| YouTube Channel

संवेगः (saMvegaH)

 
Apte
English
संवेगः [saṃvēgḥ], 1 Agitation, flurry, excitement
हृन्मर्ममेदिपतदुत्- कटकङ्कपत्त्रसंवेगतत्क्षणकृतस्फुटदङ्गभङ्गा
Mv.*
 1.39.
Violent speed, impetuosity, vehemence
कुतश्चित् संवेगात् प्रचल इव शल्यस्य शकलः
U.*
 2.26
Māl.
 5.6.
Haste, speed.
Agonising pain, poignancy.
Apte 1890
English
संवेगः 1 Agitation, flurry, excitement
Mv. 1. 39.
2 Violent speed, impetuosity, vehemence
U. 2. 26
Māl. 5. 6.
3 Haste, speed.
4 Agonising pain, poignancy.
Apte Hindi
Hindi
संवेगः
पुं*
 - सम् + विज् + घञ्
"विक्षोभ, हड़बड़ी, उत्तेजना"
संवेगः
पुं*
 - -
"प्रचंडगति, शीघ्रगामिता, प्रचंडता"
संवेगः
पुं*
 - -
"जल्दी, चाल"
संवेगः
पुं*
 - -
"तड़पाने वाली पीड़ा, वेदना, तीक्ष्णता"
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 आवेगः, संवेगः, उदीर्णता, उत्तेजनम्
noun
भावस्य आधिक्येन युक्ता मनसः अवस्था।
"सामान्यासु परिस्थितिषु असाध्यं कार्यं कदाचित् मनुष्यः आवेगेन करोति।"
Synonyms:
 त्वरा, रभसः, त्वरिः, त्वरितम्, त्वरणः, त्वरणम्, त्वरणा, ईषणा, आरम्भः, आवेगः, उपतापः, परीप्सा, प्रजवः, तूर्णिः, संवेगः
noun
कार्ये अतिशयितः वेगः यः अनुचितं मन्यते।
"त्वरा कार्यघातिनी अस्ति।"
Synonyms:
 आवेगः, उन्मदः, उत्तेजनः, संवेगः, इषितत्वता
noun
चित्तस्य उत्तेजिता अवस्था।
"अहम् आवेगे किमपि अजल्पम्।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
संवेगः,
पुं,
 (सं + विज + घञ् ।) भयादिजनित-त्वरा । इत्यमरः ॥
(यथा, महाभारते । २ ।७२ । १४ ।“अथ सभ्याः सभामध्ये समुच्छ्रितकरास्तदा ।ऊचुरुद्बिग्नमनसः संवेगात् सर्व्व एव हि ॥
”)सम्यक्वेगश्च ॥
(यथा, राजतरङ्गिण्याम् । ४ ।३९० ।“अभग्नशमसंवेगलब्धसिद्धिर्नराधिपः ।श्रीपर्वतादावद्यापि भव्यानामेति दृक्पथम् ॥
”)