श्रौत (zrauta)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

Capeller Eng

English

 श्रौत f.
  ई (आ) relating to the ears,  based upon sound or
words (w.  उपमा f.
  an explicit comparison)
 relating to sacred
tradition,  Vedic.

Yates

English

 श्रौत (तं) 1.
n.
  Preservation of the
sacred fire
 observance appoint-
ed by the
Vedas. f.
  Comparison
indicated by a particle.
a. Relat-
ing to hearing or to the
Vedas.

Spoken Sanskrit

English

श्रौत 	-	 zrauta 	-	 adj.
  	-	  relating to sacred tradition
श्रौत 	-	 zrauta 	-	 adj.
  	-	  prescribed by or founded on or conformable to the veda
श्रौत 	-	 zrauta 	-	 adj.
  	-	  sacrificial
श्रौत 	-	 zrauta 	-	 adj.
  	-	  expressed in words or in plain language
श्रौत 	-	 zrauta 	-	 adj.
  	-	  relating to the ear or hearing
श्रौत 	-	 zrauta 	-	 adj.
  	-	  audible
श्रौत 	-	 zrauta 	-	 adj.
  	-	  to be heard
श्रौत 	-	 zrauta 	-	 n.
  	-	  any observance ordained by the veda
श्रौत 	-	 zrauta 	-	 n.
  	-	  three sacred fires collectively
श्रौत 	-	 zrauta 	-	 n.
  	-	  fault
श्रौत 	-	 zrauta 	-	 n.
  	-	  relationship resulting from the veda

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 श्रौत
mfn.
   (-तः-ती-तं) Relating or belonging to the Vedas,  to
the ear,  hearing,  &c.
n.
  (-तं)
1 Preservation of the sacred fire.
2 Any observance ordained by the Vedas.
f.
  (-ती) Comparison expressed
by a particle,  so,  as,  like,  &c.
E.
  श्रुति the Vedas,  and अण् aff.
  

Apte

English

श्रौत [śrauta],  a.
  (-ती f.
 ) [श्रुतौ विहितम् अण्]

Relating to the ear.

Relating to,  founded on,  or prescribed by,  the Veda. 

Sacrificial.

Audible,  expressed in plain language (as a simile,  opp.
  to आर्थ implied).

तम् Any observance prescribed by the Vedas.

Ritual enjoined by the Vedas.

Preservation or maintenance of the sacred fire.

The three sacred fires collectively,  (i. e.  गार्हपत्य,  आहवनीय and दक्षिण).Comp.   -कर्मन् n.
  a Vedic rite. -मार्गः hearing.-सूत्रम् N.
  of a class of Sūtra works based on the Veda (ascribed to आश्वलायन,  सांख्यायन,  कात्यायन &c.
 ).

Apte 1890

English

 श्रौत a. (ती f.) [श्रुतौ विहितं अण्] 1 Relating to the ear. 
2 Relating to,  founded on,  or prescribed by,  the Veda. 
3 Sacrificial. 
तं 1 Any observance prescribed by the Vedas. 
2 Ritual enjoined by the Vedas. 
3 Preservation or maintenance of the sacred fire. 
4 The three sacred fires collectively
 (i. e. गार्हपत्य,  आहवनीय and दक्षिण). 
Comp. 
कर्मन् n. a Vedic rite. 
सूत्रं N. of a class of Sūtra works based on the Veda (ascribed to आश्वलायन,  सांख्यायन,  कात्यायन &c.). 

Monier Williams Cologne

English

 श्रौत mf(ई or आ)n.  relating to the ear or hearing,  W.
 

 to be heard,  audible,  expressed in words or in plain language (as a simile,  opp.  to आर्थ,  ‘implied’),  Kpr.
  

 relating to sacred tradition,  prescribed by or founded on or conformable to the Veda (with जन्मन् n.
  ‘the second birth of a Brāhman produced by knowledge of the Veda’),  Yājñ.
 
 Kāv.
 
 Kathās.
  &c.
  

 sacrificial,  MW.
  

 श्रौत n.
  relationship resulting from (common study of) the Veda,  Hariv.
 

 a fault (incurred in repeating the Veda),  Hcat.
 

 any observance ordained by the Veda (e.g. preservation of the sacred fire),  W.
 

 the three sacred fires collectively,  ib.

 N.
  of various Sāmans,  ĀrṣBr. 

Monier Williams 1872

English

 श्रौत,  अस्,  ई,  अम्,  relating to the ear or hearing
relating or belonging to the Veda,  prescribed by the
Vedas,  founded on the Vedas
 sacrificial
 (अम्),  n.
any observance ordained by the Vedas
 preservation
of the sacred fire
 the three sacred fires collectively, 
(viz. गार्हपत्य,  आहवनीय,  and दक्षिण)
 (ई), 
f. comparison expressed by a particle (?).
—श्रौत-
कर्मन्,  अ,  n. a Vedic rite.
—श्रौत-पद्धति,  इस्, 
f.,  N. of a work,  (probably belonging to the Sāma-
veda.)
—श्रौत-प्रायश्चित्त,  अम्,  n.,  N. of a Pari-
śiṣṭa of the Sāma-veda.
—श्रौत-श्रव,  अस्,  m. a
proper N.
—श्रौत-सूत्र,  अम्,  n.,  N. of certain
Sūtras or Sūtra works based on Śruti or the Veda, 
see सूत्र,  (ascribed to various authors,  such as Āśva-
lāyana,  Kātyāyana,  Śāṅkhāyana,  &c.)
—श्रौत-
स्मार्त-क्रिया,  f. any act conformable to law and
the Veda.
—श्रौत-स्मार्त-धर्म,  अस्,  m. a duty
enjoined by law and the Veda.
—श्रौत-होम-प-
रिशिष्ट,  अम्,  n. a Pari-śiṣṭa of the Sāma-veda.

Macdonell

English

 श्रौत śrauta,  a.
  (ī) relating to the ear (śruti)
 🞄expressed in words,  explicit (simile: opp. 🞄ārthī)
 relating to sacred tradition,  prescribed 🞄in,  conformable to,  or based on,  the Veda: 🞄-ṛṣi,  m.
  pat. of Devabhāga
 -mārga,  m.
  🞄hearing
 -sūtra,  n.
  Sūtra based on Śruti (opp. 🞄gṛhya- and smārta-sūtra).

Benfey

English

 श्रौत श्रौत,  i. e. श्रुत + अ, 
 I. adj.
 
 1.
Relating to the ear,  hearing.
 2. Re-
lating to sacred learning,  on the Vedas, 
Padmap. 8,  11 (see श्रोतस्).
 3. Pre-
scribed by the Vedas,  Śāk. 61,  12.
 II.
n.
  Any observance ordained by the
Vedas.

Apte Hindi

Hindi

श्रौत
वि* - श्रुतौ विहितम् अण्
कान से संबंध रखने वाला

श्रौत
वि* - श्रुतौ विहितम् अण्
"वेदसंबंधी,  वेद पर आधारित,  वेदविहित"

श्रौतम्
नपुं*
   - -
वेदविहित कोई भी कर्म या अनुष्ठान

श्रौतम्
नपुं*
   - -
वेदप्रतिपादित कर्मकाण्ड

श्रौतम्
नपुं*
   - -
यज्ञाग्नि को संधारण करना

श्रौतम्
नपुं*
   - -
"तीनों यज्ञाग्नियों की समष्टि (अर्थात् गार्हपत्य,  आहवनीय और दक्षिण)"

श्रौतम्
नपुं*
   - श्रौत्र + (स्वार्थे) अण्
कान

श्रौतम्
नपुं*
   - श्रौत्र + (स्वार्थे) अण्
वेदों में प्रवीणता

L R Vaidya

English

 SrOta {% (I) a. (f. ती) %} 1. Relating to the ear
 2. relating to or prescribed by the Veda.

 SrOta {% (II) n. %} 1. Vedic ritual
any observance enjoined by the Veda
preservation of the sacred fire
the three sacred firte collectively,  (viz.,  गार्हपत्य,  आहवनीय and दक्षिण).

Aufrecht Catalogus Catalogorum

English

 श्रौत (?). Oppert II,  781.
		--Āśval. B. 1,  158.
		--by Śaunaka. B. 1,  158.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 श्रौतं,  क्ली,
   (श्रुतौ भवम् । श्रुति + अण् ।) गार्ह-पत्याहवनीयदक्षिणाग्नयः । यथा,  --“त्रयो ये गार्हपत्याहवनीयदक्षिणाग्नयः ।इदमग्नित्रिकं श्रौतं त्रेताग्निहोत्रमित्यपि ॥
”इति जटाधरः ॥

 श्रौतः,  त्रि,  (श्रुतौ भवः । श्रुति + अण् ।) श्रुति-विहितधर्म्मादिः । यथा,  --“धर्मज्ञैर्विहितो धर्म्मः श्रौतः स्मार्त्तो द्विधा द्विजैःदानाग्निहोत्रसम्बन्धमिज्या श्रौतस्य लक्षणम् ॥
स्मार्त्तो वर्णाश्रमाचारो यमैश्च नियमैर्युतः ।पूर्वेभ्यो वेदयित्वेह श्रौतं सप्तर्षयोऽब्रुवन् ॥
ऋचो यजूंषि सामानि ब्रह्मणोऽङ्गानि सा श्रुतिःमन्वन्तरस्यातीतस्य स्मृत्वा तन्मनुरब्रवीत् ॥
ततः स्मार्त्तः स्मृ तो धर्मो वर्णाश्रमविभागशः ।एवं वै द्विविधो धर्म्मः शिष्टाचारः स उच्यते ॥
इज्यावेदात्मकः श्रौतः स्मार्त्तो वर्णाश्रमात्मकः ॥
इति मात्स्ये १२० अध्यायः ॥
अपि च । अधिकरणमालाकृन्माधवाचार्य्य-धृतपराशरभाष्ये शातातपः ।“श्रौतं कर्म्म स्वयं कुर्य्यादन्योऽपि स्मार्त्तमाचरेत्अशक्तौ श्रौतमप्यन्यः कुर्य्यादाचारमन्ततः ॥
”इति तिथ्यादितत्त्वम् ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 श्रौत त्रि०
  श्रुतौ विहितमण् । १ वेदविहिते धर्मादौ “श्रौतंक्रर्म स्वयं कुर्य्यात्” कात्या० स्मृतिः । २ गार्हपत्याहवनी-यदक्षिणाग्निषु पु०
  ।

Capeller

German

 श्रौत,  f.
  (आ) auf das Ohr o. Gehör
bezüglich
 zur heiligen Überlieferung
gehörig,  darauf beruhend,  vedisch.

Burnouf

French

 श्रौत श्रौत n.
  (श्रुति) observance ordonnée par le
Veda,  par ex. la conservation du feu sacré.

Stchoupak

French

 श्रौत-
 -ई- a. relatif à la tradition sacrée,  à la
révélation,  au Veda 
 (avec जन्मन्-) nt. seconde naissance d'un Brâhmane
due à la connaissance du Veda.
°मार्ग- m.
  ouïe.
°सूत्र- nt. classe de Sutra véd. traitant des rites solennels.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.