| YouTube Channel

षद (Sada)

 
Wilson
English
षद (औ ॡ) औषदॢ r. 1st and 6th cls. (सीदति)
1 To wither, to wane, to perish gradually.
2 To be low-spirited, to despond, to be weary or distressed, to lack energy.
3 To break or destroy.
4 To go or move.
With आङ् prefixed, औषदॢ r. 1st and 10th cls. (आसादति आसादयति)
1 To go.
2 To assail, to encounter.
With अव prefixed,
1 To be exhausted or languid.
2 To finish.
With आङ्, To obtain, to attain, to reach or arrive at.
With उत्,
1 To ascend.
2 To destroy.
With उप, To approach.
With नि,
1 To sit in or on.
2 To stand.
3 To protect.
With प्र,
1 To be propitious to, to favour or be pleased with.
2 To please or propitiate.
3 To purify.
4 To smile.
With वि, To be languid or sorrowful.
With सम्,
1 To attain.
2 To be in company or society with.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
षद, ऌ ज औ श विषादे । शरणे । गतौ । इतिकविकल्पद्रुमः ॥
(तुदा०-पर०-सक०-विषादेअक०-अनिट् ।) ऌ, असदत् । ज, सादः सदः ।औ असात्सीत् । श, सीदती सीदन्ती । विषादआकुलीभावः । सीदति राधा रासगृहे । शरणंहिंसा । इति दुर्गादासः ।
षद, क गतौ । आङ्पूर्व्वोऽयम् । इति कविकल्प-द्रुमः ॥
(चुरा०-पर०-सक०-सेट् ।) मूर्द्धन्यादि ।क, आसादयति । इति दुर्गादासः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
षद गतौ
चु०
उभ०
सक०
 सेट् । सादयति ते असीषदत् ।
षद विषादे आकुलीभावे अक० हिंसायां गतौ च
सक०
 तु० प०अनिट् । सीदति ऌदित् असदत् । ज्वला० । सदः सादः ।
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“2 षद पद्यर्थे”@} 3 आधृषीयः।
पद्यर्थः = ‘पद गतौ’ इति धातोरर्थो गतिः।
‘गतौ’ इति फलितम्।
चौरादि- कच्छादयतिवत् 4 रूपाण्यूह्यानि।
आधृषीयत्वात् णिज्विकल्प इति विशेषः।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (१८१५)
02
=>
 [आङः]
03
=>
 (१०-चुरादिः-१८३२। सक। सेट्। उभ।)
04
=>
 (५६२)