| YouTube Channel

सौभाग्यम् (saubhAgyam)

 
Apte
English
सौभाग्यम् [saubhāgyam], [सुभगायाः सुभगस्य वा भावः ष्यञ् द्विपदवृद्धिः]
Good fortune or luck, fortunateness (chiefly consisting in a man's and woman's securing the favour and firm devotion of each other)
प्रियेषु सौभाग्यफला हि चारुता
Ku.*
 5.1
सौभाग्यं ते सुभग विरहावस्थया व्यञ्जयन्ती
Me.*
 29
(see Malli.'s remarks on सौभाग्य in both places)
युज्यत आत्मनः सौभाग्यं प्रच्छादयितुम्
V.*
 2.
Blessedness, auspiciousness
समृद्धं सौभाग्यं सकलवसुधायाः किमपि तत् G. L.* 1.
Beauty, charm, grace
(यस्य) हिमं न सौभाग्यविलोपि जातम्
Ku.*
 1.3
2.53
5.49
R.*
 18.19
U.*
 6.27.
Grandeur, sublimity.
The auspicious state of wifehood (opp. widowhood).
Congratulation
good wishes.
Affection, favour.
Red-lead.
Borax.
Comp.
 चिह्नम् any mark of good fortune or happiness.
any sign of the blessed state of wifehood (such as the saffron mark on the forehead). -तन्तुः the marriage string (put round the neck of the bride by the bridegroom at the time of marriage and worn by her till widowhood
also called मङ्गलसूत्र q. v. ). -तृतीया the third day of the bright half of Bhādrapada. -देवता an auspicious or tutelary deity. -वायनम् an auspicious offering of sweetmeats
&c.
 -विलोपिन्
a.
 marring or impairing beauty
अनन्तरत्नप्रभवस्य यस्य हिमं न सौभाग्यविलोपि जातम्
Ku.*
 1.3.
Apte Hindi
Hindi
सौभाग्यम्
नपुं*
 - "सुभगायाः सुभगस्य वा भावः - ष्यञ्, द्विपदवृद्धिः"
"अच्छा भाग्य, अच्छी किस्मत, सौभाग्यशालिता"
सौभाग्यम्
नपुं*
 - "सुभगायाः सुभगस्य वा भावः - ष्यञ्, द्विपदवृद्धिः"
"स्वर्गीय सुख, माङ्गलिकता"
सौभाग्यम्
नपुं*
 - "सुभगायाः सुभगस्य वा भावः - ष्यञ्, द्विपदवृद्धिः"
"सौन्दर्य, लावण्य, लालित्य"
सौभाग्यम्
नपुं*
 - "सुभगायाः सुभगस्य वा भावः - ष्यञ्, द्विपदवृद्धिः"
"शोभा, उदात्तता"
सौभाग्यम्
नपुं*
 - "सुभगायाः सुभगस्य वा भावः - ष्यञ्, द्विपदवृद्धिः"
अहिवात
सौभाग्यम्
नपुं*
 - "सुभगायाः सुभगस्य वा भावः - ष्यञ्, द्विपदवृद्धिः"
"बधाई, मंगलकामना"
सौभाग्यम्
नपुं*
 - "सुभगायाः सुभगस्य वा भावः - ष्यञ्, द्विपदवृद्धिः"
सिंदूर
सौभाग्यम्
नपुं*
 - "सुभगायाः सुभगस्य वा भावः - ष्यञ्, द्विपदवृद्धिः"
सुहागा
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 पुण्यम्, दैवम्, भाग्यम्, सौभाग्यम्
noun
सदाचरणस्य परिणतं फलम्।
"भवत्सदृशः परोपकारी पुण्यं लप्स्यते।"
Synonyms:
 सौभाग्यम्
noun
सुभगस्य भावः
सौभाग्यं ते सुभग विरहावस्थया व्यञ्जयन्ती।
Synonyms:
 सिन्दूरः, नागसम्भवम्, नागरेणुः, रक्तम्, सीमन्तकम्, नागजम्, नागगर्भम्, शोणम्, वीररजः, गणेशभूषणम्, सन्ध्यारागम्, शृङ्गारकम्, सौभाग्यम्, अरूणम्, मङ्गल्यम्, अग्निशिखम्, पिशुनम्, असृक्, वरेण्यम्
noun
रक्तवर्णचूर्णविशेषः हिन्दुधर्मीयाणां कृते माङ्गल्यसूचकम् आभरणञ्च, यं अख्रीष्टीयाः तथा च अमुस्लिमधर्मीयाः भारतीयाः स्त्रियः प्रतिदिनं सीमन्तके भालप्रदेशे वा धारयन्ति, ख्रीष्टीयान् तथा च मुस्लिमधर्मीयान् विना इतरे सर्वे भारतीयाः पुरुषाः बालकाः च पूजाविधौ माङ्गल्यार्थं भालप्रदेशे बिन्दुमात्रं धारयन्ति, तथा च पूजादिषु देवदेवतान् समर्पयन्ति।
"काश्चित् स्त्रियः सिन्दुरस्य धारणात् पतेः आयुर्वृद्धिर्भवति इति मन्यन्ते।"
Synonyms:
 सौभाग्यम्, सुभाग्यवत्तवम्, धन्यता, कल्याणता, माङ्गल्यम्, पुण्यवत्वम्, कौशल्यम्, मङ्गलम्
noun
भद्राणां घटनानाम् आलम्बनं प्रतीकं वा भाग्यम्।
"सौभाग्यं मम यत् भवतः दर्शनम् अभवत्।"