षेवृ (SevR)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit सेव्
षेवृ
सेवने
भ्वादिः
सकर्मकः
सेट्
आत्मनेपदी
सेवते
ऋदित्
धातुवृत्तिः
Sanskritषेवृँ षेवृ
मानकरूपान्तरम् - गेवृँ
गेवृ
मानकरूपान्तरम् - ग्लेवृँ
ग्लेवृ
मानकरूपान्तरम् - म्लेवृँ
म्लेवृ (अर्थः) सेचने
शेवृ खेवृ मेवृ इत्यप्येकइति मैत्रेयः (सेवते सिषेवे सेवितेत्यादि सिसेविषते) सिसेविषते ) "स्तौतिण्योरेव'' इत्यषत्वम् ( सेषेव्यते सेवयति असिपेवत् ) एषाम् ऋदित्त्वात् "ण्ण्चङि'' इति न ह्रस्वः ( परिषेवयते ) "परिनिविभ्यः सेवसितसयसिवुसहसुट्स्तुस्वञ्जाम्'' इति षत्वं "सात्पदाद्योः'' इति निषेधापवादः "प्राक् सिताददव्यवायेपि'' इति वचनात्पर्यषेवतेत्यादावपि भवति ( परिषिषेविषते ) इत्यषणीति नियमः "स्थादिष्वभ्यासेन खभ्यासस्य'' इत्यर्नेन बाध्यते एवं विनिभ्यामप्युदाहार्यम् ( सेवित्वा सेवितः क्विप् सयः ) अत्र मैत्रेयादयोदत्यादिमपि वदन्ति तथा च "परिनिविभ्यः सेव'' इत्यत्र न्यासेपि षीपदेशस्य "सात्पदाद्योः'' इति निषेधे प्राप्ते ऽपरस्य त्वप्राप्ते वचेति दिदं षेपदेशलक्षणपर्युदासे सेक्तृवर्जमिति स्त्यायतिवदनुपादानाद्भाष्यकारस्यानभिमतत्वमिव प्रतीयते अत एव "परिनिविभ्यः'' इत्यत्र हरदत्तः सेवतिर्भूवादिष्वनुदात्तेदित्याह न तु सेवतीति ( पेवते ग्लेवते तेवते म्लेवते म्लेवते शेवते खेवते मेवते ) क्लेवृ इत्यपि क्वचित्पठ्यते 501
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit1 {@“षेवृ सेवने”@} 2 ‘-- सेचने’ इति केचित्।
‘ 3 सेवृ--’ इति परे।
4 सेवा, 5 सयूः, 6 अनिल- 7 सेवनम्, 8 सेविष्णुः, 9 परिषेवमाणः-निषेवमाणः-विषेवमाणः, 10 सेवका इति विशेषरूपाणि।
सामान्यरूपाणि गेपतिवत् 11 ऊह्यानि।
01 (१८५५)
02 (१-भ्वादिः-५०१। सक। सेट्। आत्म।)
03 [[५। मैत्रेयादयः दन्त्यादिं पठन्ति, तत् षोपदेश-सोपदेशव्यवस्थापकभाष्यविरोधादु- पेक्ष्यम्। तथा च भाष्यम्--(६-१-६४) “अज्दन्त्यपराः सादयः षोपदेशाः, स्मिङ्स्वदिस्विदिस्वञ्जिस्वपयश्च
\n\n सृपिसृजिस्तृस्त्यासेकृसृवर्जम्” इति।]]
04 [[६। ‘गुरोश्च हलः’ (३-३-१०३) इति स्त्रियामकारप्रत्ययः।]]
05 [[७। क्विपि ऊठि अयादेशे च रूपमेवम्।]]
06 [[८। ‘कर्मणि च
\n\n येन संस्पर्शात् कर्तुः शरीरसुखम्’ (३-३-११६) इति कर्मण्युपपदे ल्युट्। ‘उपपदमतिङ्’ (२-२-१९) इति समासः। ‘येन संस्पर्शने कर्तुः शरीरसुखसम्भवः। तत्कर्मोपपदे ल्युट् स्यात् जनैरनिलसेवनम्।।’ इति प्रक्रियासर्वस्वम्।]]
07 [पृष्ठम्१३५०+ २८]
08 [[१। ‘भुवश्च’ (३-२-१३८) इत्यत्र चकारस्यानुक्तसमुच्चयार्थकत्वात् तच्छीलादिषु कर्तृषु धातोरस्मादपि इष्णुच्प्रत्ययः।]]
09 [[२। ‘परिनिविभ्यः सेव--’ (८-३-७०) इति षत्वम्।]]
10 [[३। क्षिपकादित्वात् (ग। सू। ७-३-४५) संज्ञायां इत्वनिषेधः। अन्यत्र सेविका।]]
11 (४२९)
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.