| YouTube Channel

स्वधिति (svadhiti)

 
शब्दसागरः
English
स्वधिति mf. (-तिः-ती) An axe.
E.
 स्व self, धा to hold, क्तिच्
aff.
with ङीप्
added, स्वधिती
also read श्वधिति ।
Capeller Eng
English
1 स्व॑धिति
m.
f.
 axe, hatchet.
2 स्व॑धिति
f.
 a kind of large tree with hard wood.
Yates
English
स्व-धिति (तिः-ती) 2.
m.
 3.
f.
 An axe.
Spoken Sanskrit
English
स्वधिति - svadhiti -
m.
f.
 - hatchet
स्वधिति - svadhiti -
m.
f.
 - axe
स्वधिति - svadhiti -
m.
f.
 - large tree with hard wood
स्वधिति - svadhiti -
m.
f.
 - saw
Wilson
English
स्वधिति
mf. (-तिः-ती) An axe.
E.
 स्व self, धा to hold, क्तिन्
aff.
also श्वधिति.
Apte
English
स्वधितिः [svadhitiḥ],
m.
 ,
f.
 , -स्वधिती An axe
सूदा महानसं नीत्वा$- वद्यन्स्वधितिनाद्भुतम्
Bhāg.*
 1.55.5.
Comp.
 -हेतिकः a soldier armed with an axe.
Apte 1890
English
स्वधितिः m. f., स्वधिती An axe.
Monier Williams Cologne
English
स्व॑धिति mf. (also written श्व्°) an axe
&c.
 (in
Naigh.
 ii, 20 among the वज्र-नामानि
देवी॑ स्व॑धितिः, ‘heavenly axe’, thunderbolt),
RV.
AV.
TS.
GṛŚrS.
a saw,
L.
(according to some) a large tree with hard wood,
RV.
 v, 32, 10
ix, 96, 6.
Monier Williams 1872
English
स्वधिति स्वधिति, इस्, m. f. (sometimes writ-
ten श्वधिति
fr. स्व + rt. 1. धा), an axe (in
Naigh. II. 20. स्वधितिः is enumerated among the
वज्र-नामानि).
—स्वधिति-हेतिक, अस्, m. ‘axe-
armed, ’ a soldier armed with an axe.
Macdonell
English
स्वधिति svádhiti,
f.
 axe, (butcherʼs) knife 🞄(V., very rarely P.).
Benfey
English
स्वधिति स्वधिति,
m.
 and
f.
 , also ती
ती, An axe.
Apte Hindi
Hindi
स्वधितिः
पुं*
 - -
कुल्हाड़ी
L R Vaidya
English
svaDiti {% m.f. %} An axe.
Lanman
English
svádhiti, m. f. axe.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
भिन्दिपाले सृगः कुन्ते प्रासोऽथ द्रुघणो घनः ॥ ७८५ ॥
मुद्गरः स्यात्कुठारस्तु परशुः पर्शुपर्श्वधौ ।
परश्वधः स्वधितिश्च परिघः परिघातनः ॥ ७८६ ॥
-wordlist-
भिन्दिपाल (पुं), सृग (पुं), कुन्त (पुं), प्रास (पुं), द्रुघण (पुं), घन (पुं), मुद्गर (पुंस्त्री), कुठार (पुंस्त्री), परशु (पुं), पर्शु (पुं), पर्श्वध (पुं), परश्वध (पुं), स्वधिति (पुं), परिघ (पुं), परिघातन (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
परश्वध
परश्वध, कुठार, परशु, स्वधिति
परश्वधः कुठारः स्यात्परशुः स्वधितिस्तथा ।
verse 2.1.1.474
page 0054
Vedic Reference
English
1. Svadhiti in the Rigveda^1 denotes the ‘axe’ or ‘knife’
used for dissecting the sacrificial horse. In all the other
passages in that Saṃhitā^2 the sense of ‘axe’ for cutting wood
is adequate
reference is made in one place^3 to sharpening the
axe on the whetstone (kṣṇotra). In the Atharvaveda^4 the term
seems once to denote the copper (lohita)^5 knife used to mark
the ears of cattle
the carpenter's knife or axe is also twice
referred to there.^6 Later the word means ‘axe’ generally.^7
As a weapon it does not appear at all.^8
1) i. 162, 9. 18. 20.
2) ii. 39, 7
iii. 2, 10
8, 6, 11
v. 7, 8
vii. 3, 9
viii. 102, 19
x. 89, 7.
Cf. n. 8.
3) ii. 39, 7.
4) vi. 141, 2. Cf. Mantra Brāhmaṇa,
i. 8, 7
Whitney, Translation of the
Atharvaveda, 386, 387
Geldner, Vedische
Studien, 2, 159, who is inclined to com-
pare Paraśu in Rv. iii. 53, 22.
5) Geldner, loc. cit., understands this
word to mean ‘red-hot.’
6) ix. 4, 6 (probably so to be taken)
xii. 3, 33. In xviii. 2, 35, the sense is
quite different. See Whitney, op. cit.,
845.
7) Taittirīya Saṃhitā, vi. 3, 3, 2
Vāja-
saneyi Saṃhitā, ii. 15 (the slaughtering-
knife)
v. 43 (the axe to fell the tree)
etc.
8) In Rv. x. 92, 15, Svadhiti may
refer to the thunderbolt of Indra.
2. Svadhiti in certain passages of the Rigveda^1 denotes,
according to the St. Petersburg Dictionary, a great tree with
hard wood. This interpretation seems probable.
1) v. 32, 10
ix. 96, 6. Cf. i. 88, 2.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
स्वधितिः,
पुं,
स्त्री,
 (स्वं धियति दधातीति । धि +क्तिच् ।) कुठारः । इत्यमरः । २ । ८ । ९२ ॥
तालव्यशादिश्च ॥
(यथा, भागवते । १० । ५५ ।५ ।“सूदा महानसं नीत्वावद्यन् स्वधितिनाद्भुतम् ॥
”वज्रः । इति निघण्टुः । २ । २० ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
स्वधि(ती)ति स्त्री स्वेन धीयते धा--क्तिच् वा ङीप् । कुठारेपरश्वधे अमरः पृषो० । श्वधितिरप्यत्र ।
Capeller
German
स्व॑धिति
m.
f.
 Hackmesser, Beil.
Grassman
German
svádhiti, m., f., Axt, Beil zum Schlachten oder Holzfällen
2〉 deví svádhitis die himmlische Axt (Blitz).
-is {162, 18}. _{162, 20}
{242, 6}. _{242, 11} (téjamānas)
{361, 8} (bildlich)
{519, 9} (pūtā́‿iva)
{808, 6} (vánānām)
{915, 7}
{711, 19} = {918, 15}. — 2〉 {386, 10} (hier und in {808, 6} nehmen BR. die Bedeutung „grosser Baum mit hartem Holz“ an).
-im {230, 7} (kṣṇótreṇa‿ iva 〰 sám śiśītam)
{236, 10}.
-au {162, 9}.
Burnouf
French
स्वधिति स्वधिति
m.
 [f. ई] hache.
Stchoupak
French
स्वधिति-
m.
f.
 hache, couteau.