| YouTube Channel

सुमन्त्र (sumantra)

 
Capeller Eng
English
सुमन्त्र
a.
 well advised
m.
 a man's name.
Monier Williams Cologne
English
सु—मन्त्र
mfn.
 following good advice,
Kathās.
सु—मन्त्र
m.
N.
 of a preceptor (having the patr. Bābhrava Gautama),
IndSt.
of a minister and charioteer of Daśa-ratha,
R.
of a counsellor of Hari-vara,
Kathās.
of a son of Antarīkṣa,
VP.
=
 सु-मन्त्रक,
KalkiP.
Indian Epigraphical Glossary
English
Sumantra (HD), king's counsellor on matters relating
to income and expenditure. See Hist. Dharm., Vol. III, p. 114,
note 150.
पुराणम्
English
सुमन्त्र / SUMANTRA. A minister of king daśaratha of ayodhyā. The king had eight ministers called jayanta, dhṛṣṭi, vijaya, siddhārtha. Arthasādhaka, aśoka, mantrapāla and sumantra and two priests called vasiṣṭha and vāmadeva. (vālmīki rāmāyaṇa, Bālakāṇḍa, Canto 7). sumantra was the right-hand-man of Dasaratha in all his activities. It was sumantra who brought down to the palace sage ṛṣyaśṛṅga for the yajña conducted by the king to have issues. According to chapter 12, virāṭa Parva of mahābhārata (Southern Text) sumantra was Daśaratha's charioteer as well.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
सुमन्त्रः,
पुं,
 कल्किदेवस्य ज्येष्ठभ्राता । यथा, --“कल्केर्ज्येष्ठास्त्रयः शूराः कविप्राज्ञसुमन्त्रकाःतातमातृप्रियकरा गुरुविप्रप्रतिष्ठताः ॥
”इति कल्किपुराणे २ अध्यायः ॥
अपि च ।“विशाखयूपभूपालः प्रायात् साधुजनप्रियः ।कल्किं द्रष्ठुं हरेरंशमाविर्भूतञ्च सम्भले ॥
कविं प्राज्ञं सुमन्त्रञ्च पुरस्कृत्य महाप्रभम् ।गार्ग्य भार्ग्यविशालैश्च ज्ञातिभिः परिवारितम् ॥
”इति तत्रैव ३ अध्यायः ॥
दशरथराजस्य सारथिः मन्त्री च । यथा, --“तद्गच्छ त्वरितं सूत राजपुत्त्रं यशस्विनम् ।राममानय भद्रं ते नात्र कार्य्या विचारणा ॥
अश्रुत्वा राजवचनं कथं गच्छामि भामिनि ।तच्छ्रु त्वा मन्त्रिणो वाक्यं राजा मन्त्रिणमत्रवीत्सुमन्त्र रामं द्रक्ष्यामि शीघ्रमानय सुन्दरम् ॥
”इति वाल्मीकीये रामायणे अयोध्याकाण्डे १४सर्गः ॥
Capeller
German
सुमन्त्र wohlberaten,
m.
 Mannsn.
Stchoupak
French
सु-मन्त्र-
a. qui suit de bons conseils
m.
n.
 de deux personnages
-इत- a. v. sagement conseillé ou combiné (-अं कृ- prendre un bon
conseil)
-इन्- a. qui a un bon ministre.