| YouTube Channel

स्यन्द् (syand)

 
शब्दसागरः
English
स्यन्द् (ऊ) स्यन्दू r. 1st cl. (स्यन्दते)
1. To sprinkle, to drop, to ooze or distil.
2. To go.
3. To run, to flee. With अनु prefixed, अनुष्यन्दते or अनुस्यन्दते
to drop, &c. With अभि, 1. To rain out.
2. To be melted. With
नि, To flow
the sibilant being optionally changed after this and
other prepositions.
Apte
English
स्यन्द् [syand], 1 Ā. (स्यन्दते, सस्यन्दे, अस्यदत्-अस्यन्त्त-अस्यन्दिष्ट, स्यन्त्स्यति-ते, स्यन्दिष्यते, स्यन्दितुं-स्यन्त्तुम्, स्यन्नः
desid.
सिस्य- न्दिषते, सिस्यन्त्सति-ते
the स् of स्यन्द् is changed to ष् after a preposition ending in or उ)
To ooze, trickle, drop, drip, distil, flow
अयि दलदरविन्द स्यन्दमानं मरन्दं तव किमपि लिहन्तो मञ्जु गुञ्जन्तु भृङ्गाः
Bv.*
1.5
Mu.*
3.7.
To shed, pour forth
स्यन्देते हि दिवा रुक्मं रात्रौ द्विजसत्तम
Mb.
* 14.57.25.
To run, flee.
Appear, occur
स्यन्दन्ति चाप्यनिष्टानि गात्रं सीदति चाप्युत
Mb.
* 7.72.4.
Apte 1890
English
स्यंद् {c1c} A. (स्यंदते, सस्यंदे, अस्यदत्-अस्यंत्त-अस्यंदिष्ट, स्यंत्स्यति-ते, स्यंदिष्यते, स्यंदितुं-स्यंत्तुं, स्यन्न
desid. सिस्यंदिषते, सिस्यंत्सति-ते
the स् of स्यंद् is changed to ष् after a preposition ending in or उ) 1 To ooze, trickle, drop, drip, distil, flow
अयि दलदरविंद स्यंदमानं मरंदं तव किमपि लिहंतो मंजु गुंजंतु भृंगाः Bv. 1. 5.
2 To shed, pour forth.
3 To run, flee.
Monier Williams Cologne
English
स्यन्द् (or स्यद्
often confounded with स्पन्द्)
cl.
1. Ā. (Dhātup. xviii, 22) स्य॑न्दते (ep. and mc. also °ति
pf. सिष्य॑न्द, सिष्यदुः॑,
AV.
Br.
सस्यन्दे, °दिरे
Gr.
aor.
2. 3. sg. -अस्यान्,
RV.
अस्यन्दिष्ट, अस्यन्त्त, अस्यदत्
Gr.
fut. स्यन्त्ता, स्यन्दिता, ib.
स्यन्त्स्य॑ति,
Br.
स्यन्दिष्यते, स्यन्त्स्यते
Gr.
inf.
स्य॑दे,
RV.
स्य॑न्त्तुम्,
Br.
ind.
p.
स्यन्त्त्वा॑, स्यत्त्वा॑, -स्यद्य, ib.
स्यन्दित्वा
Gr.
),
to move or flow on rapidly, flow, stream, run, drive (in a carriage), rush, hasten, speed,
RV.
&c.
&c.
to discharge liquid, trickle, ooze, drip, sprinkle, pour forth (acc. ),
MBh.
Hariv.
&c.
to issue from (abl. ),
Bhaṭṭ.
:
Caus.
स्यन्दयति (aor. अ॑सिष्यदत्
Ved.
inf.
स्यन्दयाध्यै),
to stream, flow, run,
RV.
Br.
&c.
to cause to flow or run,
Pāṇ.
i, 3, 86, Sch.:
Desid.
सिस्यन्दिषते, सिस्यन्त्सते, सिस्यन्त्सति
Gr.
:
Intens.
See अच्छा-√ स्यन्द्, under 3. अच्छ, and next.
Monier Williams 1872
English
स्यन्द् स्यन्द्, cl. 1. A. (in Fut., Aor., and
Condit. also P., Ved. also P. in other
tenses), स्यन्दते (-ति), सस्यन्दे (Ved. 3rd pl.
Perf. P. सिष्यदुस्, Atharva-veda IX. 2, 20), स्यन्-
दिषते, स्यन्त्स्यते (स्यन्त्स्यति), अस्यन्दिष्ट,
अस्यन्त (अस्यदत्), स्यन्दितुम्, स्यन्त्तुम् or
स्यन्तुम् (Ved. Inf. स्यन्दयध्यै), to trickle,
ooze, drip, drop, distil, flow, ooze out, flow out
to
flow with, pour forth, shed (with acc.)
to run, flee
(P.)
(according to Naigh. II. 14), to move, rush,
go: Pass. स्यद्यते, Aor. अस्यन्दि: Caus. स्यन्द-
यति, -ते, -यितुम्, Aor. असिस्यन्दत्, -त: Desid.
सिस्यन्दिषते, सिस्यन्त्सते, सिस्यन्त्सति।
Macdonell
English
स्यन्द् SYAND, v. स्यद् SYAD.
Benfey
English
स्यन्द् स्यन्द्, i. 1, Ātm. , and in
the aor., fut., and condit., Par.
1. To
drop, to distill, Lass. 59, 5.
2. To flow,
MBh. 1, 3990.
3. To run, Nal. 13, 10.
-- With the prep. अभि अभि (ष्यन्द्
and स्यन्द्), To rain on, Utt. Rāmac.
16, 10
133, 9 (हृदयं स्नेहेन, To
flow, to melt with love). -- With नि नि
(ष्यन्द् and स्यन्द्), To flow, Bhāg. P.
6, 9, 38.
Apte Hindi
Hindi
स्यन्द्
"भ्वा* पर* , इच्छा* " - -
"रिसना, चूना, टपकना, बूँद बूँद गिरना, स्रवित होना, अर्क निकालना, बहना"
स्यन्द्
"भ्वा* पर* , इच्छा* " - -
"ढालना, उडेलना"
स्यन्द्
"भ्वा* पर* , इच्छा* " - -
"भागना, दौड़ना"
L R Vaidya
English
syaMd {% vi. 1A (pp. स्यन्न
pres. स्यंदते
desid. सिस्यन्त्सति-ते, सिस्यंदिषते) %} 1. To trickle, to ooze, to drop, to flow out, व्यालुंपंति स्फुटजललवस्यंदिनश्चंद्रकांताः Megh.ii.7, Bt.xvi.7
2. to run, to flee.With अभि-, to rain out, संततमभिष्यंदमानमेघमेदुरितनीलिमा गिरिः प्रस्रवणो नाम Ut.i.
2. to ooze, to be melted.With नि-, to flow.
Bopp
Latin
स्यन्द् 1. A. (scribitur स्यद्, gr. 110^a).)
1) fluere. RIGV. 32.
2.: स्यन्दमाना अञ्जः समुद्रम् अवजग्मुर् आपः
MAH.
1. 3990.: स्यन्दते…सरिच्छ्रेष्ठा.
2) currere. Part. praes.
PAR. N. 13. 10.: स्यन्दताम् अपि नागानाम्. V. sq.
Lanman
English
√syand or syad (syándate
sasyandé
ásyān [890^2]
syantsyáti
syanná
syánttum
syattvā́
-syádya). run (of
animate beings and of fluids)
flow.
+ abhi, flow unto.
+ pra, flow forth or away.
Kridanta Forms
Sanskrit
स्यन्द् (स्य꣡न्दूँ॒ प्रस्रवणे - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = स्यन्दनम्
अनीयर् = स्यन्दनीयः - स्यन्दनीया
ण्वुल् = स्यन्दकः - स्यन्दिका
तुमुँन् = स्यन्दितुम् / स्यन्तुम् / स्यन्त्तुम्
तव्य = स्यन्दितव्यः / स्यन्तव्यः / स्यन्त्तव्यः - स्यन्दितव्या / स्यन्तव्या / स्यन्त्तव्या
तृच् = स्यन्दिता / स्यन्ता / स्यन्त्ता - स्यन्दित्री / स्यन्त्री / स्यन्त्त्री
क्त्वा = स्यन्दित्वा / स्यन्त्वा / स्यन्त्त्वा
ल्यप् = प्रस्यद्य
क्तवतुँ = स्यन्नवान् - स्यन्नवती
क्त = स्यन्नः - स्यन्ना
शानच् = स्यन्दमानः - स्यन्दमाना
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
स्यन्द्
मूलधातुः:
स्यन्दू
धात्वर्थः:
प्रस्रवणे
गणः:
भ्वादिः
कर्मकत्वं:
अकर्मकः
इट्त्वं:
वेट्
उपग्रहः:
आत्मनेपदी
रूपम्:
स्यन्दते
अनुबन्धादिविशेषः:
द्युतादिः वृतादिः
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
स्रु, प्रस्रु, परिस्रु, स्यन्द्, प्रस्यन्द्, प्रसृ, संसृ, क्षर्, वह्, प्रवह्, पयस्य
verb
द्रवपदार्थस्य एकस्थानवियोगपूर्वकान्यस्थानसंयोगानुकूलः व्यापारः।
"नदी पर्वतात् प्रभूय समुद्रं प्रति स्रवति।"
Synonyms:
गल्, प्रक्षर्, स्यन्द्, निश्चुत्, श्चुत्, व्यवश्चुत्, श्च्युत्, उद्गल्, प्रघृ, विप्रुष्, स्तिप्
verb
द्रवपदार्थस्य छिद्रस्य अन्तः बहिः प्रस्रवणानुकूलः व्यापारः।
"तस्य रुजायाः रक्तमिश्रितः स्रावः गलति।"
Synonyms:
गल्, स्यन्द्, निष्यन्द्, निस्यन्द्, प्रश्चुत्, स्नु, प्रस्नु, बिन्दूय, तुश्, नितुश्, स्तिप्
verb
बिन्दूरूपेण प्रस्रवणानुकूलः व्यापारः।
"क्लिन्नेभ्यः वस्त्रेभ्यः जलं गलति।"
Capeller
German
स्यन्द्, स्य॑न्दते, °ति eilen, laufen, fahren,
fließen
p. p. स्यन्न॑. Caus. स्यन्दयति
fliesen, lassen. अभि hinlaufen. अव u. नि
herabfließen. प्र laufen, fließen, forteilen,
abfahren. वि aus-, überfließen.
सम् zusammenlaufen.
Grassman
German
√syad, √syand, 1〉 fliessen, strömen, insbesondere 2〉 vom Soma
3〉 eilend laufen, von lebenden Wesen, häufig in Bildern mit der Bedeutung 1 oder 2 verbunden
4〉 hinströmen zu (ā́) über (áti). Auch das Causale hat dieselben Bedeutungen.
Mit ácha hinströmen zu [A.], so auch im Intens.
ánu entlangströmen eine Bahn [A.].
prá 1〉 vorströmen (vom Soma)
2〉 vorströmen, hineilen zu (ácha).
pári prá rings hervorströmen (v. Soma).
Stamm syánda (betont nur {437, 8}
{813, 2}):
-ate 2〉 3〉 átyas (sómas) {792, 3}. paripra índus áśvas {813, 2}.
-asva prá 1〉 {779, 28}.
-antām 1〉 kulyā́s {437, 8}.
Aorist asyand, 2. 3. s. asyān:
-ān [3. s.] prá 1〉 sómas {801, 1}.
Aor. des Caus. ásiṣyada (betont nur {793, 2}
{780, 1}):
-at 2〉 {761, 5}
{818, 12}. 4〉 índram ā́ {739, 6}
áti vā́rān {772, 3}. áchā kaláśān {793, 2}. prá {742, 4}
{790, 1}. pári prá {726, 1}.
-anta prá 2〉 devám ácha {780, 1}.
Part. syándamāna (in ásyandamāna nicht gleitend {299, 10}):
-ās [N. p. f.] 1〉 ā́pas {32, 2} (dhenávas ná).
Part. des Intens. sániṣyadat:
-at [m.] áchā vā́jam {822, 4}.
Part. II. syanná:
-ā́s 3〉 áśvās {407, 7}.
Part. III. syántṛ:
3〉 (índras) pathā́ virúkmatā {848, 4}.
Inf. des Caus. syandayádhi:
-yai 1〉 {318, 7} yád sīm (apás) ánu prá mucás badbadhānā́s, dīrghā́m ánu prásitim 〰.
Verbale syád (als Infin.):
-áde anu (passivisch) {204, 2} samānás ádhvā pravátām anuṣyáde.
Ausserdem erscheint es in raghu-ṣyád, havana-syád.
Burnouf
French
*स्यन्द् स्यन्द्। स्यन्दे 1, p. सस्यन्दे
f2.
स्यन्दिष्ये, स्यन्त्स्ये
a1. अस्यन्दिषि, अस्यन्त्सि
a2.
अस्यन्दम्
inf. स्यन्दितुम्, स्यन्तुम्
pp. स्यन्न। Couler.
Qqf. répandre.
À l'act. स्यन्दामि, courir çà et là,
descendre en courant.
Stchoupak
French
स्यन्द्-
{%-syandate ti
sasyande
syandyate %}{% syandayati
syanna %} --
couler rapidement, courir, se précipiter, se hâter
goutter, ruisseler,
fuir, jaillir. -- Qqf. var. pour -स्पन्द्-।