श्रोत्रिय (zrotriya)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 श्रोत्रिय mfn.
   (-यः-या-यं) Modest,  docile,  well-behaved.
	 m.
  (-यः)
	 1. A
Brāhman versed in the study of the Vedas.
	 2. A Brāhman follow-
ing a particular branch or school of the Vedas.
 E.
  श्रोत्र considered
as substituted for छन्दस् the metre of the Vedas,  and खन् aff.
  
 or
श्रोत्र the ear,  said also to mean the Vedas,  and घ aff.
  

Capeller Eng

English

 श्रोत्रिय a.
  learned (in sacred tradition)
 m.
  a Brahman
versed in sacred lore.

Yates

English

 श्रोत्रिय (यः) 1.
m.
  A brāhman
versed in the
Vedas. a. Modest, 
docile.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

श्रोत्रिय 	-	  zrotriya 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
सभेय 	-	  sabheya 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
सम्प्रश्रित 	-	  samprazrita 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
न्यायवर्तिन् 	-	  nyAyavartin 	-	 adj.
  	-	 well behaved
विनीत 	-	  vinIta 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
साचार 	-	  sAcAra 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
विनयवत् 	-	  vinayavat 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
सदाचार 	-	  sadAcAra 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
सविनय 	-	  savinaya 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
स्वाचारवत् 	-	  svAcAravat 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
साधुशील 	-	  sAdhuzIla 	-	 adj.
  	-	 well behaved
सदाचारवत् 	-	  sadAcAravat 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
विनीतात्मन् 	-	  vinItAtman 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
चटुल 	-	  caTula 	-	 adj.
  	-	 well behaved
शिष्टाचार 	-	  ziSTAcAra 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
प्रश्रित 	-	  prazrita 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
अनूचान 	-	  anUcAna 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
सुवृत्त 	-	  suvRtta 	-	 adj.
  	-	 well behaved
साधुसमाचार 	-	  sAdhusamAcAra 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
नीत 	-	  nIta 	-	 adj.
  	-	  well-behaved

श्रोत्रिय 	-	 zrotriya 	-	 adj.
  	-	  conversant with sacred knowledge
श्रोत्रिय 	-	 zrotriya 	-	 adj.
  	-	  well-behaved
श्रोत्रिय 	-	 zrotriya 	-	 adj.
  	-	  learned in the veda
श्रोत्रिय 	-	 zrotriya 	-	 adj.
  	-	  modest
श्रोत्रिय 	-	 zrotriya 	-	 adj.
  	-	  theologian
श्रोत्रिय 	-	 zrotriya 	-	 adj.
  	-	  divine
श्रोत्रिय 	-	 zrotriya 	-	 adj.
  	-	  docile
श्रोत्रिय 	-	 zrotriya 	-	 m.
  	-	  Brahman versed in the veda
श्रोत्रिय 	-	 zrotriya 	-	 m.
  	-	  Brahman of the third degree

 
   श्रोत्रिय  zrotriya adj.
   theologian   
   महाश्रोत्रिय  mahAzrotriya m.
   great theologian    
   विप्र  vipra adj.
   learned theologian   
   अब्रह्मवर्चसिन्  abrahmavarcasin m.
   not an excellent theologian    
   एकम् सत्,  विप्राः बहुधा वदन्ति  ekam sat,  viprAH bahudhA vadanti sent.
   All is One,  theologians call It by many names     
            

Wilson

English

 श्रोत्रिय
mfn.
   (-यः-या-यं) Modest,  docile,  well-behaved.
m.
 
(-यः)
1 A Brahman versed in the study of the Vedas.
2 A Brahman following
 a particular branch or school of the
Vedas.
E.
  श्रोत्र considered as substituted for छन्दस् the metre of the
Vedas,  and खन् aff.
  
 or श्रोत्र the ear,  said also to mean the
Vedas,  and घ aff.
  

Apte

English

श्रोत्रिय [śrōtriya],  a.
  [छन्दो वेदमधीते वेत्ति वा छन्दस् घ श्रोत्रादेशः
 cf.
   P.
 V.*
  2.84]

Proficient or versed in the Veda. 

Teachable,  tractable.

Modest,  well-behaved.-यः A learned Brāhmaṇa,  one well-versed in sacred learning
 जन्मना ब्राह्मणो ज्ञेयः संस्कारैर्द्विज उच्यते । विद्यया याति विप्रत्वं त्रिभिः श्रोत्रिय उच्यते ॥
 ते श्रोत्रियास्तत्त्ववनिश्चयाय भूरि श्रुतं शाश्वतमाद्रियन्ते Māl.
 1.5
 R.*
  16.25. Comp.
   -स्वम् the property of a learned Brāhmaṇa
 राजस्वं श्रोत्रियस्वं च न भोगेन प्रणश्यति Ms.*
  8.149.

Apte 1890

English

 श्रोत्रिय a. [छंदो वेदमधीते वेत्ति वा छंदस्घ श्रोत्रादेशः
 cf. P. V. 2. 84] 1 Proficient or versed in the Veda. 
2 Teachable,  tractable. 
यः A learned Brāhmaṇa,  one wellversed in sacred learning
 जन्मना ब्राह्मणोज्ञेयः संस्कारैर्द्विज उच्यते । विद्यया याति विप्रत्वं त्रिभिः श्रोत्रिय उच्यते ॥
 Māl. 1. 5
 R. 16. 25. 
Comp. 
स्वं the property of a learned Brāhmaṇa. 

Monier Williams Cologne

English

 श्रो॑त्रिय mfn.
   learned in the Veda,  conversant with sacred knowledge,  AV.
   &c.
   &c.
  

 docile,  modest,  well-behaved,  W.
 

 श्रो॑त्रिय m.
  a Brāhman versed in the Veda,  theologian,  divine,  Mn.
  
 MBh.
   &c.
  

 a Brāhman of the third degree (standing between the Brāhmaṇa and Anūcāna),  Hcat.
 

Monier Williams 1872

English

 श्रोत्रिय,  अस्,  आ,  अम्,  learned in the Veda,  con-
versant with sacred revelation,  teachable,  docile,  well-
behaved
 (अस्),  m. a Brāhman versed in the study
of the Vedas,  a theologian,  divine
 a Brāhman fol-
lowing a particular branch or school of the Vedas.
—श्रोत्रिय-ता,  f. conversancy with the Vedas,  the
being a learned Brāhman.
—श्रोत्रिय-स्व,  अम्,  n.
the property of a learned Brāhman,  (Manu VIII.
149.)

Macdonell

English

 श्रोत्रिय śrótr-iya,  a.
  [concerned with hearing: 🞄śrotra] versed in sacred lore,  conversant 🞄with the Vedas
 m.
  Brāhman learned in the 🞄Veda,  learned theologian (mantri-,  minister 🞄learned in the scriptures): -sāt-kṛ,  present 🞄to Brāhmans learned in the Veda. 

Benfey

English

 श्रोत्रिय श्रोत्रिय,  i. e. श्रोत्र + इय, 
 I. adj.
  Modest,  well-behaved.
 II. m.
 
 1. A Brāhmaṇa conversant with the
Vedas,  Man.  2,  134 (cf.  Sch. ad Śāk.
d. 128).
 2. One who observes the re-
ligious precepts,  Pañc. 110,  24.
 -- Comp.
 
अ-,  adj.
  without learned Brāhmaṇas, 
Pañc. ii. d. 101. मन्त्रिश्रोत्रिय,  i. e.
मन्त्रिन्-,  m.
  a श्रोत्रिय- like minister, 
Pañc. 25,  13.

Apte Hindi

Hindi

श्रोत्रिय
वि* - "छन्दो वेदमधीते वेत्ति वा-छन्दस् + घ,  श्रोत्रादेशः"
वेद में प्रवीण या अभिज्ञ

श्रोत्रिय
वि* - "छन्दो वेदमधीते वेत्ति वा-छन्दस् + घ,  श्रोत्रादेशः"
"शिष्य,  अनुशासित होने के योग्य"

श्रोत्रियः
पुं*
  - -
"विद्वान् ब्राह्मण,  धर्मज्ञान में सुविज्ञ "

L R Vaidya

English

 Srotriya {% (I) a. (f. या) %} Learned in the Veda.

 Srotriya {% (II) m. %} A Brāhmaṇa versed in the Vedas,  ते श्रोत्रियास्तत्वविनिश्चयाय भूरि श्रुतं शाश्वतमाद्रियंते M.M.i.

Bopp

Latin

 श्रोत्रिय m. (a श्रोत्र sensu Vêdorum,  v. श्रुति,  suff. इय)
Vêdorum gnarus Brâhmanus. HIT. 123. 16.

Indian Epigraphical Glossary

English

 śrotriya (SITI),  land or a village granted to a Śrotriya or
Brāhmaṇa learned in the Vedas.

Lanman

English

 śrótriya,  a. studied,  learned (in sacred
tradition)
 as m. a Brahman versed in
sacred lore. [śrotra,  1214c: for mg,  cf.
√śru,  mg 1,  and śrutá,  s. v.]

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
श्रोत्रियश्छान्दसो यष्टा त्वादेष्टा स्यान्मखे व्रती ।
याजको यजमानश्च सोमयाजी तु दीक्षितः ॥ ८१७ ॥
-wordlist-
 
श्रोत्रिय (पुं),  छान्दस (पुं),  यष्टृ (पुं),  आदेष्टृ (पुं),  व्रतिन् (पुं),  याजक (पुं),  यजमान (पुं),  सोमयाजिन् (पुं),  दीक्षित (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

अनूचान
अनूचान,  सर्ववेद,  श्रोत्रिय,  छान्दस
अनूचानः सर्ववेदः श्रोत्रियश्छान्दसो मतः ।
verse 2.1.1.395
page 0046

Vedic Reference

English

 Śrotriya in the Atharvaveda^1 and later^2 denotes a ‘Brahmin
learned in holy lore, ’ ‘theologian.’
1) ix. 6,  37
 x. 2,  20 et seq.
2) Kāṭhaka Saṃhitā,  xxiii. 4
 xxviii. 4
Aitareya Brāhmaṇa,  i. 25,  15
 Śata-
patha Brāhmaṇa,  v. 4,  4,  5
 xiii. 4,  3.
14
 Taittirīya Upaniṣad,  ii. 8,  etc. Cf.
mahā-śrotriya,  ‘a great theologian, ’ in
Chāndogya Upaniṣad,  v. 11,  1.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 श्रोत्रियः,  पुं,
   (छन्दोऽधीते इति । छन्दस् + श्रोत्रियं-श्छन्दोऽधीते ।” ५ । २ । ८४ । इति घन्प्रत्ययेनसाधुः ।) वेदाध्येतृव्राह्मणः । तत्पर्य्यायः ।छान्दसः २ । इत्यमरः ॥
 श्रूयते धर्म्माधर्म्मावनेनइति श्रोत्रो वेदः त्रासुसिति त्रः श्रोत्रं वेत्तिअधीते वा श्रोत्रियः धघे कादिति इयः । छन्दो-ऽधीते इत्यर्थे इये छन्दःशब्दस्य श्रोत्रादेशः ।इति परे । छन्दो वेत्ति अधीते वा छान्दसः ।इति पूर्वेण ष्णः । इति भरतः ॥
 * ॥
 तस्य लक्षणंयथा,  --“जन्मना ब्राह्मणो ज्ञेयः संस्कारैर्द्विज उच्यतेविद्याभ्यासी भवेद्विप्रः श्रोत्रियस्त्रिभिरेव हि ॥
”इति पाद्मे उत्तरखण्डे ११६ अध्यायः ॥
मानवे मार्कण्डेयपुराणे चाप्येवम् ॥
 * ॥
 अपिच ।“एकां शाखां सकल्पां वा षड्भिरङ्गैरधीत्य चषट्कर्म्मनिरतो विप्रः श्रोत्रियो नाम धर्म्मवित् ॥
इति दानकमलाकरः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 श्रोत्रिय पु०
  छन्दो वेदमधीते वेत्ति वा छन्दस् + घ श्रोत्रा-देशः । १ वेदाध्ययनानुरते अमरः । “एकां शाखां सकल्पांवा षड्भिरङ्गैरधीत्य च । षट्कर्मनिरतो विप्रः श्रोत्रियोनाम धर्मवित्” इत्युक्ते २ विप्रभेदे “जन्मना ब्राह्मणोज्ञेयः संस्कारैर्द्विज उच्यते । विद्याभ्यासी भवेद्विप्रःश्रोत्रियस्त्रिभिरुच्यते” मभूक्तलक्षणे ३ ब्राह्मणभेदे च ।

Capeller

German

 श्रोत्रिय studiert,  gelehrt. m.
  ein Gelahrter, 
bes. ein Brahmane auf der höchsten
Stufe.

Stchoupak

French

 श्रोत्रिय-
 a. versé dans le Veda,  qui connaît la science sacrée 
 m.
 
Brâhmane versé dans le Veda,  théologien 
 -त्व- nt. connaissance des
Veda,  fait d'être un Brâhmane savant 
 -सात्-कृ- confier à des hommes
versés dans les textes sacrés.
°स्व- nt. biens d'un théologien. 

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.