धातुः: सुख्
मूलधातुः: सुख
धात्वर्थः: तत्क्रियायाम्
गणः: कण्ड्वादिः
कर्मकत्वं: 
इट्त्वं: 
उपग्रहः: 
रूपम्: सुख्यति


धातुः: सुख्
मूलधातुः: सुख
धात्वर्थः: तत्क्रियायाम्
गणः: चुरादिः
कर्मकत्वं: सकर्मकः
इट्त्वं: सेट्
उपग्रहः: उभयपदी
रूपम्: सुखयति-ते
अनुबन्धादिविशेषः: अदन्तः


ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Madhavlya Dhatu Vritti is about Dhatus

सुख

मानकरूपान्तरम् - दुःख
दुःख  (अर्थः)  तत्क्रियायाम्
तच्छब्देन सुखदुःखे प्रातिपदिकार्थौ निर्द्दिश्येते "प्रातिपदिकाद्धात्त्वर्थे'' इति सिद्धे इहानयोः पाठस्सोपसर्गात्प्रत्ययार्थ इति मैत्रेयः ( सुखयति दुःखयति ) "सुखादिभ्यः कर्तृवेदनायाम्'' इति क्यङि "अकृत्सार्वधातुकयोः'' इति दीर्घे ( सुखायते, दुःखायते ) सुखादिभ्यो वेदनायां क्यङ् भवति तानि च सुखादीति संनिधानाद्वेदनायां कर्त्तुस्सम्बन्धीनि चेदिति सूत्रार्थः कर्त्तृ इत्यविभक्तिको निर्द्देशः, तेन  सुखं वेदयते प्रसाधको देवदत्तस्येत्यत्र क्यङ् न भवति सुख्यति दुःख्यतीति कण्ड्वादियगन्तस्य 385

सुख 

मानकरूपान्तरम् - दुःख
दुःख  तत्क्रियायाम् 
- तदिति सुखदुःखप्रातिपदिकार्थो निर्द्दिश्यते  सुखयति  दुःखयति  तत्करोतीत्येवं सिद्धे सोपसर्गसमुदायाण्णिजर्थमिदम्  असुखयत्  अदुःखयत्  सुखं वेदयते सुखायते  दुःखं वेदयते दुःखायत इत्येव भवति  सुख्यति दुःख्यतीति कण्ड्वादिपाठात्  372,373

ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Various kridanta words of Dhatus.

<ul><li><a href="#foot_krm01">1</a> {@“सुख तत्क्रियायाम्”@} <a href="#foot_krm02">2</a> अदन्तः। </li> <li>तत्क्रिया = तदनुभवः। </li> <li>तच्छब्देन सुखदुःखप्रातिपदिकार्थौ निर्दिश्येते। </li> <li>“‘प्रातिपदिकाद् धात्वर्थे’ <a href="#foot_krm03">3</a> इति सिद्धे इहानयोः पाठस्सो- पसर्गात् प्रत्ययार्थः” इति मैत्रेयः। </li> <li>सर्वाण्यपि रूपाणि चौरादिकदुःखयतिवत् <a href="#foot_krm04">4</a> ऊह्यानि।</li></ul>

प्रासङ्गिक्यः
 <ul><li id="foot_krm01">01 => (१९०७)</li> <li id="foot_krm02">02 => (१०-चुरादिः-१९२९। अक। सेट्। उभ।)</li> <li id="foot_krm03">03 => (ग। सू। चुरादिः)</li> <li id="foot_krm04">04 => (८४९)</li></ul>

सुख (सु꣡ख꣡ तत्क्रियायाम् - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = सुखनम्
अनीयर् = सुखनीयः - सुखनीया
ण्वुल् = सुखकः - सुखिका
तुमुँन् = सुखयितुम्
तव्य = सुखयितव्यः - सुखयितव्या
तृच् = सुखयिता - सुखयित्री
क्त्वा = सुखयित्वा
ल्यप् = प्रसुखय्य
क्तवतुँ = सुखितवान् - सुखितवती
क्त = सुखितः - सुखिता
शतृँ = सुखयन् - सुखयन्ती
शानच् = सुखयमानः - सुखयमाना

ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Only about Dhatus

सुख

मानकरूपान्तरम् - दुःख
दुःख तत्क्रियायाम्
- (अर्थविवरणम्) सुखनं दुःखनं च तत्क्रिया 
सुखयति, सुसुखयिषति  दुःखयति  367,368

सुखय sukha-ya, den. P. give pleasure to, 🞄refresh, delight, gladden: pp. ita, pleased, 🞄glad, happy.


INTERMEDIATE, Sanskrit to English, Cologne Edition

सुखय See √ सुख्, p. 1220, col. 3.


Synonyms: प्री, प्रीणय, आनन्दय, तोषय, संतोषय, सन्तोषय, प्रसादय, आह्लादय, हर्षय, मोदय, तर्पय, आराधय, अनुरञ्जय, संरमय, परिरमय, सुखय

verb

स्वस्य आचरणजन्यः अन्येषाम् आनन्दजनकानुकूलः व्यापारः।; "रामः स्वस्य आचरणेन सर्वान् प्रीणाति।"

सुखय (sukhaya)

Monier Williams Cologne

Macdonell

Wordnet