हरण (haraNa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 हरण n.
  (-णं)
	 1. Taking,  (either in a good or bad sense, ) accepting, 
receiving,  seizing,  stealing,  dividing,  carrying off or away.
	 2. A
special gift,  as a nuptial present,  alms to a student at his
initiation,  &c.
	 3. The arm. 
	 4. Semen virile.
	 5. Gold.
	 6. A Kowri.
7. Boiling water.
	 8. (In Arithmetic, ) Dividing,  division. 
	 m.
  (-णः)
The hand.
 E.
  हृ to take,  aff.
   ल्युट् ।

Capeller Eng

English

 ह॑रण a.
  (f.  आ & ई) & n.
  carrying,  conveying,  taking, 
receiving,  seizing,  holding,  robbing,  removing,  destroying
 n.
  also
offering (of a sacrifice),  nuptial fee.

Yates

English

 हरण (णं) 1.
n.
  Taking
 a special
gift
 arm
 gold
 semen virile
boiling water.
m.
  The hand.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

हरण 	-	 haraNa 	-	 adj.
  	-	  carrying
हरण 	-	 haraNa 	-	 adj.
  	-	  holding
हरण 	-	 haraNa 	-	 adj.
  	-	  taking away
हरण 	-	 haraNa 	-	 adj.
  	-	  removing
हरण 	-	 haraNa 	-	 adj.
  	-	  containing
हरण 	-	 haraNa 	-	 adj.
  	-	  theft
हरण 	-	 haraNa 	-	 m.
  	-	  sampangi plant   [ Michelia champaca - Bot. ]
हरण 	-	 haraNa 	-	 m.
  	-	  arm
हरण 	-	 haraNa 	-	 m.
  	-	  hand
हरण 	-	 haraNa 	-	 m.
  	-	  taker
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  nuptial present
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  robbing
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  division
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  carrying away
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  abduction
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  dividing
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  act of carrying or bringing or fetching
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  removing
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  destroying
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  act of stealing
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  gift to a student at his initiation
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  destroying something
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  offering
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  carrying off
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  fodder given to a stallion on
हरण 	-	 haraNa 	-	 n.
  	-	  depriving of

 
   हरण  haraNa adj.
   theft   
   चोरी  corI f.
   theft    
   चोरिका  corikA f.
   theft   
   चुरा  curA f.
   theft    
   मुष्  muS f.
   theft   
   परिमोष  parimoSa m.
   theft    
   चौर्य  caurya n.
   theft   
   चौरकर्मन्  caurakarman n.
   theft    
   चोरित  corita n.
   theft   
   स्तैन्य  stainya n.
   theft    
   स्तेय  steya n.
   theft   
   मुष्ट  muSTa n.
   theft    
   चौरतस्  cauratas ind.
   from theft   
   चोरितक  coritaka n.
   petty theft    
   स्तेयकृत्  steyakRt adj.
   committing theft   
   चेलापहार  celApahAra m.
   theft of garments   
   स्तेननिग्रह  stenanigraha m.
   suppression of theft   
   व्यावचोरी  vyAvacorI f.
   mutual or common theft    
   द्रुतचौर्य  drutacaurya n.
   theft rapidly committed  
   चौर्यवृत्ति  cauryavRtti f.
   practice of theft or robbery   
   भयचौर्य  bhayacaurya n.
   theft committed with fear or danger     
            

Wilson

English

 हरण
n.
  (-णं) Taking,  (either in a good or bad sense, ) accepting, 
receiving,  seizing,  carrying off or away.
2 A special gift,  as a nuptial present,  alms to a student at his initiation, 
&c.
3 The arm. 
4 Semen virile.
5 Gold.
6 A Kowri.
7 Boiling water.
8 (In arithmetic, ) Dividing,  division. 
m.
  (-णः) The hand.
E.
  हृ to take,  aff.
   ल्युट्.

Apte

English

हरणम् [haraṇam],  [हृ-भावे ल्युट्]

Seizing,  taking.

Carrying away,  carrying off,  removing,  stealing
 कन्याहरणम् Ms.*
  3.33
 धेनुवत्सहरणम् R.*
  11.74.

Depriving of,  destroying
 as in प्राणहरणम्.

Dividing.

A gift to a student.

The arm. 

Semen virile.

Gold.

A nuptial present,  (=  यौतक q. v. )
 आजग्मुः खाण्डवप्रस्थ- मादाय हरणं बहु Mb.
 *  1.221.33.

A shell,  cowrie.

Boiling water.

Apte 1890

English

 हरणं [हृ-भावे ल्युट्] 1 Seizing,  taking. 
Carrying away,  carrying off,  removing,  stealing
 कन्याहरणं Ms. 3. 33,  R. 11. 74. 
Depriving of,  destroying
 as in प्राणहरणं. 
Dividing. 
A gift to a student. 
The arm. 
Semen virile. 
Gold. 
A nuptial present. (= यौतक q. v.) 
A shell,  cowrie 
Boiling water. 

Monier Williams Cologne

English

 हरण a mf(आ or ई)n.  (only ifc. ) carrying,  holding,  containing (e.g. बलि-हरणी दर्वी,  ‘a ladle containing an oblation’),  ĀśvGṛ.
 

 taking away,  removing (e.g. रजो-ह्° ‘removing dust’),  Kauś.
 

 हरण m.
  ‘taker’,  a hand,  L.
 

 an arm,  L.
 

 Michelia Champaca,  L.
 

 हरण n.
  the act of carrying or bringing or fetching,  KātyŚr.
  
 MBh.
   &c.
  

 offering,  KātyŚr.
  
 Gaut.

 carrying off,  robbing,  abduction,  Gaut.
 
 Mn.
  
 MBh.
   &c.

 removing,  destroying,  Suśr.
 
 VarBṛS.

 dividing,  division,  Col.
 

 a nuptial present (=  -यौतक),  MBh.
  

 a gift to a student at his initiation,  W.
 

 fodder given to a stallion (=  वाडब-ह्°),  Kāś.
  on Pāṇ.
  vi,  2,  65

 (L.  also ‘a partic.  gesture’ [esp.   of an archer in shooting]
 ‘boiling water’
 ‘semen virile’
 ‘gold’).

 हरण b &c.
   See p.
  1289.

Monier Williams 1872

English

 हरण,  हरस्,  &c. See p. 1175.

 हरण,  अस्,  m. ‘the taker, ’ the hand
 (अम्),  n.
the act of taking,  accepting,  receiving
 seizing,  carry-
ing off or away,  removing
 stealing
 withholding, 
annulling,  disregarding
 a nuptial present (= यौ-
तक)
 a gift to a student at his initiation
 the
arm
 semen virile
 gold
 a shell,  cowry (= क-
पर्द)
 boiling water
 (in arithmetic) dividing, 
division.

Benfey

English

 हरण हरण,  i. e. हृ + अन, 
 I. m.
 
The hand.
 II. n.
 
 1. Taking,  seiz-
ing,  Pañc. iv. d. 28
 carrying away, 
Pañc. ii. d. 111
 112
 removing,  Hit.
ii. d. 155
 stealing,  Man.  8,  323.
 2.
Withholding,  Hit. iii. d. 90.
 3. An-
nulling. disregarding,  Rājat. 5,  180.
 4.
The arm. 
 5. Accepting.
 6. A special
gift,  as a nuptial present.
 7. Semen
virile.
 8. Gold.
 9. Boiling water.
 --
 Comp.
 
काल-,  n.
  delaying, 
Utt. Rāmac. 125,  4.
गो-,  n.
  stealing cattle, 
Pañc. i. d. 281.
स्त्री-,  n.
  carrying off
a woman,  ravishment.

Apte Hindi

Hindi

हरणम्
नपुं*
   - हृ् + ल्युट्
"पकड़ना,  ग्रहण करना "

हरणम्
नपुं*
   - -
"ले जाने वाला,  दूर करना,  हटाना,  चुराना"

हरणम्
नपुं*
   - -
"वञ्चित करना,  नष्ट करना"

हरणम्
नपुं*
   - -
भाग देना

हरणम्
नपुं*
   - -
विद्यार्थी को उपहार

हरणम्
नपुं*
   - -
भुजा

हरणम्
नपुं*
   - -
"वीर्य,  शुक्र"

हरणम्
नपुं*
   - -
सोना

L R Vaidya

English

 haraRa {% n. %} 1. The act of taking or seizing
carrying off,  removing,  stealing,  R.xi.74
dividing (in math.)
a gift
the arm.

Bopp

Latin

 हरण n. (r. हृ s. अन) actio tollendi,  auferendi. HIT. 75. 7.

Lanman

English

 háraṇa,  a. holding. [√1hṛ,  ‘hold.’]

Kridanta Forms

Sanskrit

हर्य् (ह꣡र्यँ꣡ गतिकान्त्योः - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  हरणम्
अनीयर् =  हरणीयः - हरणीया
ण्वुल् =  हरकः - हरिका
तुमुँन् =  हरितुम्
तव्य =  हरितव्यः - हरितव्या
तृच् =  हरिता - हरित्री
क्त्वा =  हरित्वा
ल्यप् =  प्रहर्य
क्तवतुँ =  हरितवान् - हरितवती
क्त =  हरितः - हरिता
शतृँ =  हर्यन् - हर्यन्ती

हृ (हृ॒ञ् हरणे - भ्वादिः - अनिट्)
ल्युट् =  हरणम्
अनीयर् =  हरणीयः - हरणीया
ण्वुल् =  हारकः - हारिका
तुमुँन् =  हर्तुम्
तव्य =  हर्तव्यः - हर्तव्या
तृच् =  हर्ता - हर्त्री
क्त्वा =  हृत्वा
ल्यप् =  प्रहृत्य
क्तवतुँ =  हृतवान् - हृतवती
क्त =  हृतः - हृता
शतृँ =  हरन् - हरन्ती
शानच् =  हरमाणः - हरमाणा

हृ (हृ॒ प्रसह्यकरणे - जुहोत्यादिः - अनिट्)
ल्युट् =  हरणम्
अनीयर् =  हरणीयः - हरणीया
ण्वुल् =  हारकः - हारिका
तुमुँन् =  हर्तुम्
तव्य =  हर्तव्यः - हर्तव्या
तृच् =  हर्ता - हर्त्री
क्त्वा =  हृत्वा
ल्यप् =  प्रहृत्य
क्तवतुँ =  हृतवान् - हृतवती
क्त =  हृतः - हृता
शतृँ =  जिह्रत् / जिह्रद् - जिह्रती

Sanskrit Tibetan

Tibetan

rku
१) स्तेय २) हरण

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
यौतकं युतयोर्देयं सुदायो हरणं च तत् ।
-wordlist-
 
यौतक (क्ली),  सुदाय (पुं),  हरण (क्ली)

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 हरणं,  क्ली,
   (ह्नियते इति । हृ + ल्युट् ।) यौत-कादिदेयद्रव्यम् । (यथा,  रघुः । ७ । २२ ।“सत्त्वानुरूपाहरणाकृतश्रीःप्रास्थापयत् राघवमन्वगाच्च ॥
”)तत्पर्य्यायः । दायः २ । इत्यमरः । २ । ८ । २८ ॥
यौतकं आदिना उपनयनभिक्षाप्रसादादि चयत् देयं तत् दायहरणपदवाच्यं कन्यादानकालेजामात्रादभ्यो व्रतभिक्षादो ब्रह्मणादिभ्यश्च यत्द्रव्यं दीयते यत्र दायादिद्वयमित्यर्थः । युतकंयानिसम्बन्धः तत्र भवमिति ष्णेयौतकं युतयो-र्बधूवरयोरिदमिति वा कणि योतकं यौतुक-मुकारमध्यमपि । यौतकं यौतुकञ्च तत् इतिवाचस्पतिः । दीयते दायः,  कर्म्मणि घञ् सुष्ठुदीयते सुदायः इति पाठः इत्यन्ये । ह्रियतेहरणं कर्म्मणि अनट् । इति भरतः ॥
 * ॥
भुजः । हृतिः । इति मेदिनी ॥
 (यथा,  भाग-वते । १० । ५० । ९ ।“एतदर्थोऽवतारोऽयं भूभारहरणाय मे ।संरक्षणाय साधूनां कृतोऽन्येषां वधाय च ॥
”)शुक्रम् । स्वर्णम् । कपर्द्दकम् । उष्णोदकम् ।इति केचित् ॥
 भाज्याङ्कात् भाजकाङ्कद्वारा-भागग्रहणम् । इति लोलावती ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 हरण न०
  हृ--भावे ल्युट् । १ स्थानान्वरकरणे २ विभाजने चकर्मणि ल्युट् । ३ योतुकादौ देवे धने भा० आ० हरणा-हरणपर्व २२१ अ० । ४ भुजे मेदि० ।

Capeller

German

 हरण (—°) führend,  entführend,  vertreibend, 
wegnehmend. n.
  ह॑रण das
Bringen,  Holen,  Darbringen
 Entwendung, 
Entführung,  Raub
 Vermeidung, 
Beseitigung,  Vernichtung.

Stchoupak

French

 हरण-
 -आ- et -ई- ag. qui porte,  contient 
 qui enlève, 
etc. 
 nt. fait d'amener 
 d'enlever,  de ravir 
 de recevoir 
 de détruire 
cadeau de mariage.
°हारिक- nt. -आ- f.
  fait d'apporter le cadeau de noces 
-हरणाहरण- nt. id.,  titre d'un parvan du MhBh.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.