| YouTube Channel

सामर्थ्यम् (sAmarthyam)

 
Apte
English
सामर्थ्यम् [sāmarthyam], 1 Power, force, capacity, ability, strength
निन्दन्तस्तव सामर्थ्यं ततो दुःखतरं नु किम्
Bg.*
2.36.
Sameness of aim or object.
Oneness of meaning or signification.
Adequacy, fitness.
The force or sense of words, the signifying power of a word.
Interest, advantage.
Wealth. (सामर्थ्यात्, सामर्थ्ययोगात् 'by the force of, on the strength of, by dint of, by reason of, as a consequence of'.)
Apte Hindi
Hindi
सामर्थ्यम्
नपुं*
- समर्थ + ष्यञ्
"शक्ति, बल, धारिता, ताकत"
सामर्थ्यम्
नपुं*
- समर्थ + ष्यञ्
उद्देश्य की समानता
सामर्थ्यम्
नपुं*
- समर्थ + ष्यञ्
अर्थ की एकता
सामर्थ्यम्
नपुं*
- समर्थ + ष्यञ्
"पर्याप्ति, योग्यता"
सामर्थ्यम्
नपुं*
- समर्थ + ष्यञ्
"शब्दार्थ शक्तिं, शब्द की अर्थमूलक शक्ति"
सामर्थ्यम्
नपुं*
- समर्थ + ष्यञ्
"हित, लाभ"
सामर्थ्यम्
नपुं*
- समर्थ + ष्यञ्
दौलत
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
सामर्थ्यम्, शक्तिः, बलम्, प्रभावः, वीर्यम्, ऊर्जः, सहः, ओजः, विभवः, तेजः, विक्रमः, पराक्रमः, शौर्यम्, द्रविणम्, तरः, सहः, स्थामः, शुष्मम्, प्राणः, शक्तिता, वया, ईशा, आयत्तिः, आस्पदम्, उत्साहः, ऐधम्, ऐश्यम्, तवः, प्रतापः, प्रबलता, प्रबलता, सबलता, प्रबलत्वम्, प्रासहः, धिष्ण्यम्, वैभवम्, शम्बरः
noun
शारिरिकी क्षमता यया मनुष्यः कार्यं कर्तुं शक्यते।
"भरतस्य सामर्थ्यं केन अपि ज्ञायते।"
Synonyms:
क्षमता, शक्तिः, शक्तता, सामर्थ्यम्
noun
धारणस्य शक्तिः।
"अस्य चलतचित्रगृहस्य धारणस्य क्षमता पञ्चशतम्।"
Synonyms:
सामर्थ्यम्, बलम्, वीर्यम्
noun
क्षमतापूर्णा अवस्था भावो वा।
"भवतां सामर्थ्याद् एव एतद् कार्यं सम्पन्नम्।"
Synonyms:
शक्तिः, सत्त्वम्, सामर्थ्यम्, बलम्, क्षमता, ऊर्जः, वीर्यम्, विक्रमः
noun
तत् तत्त्वम् यस्य प्रभावेण किमपि कार्यं कर्तुं कारयितुं वा शक्यते।
"अस्मिन् कार्ये तव शक्तिं ज्ञास्यामि।"
Synonyms:
अनुज्ञा, अनुज्ञानम्, समुज्ञानम्, अभ्यनुज्ञा, अभ्यनुज्ञानम्, अनुमतिः, अनुमतम्, अनुमोदनम्, आज्ञा, क्षमता, शक्तिः, सामर्थ्यम्
noun
यत् चिकीर्षितं तत् कर्तुं वृद्धानाम् अनुमोदनम् स्वीकृतिः वा यद् बहुधा आज्ञारूपेण वर्तते।
"वृद्धानाम् अनुज्ञां विना किमपि कार्यं कुर्यात्। / पितुः अनुज्ञया एव कृष्णा हिमालयपर्वतस्य अत्युच्चतमं शिखरम् आरोहितुं प्रारभत।"
अमरकोशः
Sanskrit
Word: सामर्थ्यम्
Root: सामर्थ्यम्
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
power
goods
money
wealth
essence
strength
substance
substantiality
movable property
Shloka(s):
2|8|102|1 द्रविणं तरः सहोबलशौर्याणि स्थाम शुष्मं च। (क्षत्रियवर्गः)
2|8|102|2 शक्तिः पराक्रमः प्राणो विक्रमस्त्वतिशक्तिता॥ (क्षत्रियवर्गः)
Synonym(s):
2|8|102|1 द्रविणम् (द्रविण) (नपुं) power, goods, money, wealth, essence, strength, substance, substantiality, movable property
2|8|102|1 तरः (तरस्) (नपुं) bank, ferry, quick, energy, efficacy, strength, velocity, energetic, rapid progress
2|8|102|1 सहः (सहस्) (नपुं)
2|8|102|1 बलम् (बल) (नपुं)
2|8|102|1 शौर्यम् (शौर्य) (नपुं) might, valour, prowess, heroism, bravery, heroic branch of dramatic art
2|8|102|1 स्थाम (स्थामन्) (नपुं) seat, place, power, station, strength, neighing of a horse
2|8|102|1 शुष्मम् (शुष्म) (नपुं)
2|8|102|2 शक्तिः (शक्ति) (स्त्री) aid, gift, help, dart, pike, skill, sword, might, spear, lance, effort, faculty, ability, bestowal, efficacy, assistance, case-power, power over, capability, flag-staff, regal power, female organ, capacity for, effectiveness, energy [power], idea conveyed by a case, effectiveness or efficacy, creative power or imagination, power or signification of a word, particular configuration of stars and planets, power or force or most effective word of a sacred text or magic formula, energy or active power of a deity personified as his wife and worshipped by the zAkta sect of Hindus under various names
2|8|102|2 पराक्रमः (पराक्रम) (पुं) power, energy, valour, attack, courage, prowess, heroism, exertion, strength, good deed, enterprise, bold advance, going out or away
2|8|102|2 प्राणः (प्राण) (पुं) wind, life, full, myrrh, power, energy, breath, filled, spirit, vigour, respiration, air inhaled, breath of life, name of the letter y, poetical inspiration, vital organ vital air, respiration spirit vitality, spirit identified with the totality of dreaming spirits
Related word(s):
जातिः मानसिकभावः