| YouTube Channel

सुमन (sumana)

 
शब्दसागरः
English
सुमन
mfn.
 (-नः-ना-नं) Handsome, beautiful.
m.
 (-नः)
1. Wheat.
2. The
thorn-apple, (Datura metel.)
f.
 (-ना) Great-flowered jasmine.
E.
 सु
good, मन् to think,
aff.
 अच् ।
Yates
English
सु-मन (नः-ना-नं)
m.
 Wheat
thorn-
apple. 1.
f.
 Great-flowered jas-
mine.
a. Beautiful.
Spoken Sanskrit
English
सुमन - sumana -
adj.
 - very charming
सुमन - sumana -
adj.
 - charming
सुमन - sumana -
adj.
 - handsome
सुमन - sumana -
adj.
 - beautiful
सुमन - sumana -
m.
 - thorn-apple
सुमन - sumana -
m.
 - wheat
सुमन - sumana -
m.
 - spotted cow
Wilson
English
सुमन
mfn.
 (-नः-ना-नं) Handsome, beautiful.
m.
 (-नः)
1 Wheat.
2 The thorn-apple, (Datura metel, )
f.
 (-ना) Great-flowered jasmine.
E.
 सु good, मन to think,
aff.
 अच्.
Monier Williams Cologne
English
सु—मन
mfn.
 (prob. for -मनस्) very charming, beautiful, handsome,
L.
सु—मन
m.
 wheat,
L.
the thorn-apple,
L.
N.
 of a mythical being,
MBh.
of one of the 4 Bodhi-vṛkṣa-devatās,
Lalit.
of a serpent-demon,
Buddh.
सु—मनः (for -मनस्) in comp.
Apte Hindi
Hindi
सुमन
वि* सु-मन -
"बहुत आकर्षक, प्रिय, सुन्दर"
सुमनः
पुं*
 सु-मनः -
गेहूँ
सुमनः
पुं*
 सु-मनः -
धतूरा
L R Vaidya
English
sumana {% (I) a. (f. ना) %} Very charming, very handsome.
sumana {% (II) m. %} 1. Wheat
2. the thorn-apple.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
Sumana(s),
(1) n. of a future Buddha: Gv 〔441.25〕
(2) n. of a śuddhāvāsakāyika god: Mv 〔ii.257.8, 18〕 (in both mss. Sumata)
〔258.6, 19〕 (in all four n. sg. -o or -aś)
[Page601-b]
(3) n. of one of the four devatās of the bodhivṛkṣa: °naḥ, n. sg., LV 〔278.10〕
(4) n. of a rich householderʼs son who was given by his father as attendant to Aniruddha and initiated by him: Av 〔ii.68.6 ff.〕
(5) (perh. = Pali Sumana 8 in DPPN) n. of a Buddhist elder: MSV 〔i.180.1 ff.〕
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
गोधूमे सुमनो वल्ले निष्पावः सितशिम्बिकः ॥ ११७४ ॥
-wordlist-
गोधूम (पुं), सुमन (पुं), वल्ल (पुं), निष्पाव (पुं), सितशिम्बिक (पुं)
Mahabharata
English
Sumana, a Gandharva(?). § 266 (Śakrasabhāv.): II, 7, 303 (in the palace of Indra).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
सुमनः,
पुं,
 (सुष्ठु मन्यते इति । सु + मन + अच् ।गोधूमः । इत्यमरः । २ । ९ । १८ ॥
(अस्यपर्य्यायो यथा, --“गोधूमः सुमनोऽपि स्यात्त्रिविधः स च कीर्त्तितः ।महागोधूम इत्याख्यः पश्चाद्देशात् समागतः ॥
इति भावप्रकाशस्य पूर्व्वखण्डे प्रथमे भागे ॥
)धुस्तूरः । इति शब्दमाला ॥
मनोहरे, त्रि ।इति शब्दरत्नाबली ॥
सुमनः, [स्]
क्ली,
 (शोभनं मना यस्मात् ।) पुष्पम् ।इत्यमरः ॥
(यथा, भागवते । ४ । १५ । ७ ।“प्रशंसन्ति स्म तं विप्रा गन्धव्वप्रवरा जगुः ।सुमुचुः सुमनोधाराः सिद्धा नृत्यन्ति स्वःस्त्रियः ॥
”)उत्तममनश्च । शोभनमनोयुक्ते, त्रि ॥
(यथा, महाभारते । १ । ४९ । १० ।“ब्राह्यणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्राश्चैव स्वकर्म्मसु ।स्थिताः सुमनसो राजंस्तेन राज्ञा स्वधि-ष्ठिताः ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
सुमन
पु०
 सुष्ठु मन्यते मन--अपु । १ गोधूमे अमरः । २ धुस्तूरे शब्दमा० ३ मनोहरे
त्रि०
 शब्दर० ।
Burnouf
French
सुमन सुमन a. (मन्) agréable, qui charme la pensée.
-- S.
m.
 blé.
Datura metel
jasmin à grandes fleurs.