| YouTube Channel

सूतिकागृह (sUtikAgRha)

 
शब्दसागरः
English
सूतिकागृह
n.
 (-हं) A part of a house appropriated to the women, or to
a lying-in woman especially.
E.
 सूतका or सूतिका a lying-in woman,
and गृह house or room
hence also सूतकागृह
n.
 (-हं) ।
Yates
English
सूतिका-गृह (हं) 1.
n.
 A part of the
house for lying-in women.
Wilson
English
सूतिकागृह
n.
 (-हं) A part of a house appropriated to the women, or
to a lying-in woman especially.
E.
 सूतका or सूतिका a lying-in woman. and गृह house or room
hence
also सूतकागृह
n.
 (-हं).
Monier Williams Cologne
English
सूतिका—गृह or सूतिका—गेह,
n.
 id.,
L.
Apte Hindi
Hindi
सूतिकागृहम्
नपुं*
 सूतिकागृहम् -
"जच्चाखाना, सौरी"
L R Vaidya
English
sUtikA-gfha {% n. %} a room appropriated to a woman at child-birth.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
तैलिशाला यन्त्रगृहमरिष्टं सूतिकागृहम् ॥ ९९७ ॥
-wordlist-
तैलिशाला (स्त्री), यन्त्रगृह (क्ली), अरिष्ट (क्ली), सूतिकागृह (क्ली)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
सूतिकागृहं,
क्ली,
 (सूतिकाया गृहम् ।) प्रसवा-लयः । तत्पर्य्यायः । अरिष्टम् २ । इत्यमरः ।१ । २ । ८ ॥
सूतकागृहम् ३ । इति तट्टीका ॥
सूतीगृहम् ४ सूतिगृहम् ५ । इति जटाधरः ॥
तस्याकृतिर्यथा, --“अष्टहस्तायतं चारु चतुर्हस्तविशालकम् ।प्राचीद्वारमुदग्द्वारं विदध्यात् सूतिकागृहम् ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
तत्र पिशाचानां वासो यथा, --“सर्व्वत्रगानप्रतिघान् सूतिकागृहसेविनः ।पृष्ठतः पाणिपादांश्च पृष्ठग्रीवान् सुरंहसः ॥
एवविधान् पिशाचांश्च दृष्ट्वा ब्रह्मानुकम्पया ।अन्तर्धानं वरं प्रादात् कामशायित्वमेव च ॥
”इति वह्निपुराणे प्रजापतिसर्गनामाध्यायः ॥
प्रसवात् पूर्व्वं तत्संस्कारमाह साङ्ख्यायनगृह्यम्काकादन्या मेचकधातक्या बृहत्याः कोषतक्याकालक्लीतकस्य मूलानि पेषयित्वा उपलेपयेद्देशंयस्मिन् प्रजायते रक्षसामपहत्यै इति । काका-दनी काकजङ्क्षा । मेचकधातकीकाकमोचिकाकोषातकी घोषकम् । कालक्लीतकः यष्टिमधु-केति कल्पतरुः ॥
अतएव हरिवंशे ।“एष मानुष्यको यत्नो मानुषैरेव साध्यते ।श्रूयतां येन दैवं हि मद्विधैः प्रतिहन्यते ॥
मन्त्रग्रामैः सूविहितैरौषधैश्चैव योजितैः ।यत्नेन चानुकूलेन दैवमप्यनुलोम्यते ॥
”इत्यनुचरान् प्रति कंसवाक्यम् । इति ज्योति-स्तत्त्वम् ॥