| YouTube Channel

सृमर (sRmara)

 
शब्दसागरः
English
सृमर
mfn.
 (-रः-रा-रं) Going, going well or quickly.
m.
 (-रः) A kind of
animal
according to some authorities, a young deer.
E.
 सृ to go,
क्मरच्
aff.
Capeller Eng
English
सृमर॑
m.
 a kind of animal.
Yates
English
सृमर (रः) 1.
m.
 A kind of animal
young deer.
a. Agile.
Spoken Sanskrit
English
सृमर sRmara
adj.
 going well or quickly
सृमर sRmara
adj.
 going
सृमर sRmara
m.
 kind of animal frequenting damp places
Wilson
English
सृमर
mfn.
 (-रः-रा-रं) Going, going well or quickly.
m.
 (-रः)
A kind of animal
according to some authorities, a young deer.
E.
 सृ to go, क्मरच्
aff.
Apte
English
सृमर [sṛmara],
a.
 (-री
f.
 ) Going, moving. -रः A kind of deer
Rām.*
 2.29.3.
Apte 1890
English
सृमर a. (री f.) Going, moving.
रः A kind of deer.
Monier Williams Cologne
English
सृमर॑
mfn.
 (Pāṇ. iii, 2, 160) going, going well or quickly,
W.
सृमर॑
m.
 a kind of animal frequenting damp places (accord. to some the ‘Bos Grunniens’ or ‘a young deer’),
MBh.
R.
&c.
N.
 of an Asura (cf. सृमल, सृम, and सृप, col. 3),
Hariv.
Monier Williams 1872
English
सृमर, अस्, आ, अम्, going, going well or quickly
(अस्), m. a kind of animal
(according to some) a
young deer.
Macdonell
English
सृमर sṛmará,
m.
 kind of animal haunting 🞄damp pleaces.
Benfey
English
सृमर सृ + मर,
I.
adj.
 Going.
II.
m.
 A young deer, Rām. 3, 49. 24.
Apte Hindi
Hindi
सृमर
वि* - सृ + क्मरच्
गमन करने वाला जाने वाला
सृमरः
पुं*
 - -
एक प्रकार का हरिण
L R Vaidya
English
sfmara {% (I) a. (f. रा) %} Going.
sfmara {% (II) m. %} A species of deer.
अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्टम्
Sanskrit
--source--
वायौ सुरालयः प्राणः संभृतो जलभूषणः ।
शुचिर्वहालो नघटः पश्चिमोत्तरदिक्पतिः ॥ १६९ ॥
अङ्कतिः क्षिपणुर्मर्को ध्वजप्रहरणश्चलः ।
शीतलो जलकान्तारो मेघारिः सृमरोऽपि च ॥ १७० ॥
-wordlist-
सुरालय (पुं), प्राण (पुं), सम्भृत (पुं), जलभूषण (पुं), शुचि (पुं), वह (पुं), लोलघट (पुं), पश्चिमोत्तरदिक्पति (पुं), अङ्कति (पुं), क्षिपणु (पुं), मर्क (पुं), ध्वजप्रहरण (पुं), चल (पुं), शीतल (पुं), जलकान्तार (पुं), मेघारि (पुं), सृमर (पुं)
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: सृमरः
Root: सृमर
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒
Meaning(s):
⇒ Bos grunniens (Yak)
Shloka(s):
3|4|29|1 ► सृमरः स्याद्बालमृगः परुर्ना चमरी न षण्। (भूमिकाण्डः/पशुसङ्ग्रहाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|4|29|1 ⇢ सृमरः (सृमर) (पुं) ⇒ Bos grunniens (Yak) ⇒
➠ 3|4|29|1 ⇢ वालमृगः (वालमृग) (पुं) ⇒ Bos grunniens (Yak) ⇒
➠ 3|4|29|1 ⇢ परुः (परु) (पुं) ⇒ Bos grunniens (Yak) ⇒
➠ 3|4|29|1 ⇢ चमरी (चमरी) (स्त्री) ⇒ Bos grunniens (Yak) ⇒
➠ 3|4|29|1 ⇢ चमरः (चमर) (पुं) ⇒ Bos grunniens (Yak) ⇒
Related word(s):
पुराणम्
English
सृमर / SṚMARA. A young deer. mṛgamandā daughter of kaśyapa gave birth to Ṛkṣas (Bears) Sṛmaras (young deer) and Camaras (a kind of deer called Bos grunniens). (vālmīki rāmāyaṇa araṇya Kāṇḍa, sarga 14).
Vedic Reference
English
Sṛmara is the name of an unknown animal at the Aśvamedha
(‘horse sacrifice’) in the Yajurveda Saṃhitās.^1
1) Taittirīya Saṃhita, v. 5, 16, 1
(according to Sāyaṇa = camara)
Maitrā-
yaṇī Saṃhitā, iii. 14, 20
Vājasaneyi
Saṃhitā, xxiv. 39 (where Mahīdhara
identifies it with the Gavaya).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
सृमरः,
पुं,
 (सरति तच्छीलः । सृ गतौ + “सृच-स्यदः क्मरच् ।” ३ । २ । १६० । इति क्मरच् ।)पशुविशेषः । इत्यमरः । २ । ५ । ११ ॥
बाल-मृगः । इति केचित् ॥
(यथा, रामायणे । ३ ।१०३ । ४२ ।“वराहमृगसिंहाश्च महिषाः सृमरास्तथा ।व्याघ्रगोकर्णगवया वित्रेसुः पृषतैः सह ॥
”
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
सृमर पुंस्त्री० सृ--क्मरच् । १ मृगभेदे अमरः । स्त्रियां ङीष् । २ गमनशीले
त्रि०
 ।
Capeller
German
सृमर॑
m.
 ein best. Tier.
Burnouf
French
सृमर सृमर
m.
 esp. d'animal.
Stchoupak
French
सृमर-
m.
 animal à fourrure qui vit en terre humide.