| YouTube Channel

स्पन्द् (spand)

 
Capeller Eng
English
स्पन्द् स्पन्दते स्पन्द°ति
pp.
 स्पन्दित (q.v. ) quiver,
throb, quake, kick (of animals), budge.
C.
 स्पन्दयति (°ते) make
quiver. — आ, परि, प्र, वि, सम् quiver, shake.
Apte
English
स्पन्द् [spand], 1 Ā. (स्पन्दते, स्पन्दित)
To throb, palpitate
अस्पन्दिष्टाक्षि वामं च
Bk.*
 15.27
14.83.
To shake, tremble, quiver.
To go, move
स्पन्दन्ति वै तनुभृतामज- शर्वयोश्च
Bhāg.*
 12.8.4.
To come suddenly to life.
Apte 1890
English
स्पंद् {c1c} A. (स्पंदते, स्पंदित) 1 To throb, palpitate
अस्पंदिष्टाक्षि वामं च Bk. 15. 27, 14. 83.
2 To shake, tremble, quiver.
3 To go, move.
Monier Williams Cologne
English
स्पन्द् (often confounded with √ स्यन्द्)
cl.
 1. Ā. (Dhātup. ii, 13) स्पन्दते (rarely °ति
only in pres. base and
inf.
 स्पन्दितुम्
Gr.
 also pf. पस्पन्दे
fut. स्पन्दिता, स्पन्दिष्यते
aor.
 अस्पन्दिष्ट),
to quiver, throb, twitch, tremble, vibrate, quake, palpitate, throb with life, quicken (as a child in the womb),
PārGṛ.
Car.
MBh.
&c.
to kick (as an animal),
Br.
ĀśvŚr.
to make any quick movement, move, be active,
Hariv.
to flash into life, come suddenly to life,
BhP.
 :
Caus.
 स्पन्दयति (aor. अपस्पन्दत्), to cause to quiver or shake,
MBh.
to move (trans.),
ĀśvŚr.
 :
Desid.
 पिस्पन्दिषते
Gr.
 :
Intens.
 , See पनिष्पद॑.
स्पन्द् [cf. Gk. σϕενδόνη, σϕαδασμός, σϕεδανός, σϕοδρός
perhaps also
Lat.
 pendo, pondus.]
Monier Williams 1872
English
स्पन्द् स्पन्द् (sometimes incorrectly con-
founded with rt. स्यन्द्), cl. 1. A. स्पन्-
दते, पस्पन्दे, अस्पन्दिष्ट, स्पन्दितुम्, to
quiver, throb, tremble, quake, shake, palpitate, beat,
to go, move (= rt. स्यन्द्): Pass. स्पद्यते (accord-
ing to some), Aor. अस्पन्दि: Caus. स्पन्दयति,
Aor. अपस्पन्दत्।
Macdonell
English
स्पन्द् SPAND, Ⅰ. Ā. (P.) spanda, throb, 🞄palpitate, quiver
kick (of animals)
🞄move (rare)
quicken, come to life (rare): 🞄pp. spandita, quivering
cs. spandaya, P. 🞄(Ā. metr.) cause to quiver
move (tr.): pp. 🞄spandita, set in motion, produced. pra, 🞄[Page367-2] 🞄Ā. quiver, start. vi, id.
struggle
be manifested.
Benfey
English
स्पन्द् स्पन्द्, i. 1, Ātm. To
tremble, Mṛcch. 105, 12. स्पन्दित,
1. Throbbing, Vikr. d. 50
beating.
2. Gone.
n.
 Pulsation. -- With the
prep. परि परि, To tremble, Rām. 2,
14, 12. -- With वि वि, To struggle, MBh.
3, 445. -- Cf. σϕενδόνη, σϕεδανός, σϕοδρός, σϕόδρα
(ϕ by the influence of σ)
Lat.
funda.
Apte Hindi
Hindi
स्पन्द्
भ्वा* आ* - -
"धड़कना, धकधक करना"
स्पन्द्
भ्वा* आ* - -
"हिलना, कांपना, ठिठुरना"
स्पन्द्
भ्वा* आ* - -
" जाना, गतिशील होना"
स्पन्द्
भ्वा*आ* - -
"अकास्मात् फिर जान आ जाना, नाड़ी चलने लगना"
L R Vaidya
English
spaMd {% vt. 1A (pres. स्पंदते) %} 1. To quiver, to throb, to palpitate, पस्पंदे तस्य वामाक्षि Bt.xiv.83
2. to go, to move.With परि-, to tremble.With वि-, to struggle.
Bopp
Latin
स्पन्द् 1. A. (scribitur स्पद्, gr. 110^a).) palpitare, zucken.
SAK. 150. 15.: किम् बाहो स्पन्दसे. -- स्पन्दित n.
tremitus. UR. 40. 5. (Cf. स्फर्, स्फुर्, स्फल्.)
c. वि reniti. MAH. 3. 445.: स भीमेन परामृष्टो…व्य-
स्पन्दत यथाप्राणं विचकर्षच पाण्डवम्.
Kridanta Forms
Sanskrit
स्पन्द् (स्प꣡दिँ॒ किञ्चिच्चलने - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = स्पन्दनम्
अनीयर् = स्पन्दनीयः - स्पन्दनीया
ण्वुल् = स्पन्दकः - स्पन्दिका
तुमुँन् = स्पन्दितुम्
तव्य = स्पन्दितव्यः - स्पन्दितव्या
तृच् = स्पन्दिता - स्पन्दित्री
क्त्वा = स्पन्दित्वा
ल्यप् = प्रस्पन्द्य
क्तवतुँ = स्पन्दितवान् - स्पन्दितवती
क्त = स्पन्दितः - स्पन्दिता
शानच् = स्पन्दमानः - स्पन्दमाना
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 स्पन्द्
मूलधातुः:
 स्पदि
धात्वर्थः:
 किञ्चिच्चलने
गणः:
 भ्वादिः
कर्मकत्वं:
 अकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 आत्मनेपदी
रूपम्:
 स्पन्दते
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 प्रस्पन्द्, स्पन्द्, स्फुर्
verb
ईषत्कम्पनानुकूलः व्यापारः।
"स्वस्थस्य मनुष्यस्य हृदयं प्रतिनिमेषं द्विसप्ततिवारं प्रस्पन्दते।"
Synonyms:
 स्फुर्, स्पन्द्, आस्पन्द्, प्रस्पन्द्, प्रस्फुर्, परिस्पन्द्, परिस्फुर्, विस्पन्द्, प्रकम्प्
verb
शरीरावयवे ईषत्कम्पनानुकूलः व्यापारः।
"मम नेत्रं स्फुरति।"
Capeller
German
स्पन्द्, स्पन्दते, °ति zucken
p. p. स्पन्दित
s. bes. Caus. स्पन्दयति, °ते zucken
machen. प्र u. वि zucken, zusammenfahren.
Grassman
German
(√spand), zucken
das Particip spandamāna ist erhalten in der Lesart á-spandamāna.
Burnouf
French
*स्पन्द् स्पन्द्। स्पन्दे 1. Tressaillir
être agité
par des mouvements convulsifs.
स्पन्द् se confond souvent avec
स्यन्द्।
Stchoupak
French
स्पन्द्-
{%-spandate -ti
spandayati -te
spandita- spanditum %} --
vibrer, frémir, trembler, palpiter, vivre
entrer en mouvement, not. venir au
monde
caus. faire vibrer ou trembler
a. v. nt. tremblement, pulsation. --
Qqf. mauv. var. de -स्यन्द्-।