| YouTube Channel

सीरः (sIraH)

 
Apte
English
सीरः [sīrḥ], [सि-रक् पृषो˚
Uṇ.*
2.25]
A plough
सीरभेदैः कृषिः प्रोक्ता मन्वाद्यैर्ब्राह्मणादिषु Śukra. 4.26
सद्यः सीरोत्कषण- सुरभि क्षेत्रमारुह्य मालम्
Me.*
16.
The sun.
The Arka plant.
Comp.
-आयुधः See सीरपाणिः
सीरायुधसमश्रियः Śiva B.24.31. -ध्वजः an epithet of Janaka. -पाणिः, -भृत्m. epithets of Balarāma. -योगः the yoking of cattle to a plough, or a team so yoked. -वाहकः a ploughman.
Apte 1890
English
सीरः [सि-रक् पृषो° Uṇ. 2. 25] 1 A plough
सद्यः सीरोत्कषणसुरभि क्षेत्रमारुह्य मालं Me. 16.
2 The sun.
3 The Arka plant.
Comp.
ध्वजः an epithet of Janaka.
पाणिः,
भृत् m. epithets of Balarāma.
योगः the yoking of cattle to a plough, or a team so yoked.
Apte Hindi
Hindi
सीरः
पुं*
- "सि + रक्, पृषो*"
हल
सीरः
पुं*
- "सि + रक्, पृषो*"
सूर्य
सीरः
पुं*
- "सि + रक्, पृषो*"
आक या मदार का पौधा
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
हलः, हलम्, लाङ्गलम्, गोदारणम्, सीरः, शीरः, हालः, गोकीलः, गोकिलः, कृतन्त्रम्, कर्षणी, आकर्षणी, राधरङ्कः
noun
कृषीसाधनविशेषः येन भूमिः बीजवपनार्थं कृष्यते।
"कृषीवलः हलेन भूमिं कर्षति।"
Tamil
Tamil
ஸீர: : கலப்பை, சூரியன்.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
सी(शी)रः,
पुं,
(सिनोति सीयते इति वा सि बन्धे+ “शुसिचिमिञां दीर्घश्च ।” उणा० २५ ।इति क्रन् दीर्घश्च ।) सूर्य्यः इति मेदिनी
अर्कवृक्षः हलः इत्यमरः १४
(यथा, मेघदूते १६ ।“सद्यः सीरोत्कर्षणसुरभि क्षेत्रमारुह्य मालंकिञ्चित्पश्चात् व्रज लघुगतिः किञ्चिदेवोत्तरेण
”)