स्थविर (sthavira)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 स्थविर mfn.
   (-रः-रा-रं)
	 1. Old,  aged.
	 2. Fixed,  firm,  steady.
	 m.
  (-रः)
	 1.
BRAHMĀ.
	 2. An old man. 
	 3. A beggar.
	 f.
  (-रा) An old woman.  E.
 
ष्ठा to stay or stand,  (a long time,  &c.) किरच् Unādi aff.
  ,  and स्थव
substituted for the root.

Capeller Eng

English

 स्थ॑विर f.
  आ & ई thick,  broad,  firm,  massy,  sturdy
full-grown,  old,  venerable.

Yates

English

 स्थविर (रः) 1.
m.
  Brahmā
 an old
man. 
a. Old,  firm. 

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  strong
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  compact
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  firm
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  powerful
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  venerable
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  sturdy
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  thick
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  ancient
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  solid
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  broad
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 adj.
  	-	  old
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 m.
  	-	  old man
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 m.
  	-	  elder
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 m.
  	-	  Elder
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 m.
  	-	  kind of plant
स्थविर 	-	 sthavira 	-	 n.
  	-	  benzoin

 
   स्थविर  sthavira adj.
   sturdy   
   वित्वक्षण  vitvakSaNa adj.
   very stout or strong or sturdy      
            

Wilson

English

 स्थविर
mfn.
   (-रः-रा-रं)
1 Old,  aged.
2 Fixed,  firm,  steady.
m.
  (-रः)
1 BRAHMĀ.
2 An old man. 
E.
  ष्ठा to stay or stand,  (a long time,  &c.) किरच् Uṇādi aff.
  ,  and
स्थव substituted for the root.

Apte

English

स्थविर [sthavira],  a.
  [स्था-किरच् स्थवादेशः]

Fixed,  firm,  steady.

Old,  aged,  ancient
 न तेन स्थविरो भवति येनास्य पलितं शिरः । बालो$पि यः प्रजानाति तं देवाः स्थविरं विदुः ॥ Mb.
 *  3.133. 11.

रः An old man
 ऊर्ध्वं प्राणा ह्युत्क्रामन्ति यूनः स्थविर आयति । प्रत्युत्थानाभिवादाभ्यां पुनस्तान् प्रतिपद्यते ॥ Ms.*
  2.12.

A beggar.

N.
  of Brahman.  -रा An old woman
 स्थविरे का त्वं,  अयमर्भकः कस्य नयनानन्दकरः Dk. Comp.
   -द्युतिa.  having the dignity of an elder
 ऋषेः पुत्रो महातेजा बालो$पि स्थविरद्युतिः Rām.*
  1.5.8.

Apte 1890

English

 स्थविर a. [स्था-किरच् स्थवादेशः] 1 Fixed,  firm,  steady. 
2 Old,  aged,  ancient. 
रः 1 An old man. 
2 A beggar. 
3 N. of Brahman. 
रा An old woman
 स्थबिरे का त्वं अयमर्भकः कस्य नयनानंदकरः Dk. 

Monier Williams Cologne

English

 स्थविर a °विष्ठ See p.
  1265.

 स्थविर b. See p.
  1265,  col. 2.

 स्थ॑विर c mf(आ or ई)n.  (cf.   स्थावर,  p.
  1264) broad,  thick,  compact,  solid,  strong,  powerful,  RV.
  
 AV.
  
 Br.
 
 MBh.
  
 Hariv.

 old,  ancient,  venerable (°रे काले or भावे,  ‘in old age’),  Br.
  &c.
   &c.
  

 स्थ॑विर m.
  an old man,  W.
 

 (with Buddhists) an ‘Elder’ (N.  of the oldest and most venerable Bhikṣus),  MWB.
  184
 255 &c.
  

 N.
  of Brahmā,  L.
 

 (pl. ) N.
  of a school (also आर्य-स्थ्°),  Buddh.
 

 स्थ॑विर (अम्),  n.
  benzoin,  L.
 

Monier Williams 1872

English

 स्थविर,  अस्,  आ,  अम्,  fixed,  firm,  steady [cf. स्था-
विर]
 old,  aged,  ancient,  (सप्तत्या स्थविरः,  one
who is seventy years old,  see स्थाविर)
 (अस्),  m.
an old man
 a beggar
 epithet of Brahmā
 (आ),  f.
an old woman
 a kind of plant,  = महा-श्रावणी
(अम्),  n. = शैलेय।

Benfey

English

 स्थविर स्थविर,  probably for स्था-
वर,  cf.  स्थाविर, 
 I. adj.
 ,  f.
  रा।
 1.
Fixed,  firm. 
 2. Old,  Daśak. in Chr.
200,  12.
 II. m.
 
 1. An old man. 
 2. A
beggar.
 3. Brahman. 

Apte Hindi

Hindi

स्थविर
वि* - "स्था + किरच्,  स्थवादेशः"
"दृढ़,  पक्का,  स्थिर"

स्थविर
वि* - "स्था + किरच्,  स्थवादेशः"
"बूढ़ा,  वृद्ध,  पुराना"

स्थविरः
पुं*
  - "स्था + किरच्,  स्थवादेशः"
बूढ़ा पुरुष

स्थविरः
पुं*
  - "स्था + किरच्,  स्थवादेशः"
भिक्षुक

स्थविरः
पुं*
  - "स्था + किरच्,  स्थवादेशः"
ब्राह्मण का नाम

L R Vaidya

English

 sTavira {% (I) a. (f. रा) %} 1. Fixed,  firm,  steady
 2. old,  aged,  ancient.

 sTavira {% (II) m. %} 1. An old man
 2. a beggar
 3. an epithet of Brahman (m.).

Bopp

Latin

 स्थविर (ut videtur,  forma anomala a r. स्था stare)
1) fir-
mus,  stabilis.
2) senex. N. 4. 25. 12. 123.

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 sthavira (cf. thera,  sthera), 
(1) = Pali thera,  Buddhist elder: Mvy 〔8733〕
 Mv 〔i.75.1〕
 〔iii.268.6〕
 sometimes in vss which suggest pronunciation as in MIndic (but,  N.B.,  two shorts may replace a long),  e.g. (in anuṣṭubh prior pādas) tataś ca Kāśyapa-sthaviraḥ Mv 〔i.84.11〕,  tataḥ Kātyāyanaḥ sthaviraḥ 17
 common in most texts
(2) = Sthaviraka (2) (Pali Thera): Av 〔ii.133.1〕
 〔136.7〕
 〔139.3〕
 〔140.3〕 (all prose),  etc.
 MSV 〔i.194.1 ff.〕 (also Sthavirasthavira).

Indian Epigraphical Glossary

English

 Sthavira (CII 3,  etc.),  a Buddhist priestly title
 same as
Pāli Thera
 an Elder in the community of Buddhist monks
 a
senior monk. Cf. Thaira (EI 3),  an Elder among Buddhist
monks
 also Saṅgha-sthavira (Lüders,  Mathurā Ins.,  p. 190), 
‘the senior of the order’.

Lanman

English

 sthávira,  a.
	—1. firm,  thick,  massy, 
sturdy
	—2. full-grown,  old
 as m. old
man. [from sthū,  collateral form of
√sthā,  1188e: for mg 1,  cf. Eng. steady, 
cognate w. stand,  and cf. sthira
 for 2, 
cf. Eng. of long standing.]

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 स्थविर (n.) °das Alter,  S II,  76,  8 (Zitat aus Kāmasūtra p. 11,  wo aber स्थाविरे steht).

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  स्थविर
adjective
 
वृद्धः तथा च पूज्यः।
 "एतद् रमेशस्य स्थविरस्य पितामहस्य चित्रम् अस्ति।"

Synonyms:
  घन,  पिण्ड,  सघन,  स्थविर,  खर,  संहत,  बहल
adjective
 
यस्य आकारः सुनिश्चितः तथा च यः द्रवरूपो वायुरूपो वा नास्ति।
 "शिला घना अस्ति।"

Synonyms:
  वृद्ध,  जीर्ण,  स्थविर,  वयोवृद्ध,  गतायू,  गतवयस्क,  वयोगत,  जरिन्,  जरण,  जरठ,  जरोतुर,  जरण्ड
adjective
 
यः वयसा अधिकः।
 "वृद्धानां कृते अत्र विना शुल्कं सेवा उपलब्धा अस्ति।"

Sanskrit Tibetan

Tibetan

rgan pa
१) ज्येष्ठ २) महिर ३) वृद्ध ४) स्थविर

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
द्रुहिणो विरिञ्चिर्द्रुघणो विरिञ्चः परमेष्ठ्यजोऽष्टश्रवणः स्वयंभूः ।
कमनः कविः सात्त्विकवेदगर्भौ स्थविरः शतानन्दपितामहौ कः ॥ २११ ॥
धाता विधाता विधिवेधसौ ध्रुवः पुराणगो हंसगविश्वरेतसौ ।
प्रजापतिर्ब्रह्मचतुर्मुखौ भवान्तकृज्जगत्कर्तृसरोरुहासनौ ॥ २१२ ॥
शंभुः शतधृतिः स्रष्टा सुरज्येष्ठो विरिञ्चनः ।
हिरण्यगर्भो लोकेशो नाभिपद्मात्मभूरपि ॥ २१३ ॥
-wordlist-
 
द्रुहिण (पुं),  विरिञ्चि (पुं),  द्रुघण (पुं),  विरिञ्च (पुं),  परमेष्ठिन् (पुं),  अज (पुं),  अष्टश्रवण (पुं),  स्वयम्भू (पुं),  कमन (पुं),  कवि (पुं),  सात्त्विक (पुं),  वेदगर्भ (पुं),  स्थविर (पुं),  शतानन्द (पुं),  पितामह (पुं),  क (पुं),  धातृ (पुं),  विधातृ (पुं),  विधि (पुं),  वेधस् (पुं),  ध्रुव (पुं),  पुराणग (पुं),  हंसग (पुं),  विश्वरेतस् (पुं),  प्रजापति (पुं),  ब्रह्मन् (पुं),  चतुर्मुख (पुं),  भवान्तकृत् (पुं),  जगत्कर्तृ (पुं),  सरोरुहासन (पुं),  शम्भु (पुं),  शतधृति (पुं),  स्रष्टृ (पुं),  सुरज्येष्ठ (पुं),  विरिञ्चन (पुं),  हिरण्यगर्भ (पुं),  लोकेश (पुं),  नाभिभू (पुं),  पद्मभू (पुं),  आत्मभू (पुं)

--source--
 
तारुण्यं यौवनं वृद्धः प्रवयाः स्थविरो जरन् ॥ ३३९ ॥
जरी जीर्णो यातयामो जीनोऽथ विस्रसा जरा ।
-wordlist-
 
तारुण्य (क्ली),  यौवन (क्ली),  वृद्ध (पुं),  प्रवयस् (पुं),  स्थविर (पुं),  जरन् (पुं),  जरिन् (पुं),  जीर्ण (पुं),  यातयाम (पुं),  जीन (पुं),  विस्रसा (स्त्री),  जरा (स्त्री)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

प्रवयस्
प्रवयस्,  स्थविर,  वृद्ध,  यातयाम
प्रवयाः स्थविरो वृद्धो यातयामश्च कथ्यते ।
verse 2.1.1.503
page 0057

नाममाला

Sanskrit

अन्त्य,  वार्द्धीन,  स्थविर
प्रायो वयो दशानेहा पूर्णं यौवनकं विदुः ॥ १२३ ॥
तारुण्यं यौवनं चान्त्यो वार्द्धीनः स्थविरो मतः ।
verse 0.1.1.123
page 0063

Mahabharata

English

Sthavira^1 = Śiva (1000 names^1).--Do.^2 = Vishṇu (1000 names).

Vedic Reference

English

 Sthavira,  literally ‘elder, ’ is used as a sort of epithet of
several men
 Sthavira Śākalya occurs in the Aitareya Āraṇ-
yaka^1 and the Śāṅkhāyana Āraṇyaka, ^2 and Sthavira Jātūkarṇya
in the Kauṣītaki Brāhmaṇa.^3 Cf. the names Hrasva and
Dīrgha.
1) iii. 2,  1. 6.
2) vii. 16
 viii. 1. 11.
3) xxvi. 5.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 स्थविरं,  क्ली,
   (स्था + “अजिरशिशिरेति ।” उणा ०१ । ५४ । किरच्प्रत्ययेन साधुः ।) शैलेयम् ।इति राजनिर्घण्टः ॥

 स्थविरः,  पुं,
   (स्था + किरच् ।) ब्रह्मा । इतिहेमचन्द्रः ॥

 स्थविरः,  त्रि,  (तिष्ठतीति । स्था + “अजिर-शिशिरेति ।” उणा० १ । ५४ । इति किरच्-प्रत्ययेन साधुः ।) वृद्धः । इत्यमरः । २ । ६ ।४२ ॥
 (यथा,  मनुः । २ । १२० ।“ऊर्द्ध्वं प्राणा ह्युत्क्रामन्ति यूनः स्थविर आयतिप्रत्युत्थानाभिवादाभ्यां पुनस्तान् प्रतिपद्यते ॥
”भिक्षुः । इत्युणादिवृत्तौ उज्ज्वलदत्तः ॥
 १ । ४५ ॥
)अचलः । इत्युणादिकोषः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 स्थविर न०
  स्था--किरच् स्थवादेशः । १ शैलेये गन्धद्रव्येराजनि० २ चतुर्मुख ब्रह्माण पु०
  हेमच० । ३ अचले४ स्थिरे त्रि०
  उणा० ५ वृद्धे च त्रि०
  अमरः । ५ महा-श्रावगयां स्त्री राजनि० ।

Capeller

German

 स्थ॑विर,  f.
  ई u. आ fest,  derb,  massig, 
stark,  vollwüchsig,  alt.

Grassman

German

 sthávira,  a.,  fest,  stark,  gewaltig [von sthū = sthā].
-as (índras) {171, 5}
 {929, 5}.
-am [m.] vṛṣabhám túmram índram {314, 10}
 vájram {316, 6}.
-am [n.] kṣatrám {54, 8}.
-āya (índrāya) {473, 1}.
-asya ghṛ́ṣves (índrasya) {280, 1}
 {459, 12}
 te (índrasya) {488, 8}
 vā́jasya {478, 5}
 {609, 2}
 asya (víṣṇos) {616, 3}.
-āsas áśvās {583, 4}.
-ebhis (erg. áśvais) {540, 4}
 vā́jais {442, 11}.
-ā gī́r {181, 7}.

Burnouf

French

 स्थविर स्थविर a. (स्थु pour स्था
 sfx. र)
ferme,  stable.
		 Vieux,  âgé
		 vénérable,  Bd. -- S. m.
  un
vieillard
		 un Vénérable [titre honorifique dans la hiérarchie
buddhique].
		 Brahmā.

Stchoupak

French

 स्थविर-
 a. compact,  épais,  dense,  vigoureux 
 ancien,  antique, 
vénérable 
 m.
  Ancien (chez les Bouddhistes,  dit des plus anciens Bhikṣu).
°द्युति- a. qui a la dignité d'un vétéran. 

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.