte Hindi
Hindi
हस्तिकर्णः
पुं*
 हस्तिन्-कर्णः -
एरंड का पौधा
L R Vaidya
English
hastin-karRa {% m. %} the castor-oil plant.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
Hastikarṇa, n. of a nāga: Mvy 〔3313〕.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
हस्तिकर्ण m. Elefantenohr = °eine Art Schild, Kauṭ. 102, 9 v.u. (हस्तिक gedruckt).
Sanskrit Tibetan
Tibetan
glang chen rna ba
हस्तिकर्ण
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
हस्तिकर्णः,
पुं,
 (हस्तिनः कर्णमिव पर्णमस्य ।)एरण्डः । पलाशभेदः । गणदेवताभेदः । इतिमेदिनी ॥
हस्तिकन्दः । रक्तैरण्डः । इति राज-निर्घण्टः ॥
हस्तिकर्णपलाशस्य गुणाः ।“हस्तिकर्णः परं वृष्यो मेधायुर्बलवर्द्धनः ।”इति राजवल्लभः ॥
अपि च ।श्रीहरिरुवाच ।“हस्तिकर्णस्य वै मूलं गृहीत्वा चूर्णयेद्धर ! ।सर्व्वरोगविनिर्म्मक्तं चूर्णं पलशतं शिव ! ॥
सक्षीरं भक्षितं कुर्य्यात् सप्ताहेन वृषध्वज ! ।नरं श्रुतिधरं शूरं मृगेन्द्रगतिविक्रमम् ॥
पद्मगौरप्रतीकाशं युक्तं दशशतायुषा ।षोडशाब्दाकृतिं रुद्र ! सततं दुग्धभोजितम् ॥
मधुसर्पिःसमायुक्तं जग्धमायुष्करं भवेत् ।तज्जग्धं मधुना सार्द्धं दशवर्षसहस्रिणम् ॥
कुर्य्यान्नरं श्रुतिधरं प्रमदाजनवल्लभम् ।दध्ना नित्यं भक्षितन्तु वज्रदेहकरं शिव ! ॥
कृष्णकेशसमायुक्तं नरं वर्षसहस्रिणम् ।तच्च काञ्जिकसंयुक्तं नरं कुर्य्याच्च भक्षितम् ॥
शतवर्षं दिव्यदेहं बलीपलितवर्ज्जितम् ।जग्धं त्रिफलया युक्तं चक्षुष्मन्तं करोति वै ॥
अन्धः पश्येत्तु चूर्णस्य सांज्यस्यैव तु भक्षणात् ।महिषक्षीरसंयुक्तं तल्लेपः-कृष्णकेशकृत् ॥
खल्लीटस्य च वै केशा भवन्ति वृषभध्वज ! ।तैलयुक्तेन चूर्णेन बलीपलितवर्ज्जितम् ॥
तदुद्वर्त्तनमात्रेण सर्व्वरोगैः प्रमुच्यते ।सच्छागक्षीरचूर्णेन दृष्टिः षण्मासतोऽञ्जनात् ॥
”इति गारुडे १० अध्यायः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
हस्तिकर्ण
पु०
 हस्तिनः कर्ण इव पर्णमस्य अच् । १ एरण्ड-वृक्षे २ पलाशभेदे ३ गणदेवताभेदे मेदि० । ४ हस्तिकन्दे५ रक्तैरण्डे च राजनि० । स्वार्थे क तत्रार्थे । ६ त० ।६ गजव्य कर्णे ।