| YouTube Channel

संहृ (saMhR)

 
Apte
English
संहृ [saṃhṛ], 1
P.
 (sometimes Ā. also)
To bring or draw together.
To draw out, suck
नृपदीपो धनस्नेहं प्रजाभ्यः संहरन्नपि
Pt.*
 1.221.
(a) To contract, abridge, compress
महिमानं यदुत्कीर्त्य तव संह्रियते वचः
R.*
 1.32. (b) To drop
संह्रियतामियम् K.
To bring together, collect, accumulate.
To destroy, annihilate (opp. सृज्)
अमुं युगान्तोचितकालनिद्रः संहृत्य लोकान् पुरुषो$धिशेते
R.*
 13.6.
To withdraw, withhold, draw or take back
यदा संहरते चायं कूर्मो$ङ्गानीव सर्वशः
Bg.*
 2.58
अभिमुखे मयि संहृतमीक्षितम्
Ś.*
 2.11
6.3
न हि संहरते ज्योत्स्नां चन्द्रश्चाण्डालवेश्मनि
H.*
 1.58
R.*
 4. 16
12.13.
To curb, restrain, suppress
क्रोधं प्रभो संहर संहरेति यावद्गिरः खे मरुतां चरन्ति
Ku.*
 3.72.
To wind up, close
अभिषेकविधानं तु तस्मात् संहृत्य लक्ष्मण
Rām.*
 2.22.11.
To seize, take.
To unite, bind by obligations.
To lead astray, corrupt
शूरान् भक्तानसंहार्यान् कुले जातानरोगिणः
Mb.
 * 12.57.23 (com. असंहार्यान् परैरप्रतार्यान्).
Apte 1890
English
संहृ {c1c} P. (sometimes A. also) 1 To bring or draw together.
2 To draw out, suck
Pt. 1. 221.
3 (a) To contract, abridge, compress
महिमानं यदुत्कीर्त्य तव संह्रि ते वचः R. 10. 30. (b) To drop
संह्रियतामियं K.
4 To bring together, collect, accumulate.
5 To destroy, annihilate (opp. सृज्): अमुं युगांतोचितकालनिद्रः संहृत्य लाकान् पुरुषोऽधिशेते R. 13. 6.
6 To withdraw, withhold draw or take back
अभिमुखे मयि संहृतमीक्षितं Ś. 2. 11
6. 3
न हि संहरते ज्योत्स्नां चंद्रश्चांडालवेश्मनि H. 1. 61
R. 4. 16
12. 103.
7 To curb, restrain, suppress
क्रोधं प्रभो संहर संहरेति यावद्गिरः खे मरुतां चरंति Ku. 3. 72.
8 To wind up, close.
9 To seize, take.
10 To unite, bind by obligations.
Monier Williams Cologne
English
सं-√ हृ
P.
 Ā. -हरति, °ते, to bring or draw together, unite, compress, collect, contract, abridge,
RV.
&c.
&c.
to throw together, mix up,
ŚrS.
to close, clench (the fist),
MBh.
to concentrate (the mind) on (loc. ), ib.
to support, maintain,
Jātakam.
to take or fetch from (abl. ),
R.
to lay hold of, attract, take for one's self, appropriate,
Mn.
MBh.
&c.
to take away, carry off, rob,
AitBr.
MBh.
to lay or draw aside, withdraw, withhold from (abl. ),
MBh.
Kāv.
&c.
to restrain, curb, check, suppress, ib.
to crush together, crumple up, destroy, annihilate (often opp. to √ सृज्, ‘to emit or create’),
Up.
MBh.
&c.
Pass.
 -ह्रियते, to be brought or put together
&c.
 ,
MBh.
Kāv.
&c.
 :
Caus.
 -हारयति, °ते, to bind t° (Ā. ‘one's own hair
&c.
 ’, also ‘cut’),
GṛŚrS.
Car.
 : -जिहीर्षति, to wish to bring together
&c.
 ,
ŚBr.
 :
Intens.
 -जरीहर्ति, to destroy repeatedly,
Cat.
Monier Williams 1872
English
संहृ सं-हृ, cl. 1. P. A. -हरति, -ते, -हर्-
तुम्, to bring or draw together
to contract, abridge,
compress
to close, clench (the fists &c.)
to crush
together, crumple up, destroy, annihilate, (opposed
to सृज्)
to bring together, collect, accumulate
to
draw together, unite, bind by obligations
to draw
aside (a curtain &c.), withdraw, withhold, hold back,
take back
to restrain, suppress, curb
to lay hold
of, seize, subtract, take: Pass. -ह्रियते, to be drawn
together, be contracted or abridged
to be destroyed
to be finished or concluded
to be restrained, &c.:
Desid. -जिहीर्षति, to wish to draw together or
destroy or annihilate.
Hindi
Hindi
पूरी तरह से नष्ट
Apte Hindi
Hindi
संहृ
भ्व* उभ* सम्-हृ -
"लाना, मिला कर ख़ीचना"
संहृ
भ्व* उभ* सम्-हृ -
"सिकोड़ना, संक्षिप्त करना, भींचना"
संहृ
भ्व* उभ* सम्-हृ -
गिरा देना
संहृ
भ्व* उभ* सम्-हृ -
"साथ साथ लाना, एकत्र करना, संचय करना"
संहृ
भ्व* उभ* सम्-हृ -
"नष्ट करना, संहार करना(विप* `सृज्)"
संहृ
भ्व* उभ* सम्-हृ -
"वापिस लेना, रोकना, पीछे ख़ीचना"
संहृ
भ्व* उभ* सम्-हृ -
"दमन करना, नियन्त्रण करना, दबाना "
संहृ
भ्व* उभ* सम्-हृ -
"बन्द करना, समाप्त करना"
संहृ
भ्वा*पर* - -
"विपथगामी करना, भटकाना, भ्रष्ट करना"
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 संरुध्, अवरुध्, निरुध्, निग्रह्, नियम्, संयम्, निबन्ध्, प्रतिबन्ध्, आवृ, संहृ
verb
भावनवेगनियन्त्रणानुकूलः व्यापारः।
"सः क्रोधं संरुणद्धि।"
Synonyms:
 संकुच्, सङ्कुच्, आकुंच्, आङ्कुच्, संहृ, समाकृष्, संक्षिप्, सङ्क्षिप्, संपीड्, सम्पीड्, तञ्च्, त्वञ्च्
verb
आकर्षणेन विस्तारप्रतियोगिभवनानुकूलः व्यापारः।
"जटिलीकृत्य रज्जुः संकोचति।"
Synonyms:
 आहृ, उपसंहृ, उपहृ, संहृ
verb
जनेभ्यः धनस्य अन्येषां वस्तूनां वा सङ्ग्रहणानुकूलः व्यापारः।
"शासनाधिकारी क्षेत्रकरम् आहरति।"
Synonyms:
 विष्टम्भ्, निरुध्, संहृ, संनिग्रह्, संनियम्
verb
कस्य अपि विरोधं विद्रोहम् उपद्रवम् इच्छां वा बलप्रयोगेण प्रतिबन्धानुकूलव्यापारः।
"पारतन्त्त्र्ये आङ्ग्लशासनं एतद्देशीयानां जनानाम् उद्वेगं व्यष्टभ्नोत्। / कामकामैः अस्माभिः मनोरथाः निरोत्स्यन्ते। "
Synonyms:
 अपहृ, संग्रह्, समालभ्, अपनी, अभितंस्, अभिलुप्, ग्लुच्, मुषाय, मुष्, परिमुष्, प्रमुष्, रुण्ट्, लुण्ट्, लुण्ठ्, लुष्, संहृ, सम्मुष्, हृ
verb
कस्माद् अपि बलपूर्वकं ग्रहणात्मकः व्यापारः।
"दस्यवः यात्रीणां सर्वाम् अपि यात्रासामग्रीम् अपाहरन्। "
Stchoupak
French
सं-हृ-
apporter
tirer ensemble, contracter, serrer, concentrer, se
recroqueviller
retirer (रूपं स्। abandonner sa forme), faire revenir (une
flèche, par des procédés magiques), détourner (regard)
réprimer,
suspendre, arrêter
résorber, faire disparaître
enlever, voler
tirer à
soi
s'approprier
°हृत- tiré ensemble, contracté, etc.
°हृति-
f.
fin, conclusion
fait de s'emparer
m.
 sens de la rac. संहृ-
(détruire).