| YouTube Channel

स्नायु (snAyu)

 
शब्दसागरः
English
स्नायु
f.
(-युः)
1. A tendon, a muscle, described as a tubular vessel
attached to the bones at either end, and carrying vital air.
2. The
string of a bow.
E.
ष्णा to bathe, उण् Unādi
aff.
, and युक् augment
also with कन् added, स्नायुक
or स्नाति-शुध्यति दोषोऽनया
Capeller Eng
English
स्ना॑यु
f.
n.
sinew, also =
seq.
Yates
English
स्नायु (युः) 2.
f.
A tendon or muscle.
Spoken Sanskrit
English
स्नायु snAyu
f.
tendon
ईलिका IlikA
f.
tendon
महानाडी mahAnADI
f.
tendon
लसीका lasIkA
f.
tendon
वस्नसा vasnasA
f.
tendon
शिला zilA
f.
tendon
सिरा sirA
f.
tendon
स्नसा snasA
f.
tendon
स्नु snu
f.
tendon
बन्ध bandha
m.
tendon
लसक lasaka
m.
tendon
स्नाव snAva
m.
tendon
सन्धिबन्धन sandhibandhana
n.
tendon
स्नावन् snAvan
n.
tendon
करण karaNa
n.
tendon
स्नावसन्तत snAvasantata
adj.
covered with sinews or tendons
ग्रीव grIva
m.
tendon of the trapezium muscle
स्नायुमर्मन् snAyumarman
n.
joint or place of junction of a sinew or tendon
स्नायु snAyu
f.
muscle
स्नायु snAyu
f.
tendon
स्नायु snAyu
f.
sinew
स्नायु snAyu
f.
n.
string of a bow
स्नायु snAyu
f.
n.
vein
स्नायु snAyu
f.
n.
any sinew or ligament in the human and animal body
स्नायु snAyu
f.
n.
nerve
स्नायु snAyu
m.
eruption on the skin of she extremities
स्नायु snAyu
f.
muscle
कृमिशुक्ति kRmizukti
f.
muscle
पेशी pezI
f.
muscle
मांसपेशी mAMsapezI
f.
muscle
लसीका lasIkA
f.
muscle
स्नसा snasA
f.
muscle
स्नु snu
f.
muscle
अर्णवभव arNavabhava
m.
muscle
महानाद mahAnAda
m.
muscle
महोदधिज mahodadhija
m.
muscle
लसक lasaka
m.
muscle
लवणजलोद्भव lavaNajalodbhava
m.
muscle
स्नाव snAva
m.
muscle
बन्धन bandhana
n.
muscle
स्नावन् snAvan
n.
muscle
करण karaNa
n.
muscle
महाशुक्ति mahAzukti
f.
pearl muscle
मौक्तिकप्रसवा mauktikaprasavA
f.
pearl muscle
अम्बुज ambuja
m.
muscle-shell
द्विशिर-पेशी dvizira-pezI
f.
biceps muscle [ Anat. ]
अपचालक-पेशी apacAlaka-pezI
f.
abducent muscle [ Anat. ]
अपचालक पेशी apacAlaka pezI
f.
abductor muscle [ Anat. ]
प्रवाहणी pravAhaNI
f.
sphincter muscle
अन्तर्गुदवलय antargudavalaya
m.
sphincter muscle
दीर्घकोशा dIrghakozA
f.
kind of muscle shell
दीर्घकोशिका dIrghakozikA
f.
kind of muscle shell
दीर्घकोशी dIrghakozI
f.
kind of muscle shell
पेशी-सहकारिता pezI-sahakAritA
f.
coordination of muscle
श्लथबन्धन zlathabandhana
adj.
having the muscles relaxed
ग्रीव grIva
m.
tendon of the trapezium muscle
तल्पन talpana
n.
exterior muscles of an elephant's back
पृष्ठतल्पन pRSThatalpana
n.
exterior muscles of an elephant's back
कदम्बिका kadambikA
f.
particular muscle in the nape of the neck
रेवट revaTa
n.
muscle or a conch-shell which coils from right to left
स्नायु snAyu
f.
sinew
कण्डरा kaNDarA
f.
sinew
तन्त्री tantrI
f.
sinew
महानाडी mahAnADI
f.
sinew
वर्ध्री vardhrI
f.
sinew
गोधा godhA
f.
sinew
स्नु snu
f.
sinew
गुण guNa
m.
sinew
बन्ध bandha
m.
sinew
स्नाव snAva
m.
sinew
गो go
m.
f.
sinew
अस्थिबन्धन asthibandhana
n.
sinew
बन्धन bandhana
n.
sinew
स्नावन् snAvan
n.
sinew
करण karaNa
n.
sinew
स्नायुबन्ध snAyubandha
m.
sinews-band
आर्त्नी ArtnI
f.
end of a bow [ place where the string or sinew is fastened ]
अस्नावक asnAvaka
adj.
without sinews
स्नायुनिर्मित snAyunirmita
adj.
made of sinews
स्नायुबन्धन snAyubandhana
n.
sinews-ligament
अल्पस्नायु alpasnAyu
adj.
having few sinews
सन्तान santAna
m.
sinew or ligature
स्नायुयुत snAyuyuta
adj.
possessed of sinews
स्नायुरज्जु snAyurajju
adj.
having sinews for cords
स्नायुमय snAyumaya
adj.
consisting or made of sinews
उज्ज्य ujjya
adj.
having the bow-sinew loosened
स्नावसन्तत snAvasantata
adj.
covered with sinews or tendons
सन्धिबन्ध sandhibandha
m.
ligaments or sinews of the joints
स्नायुमर्मन् snAyumarman
n.
joint or place of junction of a sinew or tendon
स्नायु snAyu
f.
n.
any sinew or ligament in the human and animal body
स्नायुजालवत् snAyujAlavat
adj.
covered with a network of sinews or nerves or veins
संशुष्कमांसत्वक्स्नायु saMzuSkamAMsatvaksnAyu
adj.
one whose flesh and skin and sinews are completely dried up or withered
Wilson
English
स्नायु
f.
(-युः) A tendon, a muscle, described as a tubular vessel
attached to the bones at either end, and carrying vital air.
E.
ष्णा to bathe, उण् Uṇādi
aff.
, and युक् augment.
Apte
English
स्नायुः [snāyuḥ], [स्नाति शुध्यति दोषो$नया स्ना-उण् Tv.]
A tendon, muscle, sinew
स्वल्पं स्नायुवसावशेषमलिनं निर्मांसमप्यस्थि गोः
Bh.*
2.3.
The string of a bow.
An eruption on the skin of the extremities
also
स्नायुक.
Comp.
-अर्मन्
n.
a kind of disease of the eyes. -बन्धः a bowstring. -मर्मन् the joint of a sinew. -स्पन्दः pulse.
Apte 1890
English
स्नायुः [स्नाति शुध्यति दोषोऽनया स्नाउण् Tv.] 1 A tendon, muscle, sinew
स्वल्पं स्नायुवसावशेषमलिनं निर्मांसमप्यस्थि गोः Bh. 2. 30.
2 The string of a bow.
Comp.
अर्मन् n. a kind of disease of the eyes.
Monier Williams Cologne
English
स्ना॑यु
f.
n.
(accord. to some
fr.
a स्ना contracted from सिना pres. base of सि, ‘to bind’
cf.
also स्नै) any sinew or ligament in the human and animal body, tendon, muscle, nerve, vein,
TBr.
Suśr.
Mn.
MBh.
&c.
the string of a bow,
Pañcat.
स्ना॑यु
m.
an eruption on the skin of the extremities,
Bhpr.
स्नायु [?cf.
Germ.
sënawa, Sehne
Eng.
sinew.]
Monier Williams 1872
English
स्नायु स्नायु, उस्, f. (according to some उस्,
m.
said in Uṇādi-s. I. 1. to be fr. rt. स्ना), a sinew,
tendon, muscle (described as वायु-वाहिनी-नाडी, ‘a
tubular vessel conveying vital air’)
the string of a
bow
[cf. probably Gr. νεῦρο-ν, νευρ-ά
Lat. ner-
vu-s, nerviœ, nervosus
Old Germ. snar-a, snar-
ahha, snuor, narwa
Old Sax. naru
Lith. nar-
a-s, ner-u.]
—स्नायु-बन्धन, अम्, n. a sinew-
string.
—स्नायु-मय, अस्, ई, अम्, made of tendons.
—स्नायु-युत, अस्, आ, अम्, possessed of tendons,
(Manu VI. 76.)
—स्नायु-रज्जु, उस्, उस्, उ, having
tendons for cords (said of the body).
—स्नाय्व्-अर्मन्,
अ, n. a kind of disease of the eyes.
Macdonell
English
स्नायु snā́yu,
n.
V., C.: tendon, sinew, muscle
🞄C.: vein
bowstring: -nirmita, pp. 🞄made of sinews
-pāśa, -bandha,
m.
(sinewband), 🞄bowstring
-maya,
a.
(ī) made of 🞄sinews
-spanda,
m.
beat of the pulse.
Benfey
English
स्नायु स्नायु (probably a form of
स्नाव, for स्नाउ),
f.
1. A tendon, Man.
8, 234
Pañc. 182, 17
a muscle,
Bhartṛ. 2, 23.
2. The string of a bow,
Pañc. 121, 1.
Hindi
Hindi
पेशी
Apte Hindi
Hindi
स्नायुः
पुं*
- स्नाति शुध्यति दोषोऽनया - स्ना + उण्
"कंडरा, पेशी, नस"
स्नायुः
पुं*
- स्नाति शुध्यति दोषोऽनया - स्ना + उण्
धनुष की डोरी
L R Vaidya
English
snAyu {% m. %} 1. A tendon, a muscle, स्नायुग्रंथिनास्थिपंजरजरत्कंकालमालोक्यते M.M.v.
2. the string of a bow.
Bopp
Latin
स्नायु m. tendo, nervus. HIT. 35. 12.
Lanman
English
snā́yu, f. n.
—1. sinew, 25^7. [perhaps
‘ligament, from √sā or si, ‘bind, ligāre,
q. v.: if so, it is formed from the present-stem
sinā (see 1148. 3b and cf. sunva),
abbreviated to snā, with suffix u (1178b)
and interposed y (258): cf. Old High
Ger. sënawa, Ger. Sehne, AS. sinu, Eng.
sinew, which point to a Goth. *sinava:
that snā́-yu and its older equiv. snā́-van
are abbreviated forms (for sinā-) would
appear from the Germanic cognates.]
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
स्नायुः, स्नायु
noun
दृढस्य तन्तुमययोजकस्य ऊतकस्य सा निबन्धिका या अस्थिनि उपास्थिनि अन्यैः संरचनाभिः युज्यते।
"स्नायोः घर्षणात् सन्धिषु पीडा उद्भवति।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
rgyus pa
स्नायु
bsgyus pa
स्नायु
chu rgyus
स्नायु
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
रसासृङ्मांसमेदोऽस्थिमज्जशुक्राणि धातवः
सप्तैव दश वैकेषां रोमत्वक्स्नायुभिः सह ६१९
-wordlist-
धातु (पुं), रस (पुं), असृज् (क्ली), मांस (पुंक्ली), मेदस् (क्ली), अस्थि (क्ली), मज्जन् (पुं), शुक्र (क्ली), रोमन् (क्ली), त्वच् (स्त्री), स्नायु (स्त्री)
--source--
वस्नसा नु स्नसा स्नायुर्नाड्यो धमनयः शिराः
-wordlist-
वस्नसा (स्त्री), स्नसा (स्त्री), स्नायु (स्त्री), नाडी (स्त्री), धमनि (स्त्री), शिरा (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
स्नसा
स्नसा, स्नायु, शिरा
कण्डरा स्यान्महास्नायुः स्नसा स्नायुः शिरा ्मृता ६३४
verse 3.1.1.634
page 0072
अमरकोशः
Sanskrit
Word: स्नायुः
Root: स्नायु
Gender: स्त्री
Number: all
Meaning(s):
sinew
tendon
muscle
Shloka(s):
2|6|66|1 अन्त्रं पुरीतद्गुल्मस्तु प्लीहा पुंस्यथ वस्नसा। (मनुष्यवर्गः)
2|6|66|2 स्नायुः स्त्रियां कालखण्डयकृती तु समे इमे॥ (मनुष्यवर्गः)
Synonym(s):
2|6|66|1 वस्नसा (वस्नसा) (स्त्री)
2|6|66|2 स्नायुः (स्नायु) (स्त्री)
Related word(s):
अवयव_अवयवीसंबन्धः देहः
परा_अपरासंबन्धः देहावयवः
उपाधि अवयवः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
स्नायुः,
स्त्री,
(सा + बाहुलकात् उण् “आतो-युक् चिण्कृतोः ।” ३३ इति युक् ।इत्युणादिवृत्तौ उज्ज्वलः ।) वायुवाहिनीनाडी महुर इति ख्याता इति भरतः
तत्पर्य्यायः वस्नसा इत्यमरः ६६
स्नसा नसा इति राजनिर्घण्टः
तुगर्भस्थस्य सप्तभिर्मासैर्भवति इति मुग्धबोधः
(यथा, याज्ञवल्क्यः १०० ।“शिराः शतानि सप्तैव नवस्नायुशतानि
”“नवस्नायुशतानि तासां शाखासु षट्शतानि ।द्वे शते त्रिंशच्च कोष्ठे ग्रीवां प्रत्यूर्द्धं सप्ततिः
एकैकस्यान्तु पादाङ्गुल्यां षट्निचितास्तास्त्रिंशत्तावत्य एव तलकूर्च्चगुल्फेषु तावत्य एवजङ्घायाम् दशजानुनि चत्वारिंशदूरौ ।दश वङ्क्षणे शतमध्यर्द्ध्वमेवमेकस्मिन् सक्थ्निभवन्ति एतेनेतरसक्थि बाहू व्याख्यातौ ।षष्टिः कट्याम् अशीतिः पृष्ठे पार्श्वयोःषष्टिः उरसि त्रिंशत्
षट्त्रिंशद्ग्रीवायाम्मूर्द्ध्नि चतुस्त्रिंशत् एवं नव स्नायुशतानिव्याख्यातानि भवन्ति चात्र ।स्नायुश्चतुर्व्विधा विद्यात्तास्तु सर्व्वा निबोध मे ।प्रतानवत्यो वृत्ताश्च पृथ्व्यश्च सुषिरास्तथा
प्रतानवत्यः शाखासु सर्व्वसन्धिषु चाप्यथ ।वृत्तास्तु कण्डराः सर्व्वा विज्ञेया कुशलैरिह
आमपक्वाशयान्तेषु वस्तौ शुषिराः खलु ।पार्श्वोरसि तथा पृष्ठे पृथुलाश्च शिरस्यथ
नौर्यथा फलकास्तीर्णा बन्धनैर्बहुभिर्युता ।भारक्षमा भवेदप्सु नृयुक्ता सुसमाहिता ।एवमेव शरीरेऽस्मिन् यावन्तः सन्धयः स्मृताः
स्नायुभिर्व्वहुभिर्बद्धास्तेनभारसहा नराःनह्यस्थीनि वा पेश्यो सिरा सन्धयः
व्यापादितास्तथा हन्युर्यथा स्नायुः शरीरिणम् ।यः स्नायुः प्रविजानाति बाह्याश्चाभ्यन्तरास्तथागूढं शल्यमाहर्त्तुं देहाच्छक्नोति देहिनाम्
”इति सुश्रुते शरीरस्थाने पञ्चमेऽध्याये
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
स्नायु स्त्री स्नाति--शुध्यति दोषोऽनया स्ना उण् शरीरादि-बन्धननाडीमेदे तत्स्वरूपसंख्यादि भावप्र० उक्तं यथा“तत्र स्नायोः स्वरूपमाह मेदसः स्नेहमादाय सिरास्नायुत्वमाप्नुयात् सिराणां हि गृदुः पाकः स्नायू-नान्तु ततः खरः स्नायवो बन्धनानि स्युर्देहमांसास्थिमेदसाम् सन्धीनामपि यत्तास्तु सिराम्यः सुदृढाःस्मृताः नीर्यथा फलकास्तीर्णा बन्धने बहुमिर्युता ।मिर्मुक्ताऽगाधसलिले भवेद्भारसहा भृशम् एवमेवशरीरऽस्मित् यावन्तः सन्धया स्मृताः स्नायुभिर्बहुमिर्बेद्धास्तेन भारसहा नराः” फलकै काष्ठपट्टैः सस्तीर्णाव्याप्ताः “शतानि नव जायन्ते शरीरे स्नायवो नृणाम् ।तासां विवरणं ब्रूमः शिष्याः शृणुत यत्नतः शाखासुषटशतानि स्त्रुः कोष्ठे त्रिंशत् शतद्वयम् ग्रीवायांमूर्द्धदेशे तु स्नायूनां सप्ततिः स्मृताः” तत्र शाखागताःप्राह एकैकस्यां दाङ्गल्यां षट् षट् तास्त्रिंशत् ।तावन्त्य एव तलकूर्चगुल्फेषु तावन्त्य एव जङ्घायांदश जानुनि चत्वारिंशदूरौ दश वङ्क्षणे एवंसार्द्धशतमेकस्मित् सक्थिनि भवन्ति एतेनेतरसक्थिवाहू व्याख्यातौ अथ कोष्ठगताः प्राह षष्टिः कट्यांतावन्त्य एव पार्श्वयोः अशीतिः षट्त्रिंशदुरसि ।अथ ग्रीवोर्द्धगताः प्राह षट् त्रिंशद् ग्रीवायाम् चतु-स्त्रिशन् मूर्घ्नि एवं स्नायूनां नवशतानि भवन्ति”
Capeller
German
स्ना॑यु
f.
n.
Sehne (am Körper u. Bogen).
Burnouf
French
स्नायु स्नायु
m.
tendon, muscle
cf. स्नसा।
Stchoupak
French
स्नायु-
f.
nt. ligament du corps (muscle, nerf, qqf. veine et ord. tendon)
corde (de l'arc)
-मय- -ई- a. fait de tendons.
°निर्मित- a. v. fait de tendons.
°पाश- °बन्ध-
m.
corde d'are.
°युत- a. v. pourvu de tendons.