| YouTube Channel

स्मरदशा (smaradazA)

 
शब्दसागरः
English
स्मरदशा
f.
 (-शा) State of the body produced by being in love.
Monier Williams Cologne
English
स्मर—दशा
f.
 state of the body produced by love (ten states are named: joy of the eyes, pensive reflection, desire, sleeplessness, emaciation, indifference to external objects, abandonment of shame, infatuation, fainting away, death),
Megh.
Macdonell
English
स्मरदशा smara-daśā,
f.
 stage of love (there 🞄are ten: delight of the eye, pensiveness, longing, 🞄sleeplessness, emaciation, indifference to 🞄worldly objects, abandonment of shame, infatuation, 🞄swoon, death
see Mallinātha on 🞄Meghadūta 90)
-dahana,
m.
 burner of Kāma, 🞄Śiva
-dāyin,
a.
 arousing love
-dīpana,
a.
 🞄kindling love
-maya,
a.
 produced by love
🞄-lekha,
m.
 love-letter
-śara-maya,
a.
 (ī) 🞄abounding in Kāmaʼs arrows (certain flowers)
🞄-śāsana,
m.
 chastiser of Kāma, Śiva
-śāstra, 🞄n. treatise on erotics
-sakha,
m.
 friend of 🞄Kāma, ep. of spring
-saha,
a.
 capable of 🞄arousing love
-sāyaka-lakṣya,
n.
 target 🞄of the arrows of Kāma: -tā,
f.
 abst. ɴ.
-ari, 🞄m. foe of Kāma, Śiva
-iṣudhī-kṛ, turn 🞄into the quiver of Kāma.
Apte Hindi
Hindi
स्मरदशा
स्त्री*
 स्मरः-दशा -
शरीर की कामजन्य अवस्था
L R Vaidya
English
smara-daSA {% f. %} state of the body produced by being in love.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
स्मरदशा,
स्त्री,
 (स्मरस्य दशा ।) कामावस्था ।तद्दशविधा यथा, उज्ज्वलनीलमणिः ।“नयनप्रीतिः प्रथमं चिन्तासङ्गस्ततोऽथसङ्कल्पः ।निद्राच्छेदस्तनुता विषयनिवृत्तिस्त्रपानाशः ।उन्मादो मूर्च्छा मृतिरित्येताः स्मरदशा दशैवस्युरित्याचक्षते ॥
”
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
स्मरदशा स्त्री स्मरकृता दशा । कामिनां स्मरकृतासु अङ्गा-सोष्ठवादिषु दशसु दशासु ।“अङ्गेष्वसौष्ठवं तापः पाण्डुता कृशताऽरुश्चिः । अधृतिःस्यादनालम्बस्तन्मयोन्मादमूर्च्छनाः । मृतिश्चेति क्रमाज्-ज्ञेया दश स्मरदशा इह । असौष्ठवं मलापत्तिस्तापस्तुविरहज्वरः । अरुचिर्वस्तुवैराग्यं सर्वत्रारागिताऽधृतिः ।अनालम्बनता चापि शून्यता मनसः स्मृता । तन्मयतत्प्रकाशो हि बाह्याभ्यान्तरतस्तथा । रसविच्छेदहेतु-त्वात् मरणं नैव वर्ण्यते । वर्ण्यतेऽपि यदि प्रत्युज्जीवनंस्याददूरतः” इति सा० द० ।