सार्थ (sArtha)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 सार्थ mfn.
   (-र्थः-र्था-र्थं)
	 1. Opulent,  wealthy.
	 2. Of like meaning or
purport.
	 3. Significant importing,  having meaning.
	 m.
  (-र्थः)
	 1. A
multitude of similar animals.
	 2. A company of traders,  a caravan, 
&c.
	 3. A number or multitude in general.
	 4. A wealthy man. 
	 f.
 
(-र्था)
	 1. Having an object.
	 2. Useful,  serviceable.
 E.
  सृ to go,  causal
form,  थन् Unādi aff.
  
 or स for सह,  &c.,  and अर्थ wealth or meaning.

Capeller Eng

English

 सार्थ a.
  having a commission or business,  having a meaning
or signification
 successful,  important,  rich. —m.  company of traders, 
caravan
 troop,  band,  host,  multitude i.g.
  

Yates

English

 सार्थ (र्थः) 1.
m.
  A caravan
 multi-
tude of similar animals
 multi-
tude.
a. Wealthy
 significant
of the same meaning.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  of like meaning or Purport
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  wealthy
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  significant
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  useful
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  having property
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  serving a purpose
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  anything that has attained its object
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  having meaning or purport
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  serviceable
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  having an object or business
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  opulent
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  important
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 adj.
  	-	  successful
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  herd
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  group
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  collection of men
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  multitude of similar animals
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  caravan
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  multitude
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  troop
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  crowd
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  any company
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  member of any company
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  travelling company of traders or pilgrims
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  wealthy man
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  collection
सार्थ 	-	 sArtha 	-	 m.
  	-	  flock

 
   सार्थ  sArtha m.
   travelling company of traders or pilgrims  
   श्रेणि  zreNi f.
   guild or association of traders dealing in the same articles     
            

Wilson

English

 सार्थ
mfn.
   (-र्थः-र्था-र्थं)
1 Opulent,  wealthy.
2 Of like meaning or purport.
3 Significant,  importing,  having meaning.
m.
  (-र्थः)
1 A multitude of similar animals.
2 A company of traders,  a caravan,  &c.
3 A number or multitude in general.
4 A wealthy man. 
E.
  सृ to go,  causal form,  थन् Uṇādi aff.
  ,  or स for सह, 
&c.,  and अर्थ wealth,  or meaning.

Apte

English

सार्थ [sārtha],  a.
  [अर्थेन सहितः
 सृ-रथन्-स्वार्थे अण् वा Un. 2.5]

Having meaning,  significant.

Having an aim or object.

Of like meaning or import.

Useful,  serviceable.

Wealthy,  rich,  opulent.

र्थः A rich man. 

A company of merchants,  caravan (of traders)
 सार्थाः स्वैरं स्वकीयेषु चेरुर्वेश्मस्विवाद्रिषु R.*
  17.64
 see सार्थवाह.

A troop,  collection of men
 सार्थः प्रवसतो मित्रम् Mb.
 

A herd,  flock,  (of animals of the same species)
 अथ कदाचित् तैरितस्ततो भ्रमद्भिः सार्थाद् भ्रष्टः कथनको नामोष्ट्रो दृष्टः Pt.*
  1.

A collection or multitude in general
 अर्थिसार्थः Pt.*
  1
 त्वया चन्द्रमसा चातिसंधीयते कामिजनसार्थः Ś.*
  3.

One of a company of pilgrims. Comp.
   -जa.  bred in a caravan.  -वाहः,  -वाहनः the leader of a caravan,  a merchant,  trader
 Ś.*
  6. -हीन a.
  left behind by a caravan. 

Apte 1890

English

 सार्थ a. [अर्थेन सहितः
 सृ-थन् स्वार्थे अण् वा] 1 Having meaning,  significant. 
2 Having an aim or object. 
3 Of like meaning or import. 
4 Useful,  serviceable. 
5 Wealthy,  rich,  opulent. 
र्थः 1 A rich man. 
2 A company of merchants,  caravan (of traders)
 सार्थाः स्वैरं स्वकीयेषु चेरुर्वेश्मस्विवाद्रिषु R. 17. 64
 see सार्थवाह. 
3 A troop,  collection of men
 सार्थः प्रवसतो मित्रं Mb. 
4 A herd,  flock,  (of animals of the same species)
 अथ कदाचित्तैरितस्ततो भ्रमाद्भिः सार्थाद् भ्रष्टः कथनको नामोष्ट्रो दृष्टः Pt. 1. 
5 A collection or multitude in general
 अर्थिसार्थः Pt. 1
 त्वया चंद्रमसा चातिसंधीयते कामिजनसार्थः Ś. 3. 
6 One of a company of pilgrims. 
Comp. 
ज a. bred in a caravan. 
वाहः the leader of a caravan,  a merchant,  trader
 Ś. 6. 

Monier Williams Cologne

English

 सार्थ mf(आ)n.  having an object or business,  ŚāṅkhBr.
  

 anything that has attained its object,  successful (as a request),  Śak.
 ,  Sch.

 having property,  opulent,  wealthy,  Rājat.
 

 having meaning or purport,  significant,  important,  Kusum.
  

 of like meaning or purport,  W.
 

 serving a purpose,  useful,  serviceable,  MW.
  

 सार्थ m.
  a travelling company of traders or pilgrims,  caravan,  MBh.
  
 R.
  &c.
  

 a troop,  collection of men,  MBh.
  

 a multitude of similar animals,  herd,  flock &c.
  ,  Pañcat.
 

 any company (एन,  with gen.
   =
  ‘in the company of’,  Campak.
 ),  collection,  multitude,  MBh.
  
 Kāv.
  &c.
  

 a member of any company,  W.
 

 a wealthy man,  W.
 

Monier Williams 1872

English

 सार्थ सार्थ (स-अर्°),  अस्,  आ,  अम्,  having an
object
 having meaning,  full of meaning or purport, 
significant,  important
 serving a purpose,  useful,  ser-
viceable
 of like meaning or purport
 having pro-
perty,  opulent,  wealthy
 (अस्),  m. a wealthy man
 a
company of traders,  caravan
 a multitude of similar
animals
 a troop
 a collection or multitude (in
general)
 one of a company of pilgrims.
—सार्थ-
ज,  अस्,  आ,  अम्,  born or reared in a caravan.
—सार्-
थ-भ्रंश-समुद्भव,  अस्,  आ,  अम्,  arising from
the loss of a caravan.
—सार्थ-मण्डल,  अम्,  n. the
circle or collected body of a caravan.
—सार्थ-वत्, 
आन्,  अती,  अत्,  having a meaning or purpose,  signifi-
cant,  intending
 having a numerous company.
—सार्-
थ-वाह,  the leader or conductor of a caravan,  a
merchant,  trader.
—सार्थवाह-वचस्,  अस्,  n. the
speech or proclamation of the captain of a caravan.
—सार्थ-हन्,  हा,  घ्नी,  ह,  ‘caravan-destroyer, ’
a robber who attacks a caravan.

Macdonell

English

 सार्थ sa‿artha,  a.
  bearing an errand (Br.)
 🞄having its object attained,  successful (request)
 🞄wealthy
 significant
 m.
  travelling 🞄company of merchants,  caravan (sts. pl.
 )
 🞄company,  troop,  multitude: -ka,  a.
  profitable
 🞄significant
 -ghnī,  f.
  (of -han) destroyer 🞄of a caravan
 -ja,  a.
  born or reared in the 🞄caravan,  tame (elephant)
 -dhara,  m.
  N. of 🞄the leader of a caravan
 -maṇḍala,  n.
  (circle 🞄of the =) assembled caravan
 -vāha,  m.
  leader 🞄or captain of a caravan,  head of a trading 🞄company
 -vāhana,  m.
  id.
 -saṃcaya,  n.
  🞄possessing great wealth.

Benfey

English

 सार्थ सार्थ,  i. e. स-अर्थ, 
 I. adj.
 
 1.
Opulent.
 2. Of like meaning.
 3. Sig-
nificant.
 II. m.
 
 1. A caravan,  Pañc.
3,  21.
 2. A troop,  Rājat. 5,  374.
 3. A
multitude in general,  Lass. 66,  17
 Śāk.
32,  6.
 -- Comp.
  एक-सार्थ + म्,  together, 
Johns. Sel. 36,  6.
भञ्ग-,  adj.
  frau-
dulent.

Apte Hindi

Hindi

सार्थ
वि* - सह अर्थेन - ब* स*
"अर्थयुक्त,  सार्थक"

सार्थ
वि* - सह अर्थेन - ब* स*
सोद्देश्य

सार्थ
वि* - सह अर्थेन - ब* स*
"समानार्थक,  समानाशय"

सार्थ
वि* - सह अर्थेन - ब* स*
उपयोगी

सार्थ
वि* - सह अर्थेन - ब* स*
कामलायक

सार्थ
वि* - सह अर्थेन - ब* स*
"धनवान,  दौलतमंद,  मालदार"

सार्थः
पुं*
  - सह अर्थेन - ब* स*
धनवान पुरुष्

सार्थः
पुं*
  - सह अर्थेन - ब* स*
" सौदागरों की टोली,  व्यापारियों का दल"

सार्थः
पुं*
  - सह अर्थेन - ब* स*
दल

सार्थः
पुं*
  - सह अर्थेन - ब* स*
"लहंडा,  रेवड़"

सार्थः
पुं*
  - सह अर्थेन - ब* स*
"संचय,  संग्रह"

सार्थः
पुं*
  - सह अर्थेन - ब* स*
तीर्थयात्रियों की टोली में से एक

L R Vaidya

English

 sArTa {% (I) a. (f. र्था) %} 1. Having an object
having meaning,  significant
useful,  serviceable
of like meaning or purport
having property,  opulent,  wealthy.

 sArTa {% (II) m. %} 1. A wealthy man
a company of traders,  a caravan,  सार्थाः स्वैरं स्वकीयेषु चेरुर्वेश्मस्विवाद्रिषु R.xvii.64
a troop
a multitude of the same species of animals,  e.g. सार्थादिव परिभ्रष्टा वने भ्रमति मैथिली
one of a company of pilgrims
a collection or multitude in general,  भगवन् कुसुमायुध त्वया चंद्रमसा चातिसंधीयते कामिजनसार्थः Sak.iii.

Bopp

Latin

 सार्थ m. (BAH. e स cum et अर्थ q. v.) multitudo,  turba,  ag-
men,  praecipue comitatus mercatorius (une caravane).
N. 12. 111.

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  उपयोगिन्,  उपकारक,  उपकारिन्,  सोपकार,  महोपकार,  प्रयोगिन्,  सार्थक,  सार्थ,  अर्थकर,  अर्थद,  अर्थवत्
adjective
 
उपयुक्तद्रव्यादिः।
 "बालकानां कृते एषः ग्रन्थः उपयोगी अस्ति।"

Sanskrit Tibetan

Tibetan

mgron po
१) अतिथि २) आf+न्तुक ३) सार्थ

gron pa
१) पथिवर्तिन् २) सार्थ

gron po
सार्थ

gron po mang po
सार्थ

lhan cig
१) स ° २) सह ३) साकम् ४) सार्थ ५) सार्धम्

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
संघाते प्रकरौघवारनिकरव्यूहाः समूहश्चयः
संदोहः समुदायराशिविसरव्राताः कलापो व्रजः ।
कूटं मण्डलचक्रवालपटलस्तोमा गणः पेटकं
वृन्दं चक्रकदम्बके समुदयः पुञ्जोत्करौ संहतिः ॥ १४११ ॥
समवायो निकुरम्बं जालं निवहसंचयौ ।
जातं तिरश्चां तद्यूथं संघसार्थौ तु देहिनाम् ॥ १४१२ ॥
-wordlist-
 
सङ्घात (पुं),  प्रकर (पुं),  ओघ (पुं),  वार (पुंक्ली),  निकर (पुं),  व्यूह (पुं),  समूह (पुं),  चय (पुं),  सन्दोह (पुं),  समुदाय (पुं),  राशि (पुं),  विसर (पुं),  व्रात (पुं),  कलाप (पुं),  व्रज (पुं),  कूट (पुंक्ली),  मण्डल (त्रि),  चक्रवाल (पुं),  पटल (स्त्रीक्ली),  स्तोम (पुं),  गण (पुं),  पेटक (त्रि),  वृन्द (क्ली),  चक्र (पुंक्ली),  कदम्बक (क्ली),  समुदय (पुं),  पुञ्ज (पुं),  उत्कर (पुं),  संहति (स्त्री),  समवाय (पुं),  निकुरुम्ब (क्ली),  जाल (स्त्रीक्ली),  निवह (पुं),  सञ्चय (पुं),  जात (क्ली),  यूथ (क्ली),  सङ्घ (पुं),  सार्थ (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

निकर
निकर,  निकाय,  निवह,  विसर,  व्रज,  पुञ्ज,  समूह,  सञ्चय,  समुदय,  सार्थ,  यूथ,  निकुरम्ब,  कदम्ब,  पूग,  राशि,  चय,  समवाय,  वृन्द,  सन्दोह,  समाज,  वितान,  संहति,  प्रकर,  घन,  ओघ,  संघ,  संघात,  व्रात,  कुल,  उत्कर,  पटल,  पेटक,  चक्र,  चक्रवाल,  मण्डल,  जाल,  जात,  व्यूह,  वार,  स्तोम
निकरनिकायनिवहविसरव्रजपुञ्जसमूहसञ्चयाः, 
समुदयसार्थयूथनिकुरम्बकदम्बकपूगराशयः ।
चयसमवायवृन्दसन्दोहसमाजवितानसंहति-
प्रकरघनौघसंघसंघातव्रातकुलोत्कराः स्मृताः ॥ ६८६ ॥
पटलं पेटकं चक्रं चक्रवालं च मण्डलम् ।
जालं जातं तथा व्यूहवारस्तोमाश्च ते स्मृताः ॥ ६८७ ॥
verse 4.1.1.686
page 0079

Tamil

ஸார்த2 : பொருளுடன் கூடிய,  செல்வம் படைத்த,  அர்த்தம் உள்ள.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 सार्थः,  पुं,
   (सरतीति । सृ + “सर्त्तेर्णिच्च ।” उणा०२ । ५ । इति थन् । सच णित् ।) जन्तुसंघः ।इत्यमरः । २ । ६ । ४१ ॥
 बणिक्समूहः । (यथा, रघुः । १७ । ६४ ।“वापीष्विव स्रवन्तीषु वनेषूपवनेष्विव ।सार्थाः स्वैरं स्वकीयेषु चेरुर्वेश्मस्विवाद्रिषु ॥
”)समूहमात्रम् । इति मेदिनी ॥
 (यथा,  बृहत्-संहितायाम् । ८६ । ४९ ।“पश्चिमे शर्व्वरीभागे नोप्तृकोलूकपिङ्गलाः ।सर्व्व एव विपर्य्यस्ता ग्राह्याः सार्थेषु योषि-ताम् ॥
”)

 सार्थः,  त्रि,  अर्थेन सह वर्त्तमानः । अर्थयुक्तः ।इति हेमचन्द्रः ॥
 यथा,  वनपर्व्वणि ।“सार्थः प्रसवतो मित्रं भार्य्या मित्रं गृहे सतः ।आतुरस्य भिषङ्मित्र’ दानंमित्रं मरिष्यतः ॥
”इति शुद्धितत्त्वम् ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 सार्थ पु०
  सृ--थन् स्वार्थे अण् । १ समूहे २ जन्तुसमूहे अमरः“स जयत्यरिसार्थसार्थकीकृतनामा” नैषधम् । सह अर्थेनवाच्येन वा । ३ बणिक्समूहे मेदि० । ४ धनिनि त्रि०
  ।कप् । सार्थक । ५ अर्थसहिते त्रि०
  ६ शब्दे पु०
  “सार्थकःस्वार्थबोधकृदिति” शब्दशक्तिप्रकाशिका ।

Capeller

German

 सार्थ ein Geschäft habend,  Reichtümer
besitzend,  einenSinn habend,  bedeutungs-
voll. m.
  Handelsgeselleschaft,  Karawane, 
Gesellschaft,  Schar,  Menge überh.

Burnouf

French

 सार्थ सार्थ a. (सम्
 अर्थ) riche,  opulent
Significatif.  -- S. m.
  troupe,  multitude
		 caravane
		 homme riche.
सार्थक a. significatif. 
सार्थवाह m.
  (वह्) marchand
 conducteur de caravane.

Stchoupak

French

 सार्थ-
 a. riche 
 qui a un sens,  significatif 
 qui atteint le but,  qui
réussit 
 m.
  caravane 
 compagnie,  troupe,  foule 
 -क- a. utile, 
profitable 
 significatif 
 -इक- ag. qui fait partie d'une caravane,  d'une
compagnie commerciale 
 fig. qui accompagne dans un voyage.
°घ्नी- a. f.
  qui détruit la caravane.
°ज- a. (né dans une caravane) apprivoisé (éléphant).
°धर- m.
  chef de caravane.
°मण्डल- nt. caravane.
°भ्रंश-समुद्भव- a. résultant de la perte d'une caravane.
°वाह- ag. conducteur d'une caravane,  chef d'une compagnie commerciale, 
gros marchand 
 -न- id.
°संचय- a. qui possède une grosse fortune.
°हीन- a. v. délaissé par une caravane.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.