शो (zo)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 शो r. 4th cl. (श्यति)
	 1. To reduce or make small,  to pare.
	 2. To whet or sharpen. 

Yates

English

 शो (य) श्यति 4.
a. To reduce or make
small
 to whet.

Wilson

English

 शो r. 4th cl. (श्यति)
1 To reduce or make small,  to pare.
2 To whet or sharpen. 

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Apte

English

शो [śō],  4 P.
  (श्यति,  शात or शित,  pass.
  शायते
 Caus.
  शाययति
 desid.
  शिशासति)

To sharpen,  whet.

To make thin,  attenuate.

Apte 1890

English

 शो {c4c} P. (श्यति,  शात or शित,  pass. शायते
 caus. शाययति
 desid. शिशासातं) 1 To sharpen,  whet. 
2 To make thin,  attenuate. 

Monier Williams Cologne

English

 शो (cf.   √ 1. शि) cl.
  3. Ā. P.
  शिशाति,  शि॑शीते (accord to,  Dhātup.
   xxvi,  36 also cl.
  4. P.
  श्यति cf.
   नि-√ शो
 pf.  शशौ Gr.
 
 p.
  शशान॑,  AV.
  
 aor.
  अशीत cf.
   सं-√ शो
 अशात् or अशासीत् Gr.
 
 Prec.  शायात्,  ib.
 fut. शाता,  शाश्यति,  ib.
 ind.
  शा॑य,  AV.
  ), 
to whet,  sharpen (Ā. ‘one's own’ weapons or horns),  RV.
  
 AV.
  
 Hariv.
  :
Pass.
  शायते Gr.
 :
Caus.
  शाययति,  ib.
 Desid.
  शिशासति,  ib. :
Intens.
  शाशायते,  शशेति,  शाशाति,  ib. [? cf.
   Gk. ἀκή &c.
  ]

Monier Williams 1872

English

 शो शो (closely connected with rt. 1. शि, 
q. v.
 according to some the original form
was perhaps अश्
 cf. अश्र,  अश्रि,  अश्मन्,  &c.),  cl.
4. P. श्यति,  शशौ,  शास्यति,  अशात् or अशासीत्,  (Ved.
also cl. 3. P. शिशाति),  शातुम्,  to sharpen,  whet
 to
pare,  attenuate,  make thin or small
 Pass. शायते:
Caus. शाययति: Desid. शिशासति: Intens. शाशायते
[cf. Gr. ἀκή,  ἀκμή,  .ακρος,  ἀκόνη,  ἄκων,  ἀκωκή, 
ἀκρέμων,  ἀκριβήςσ,  ὄκρις,  ἄκανος,  ἄκανθα,  ἄκορνα, 
ὀξύς (i. e. ὀκ+τυ),  ὄξος,  ἄχωρ,  ἄχορον,  ἄχερδος, 
αἰχμή,  κῶνος: Lat. acies,  acus,  acer,  acidus, 
aculeus,  catus (= शात),  cos,  cautes,  citus (= शित), 
cuneus,  cacu-men,  (probably also) cio,  cieo: Goth.
aqvizi,  ahana,  hvotjan: probably Old Germ. hvez-
jan: Angl. Sax. hvetan: Iceland. hvetia: Lith.
as-trus,  as-mu: Slav. os-tr: Hib. geur,  gear, 
‘sharp
’ geire,  ‘sharpness
’ geirim,  ‘I whet,  grease.’]

Benfey

English

 शो शो,  † i. 4,  श्य (the original form
was अश् + य
 cf.  Lat. acies,  acus,  acer, 
acidus
 ἀκή,  ἀκμή,  ἄκρος,  ἀκόνη,  ἄκων
Goth. aqvizi
 A.S. acas
 Sskr. अश्र, 
अश्रि,  अश्रु,  अश्मन्,  अश्व,  अष्ट्र,  etc.), 
Par.
 ved. ii. 3,  शिशा,  शिशी,  Par. Ātm. 
To sharpen,  Lass. 98,  15 = Rigv. v. 9,  5
(cf.  शि). Ptcple. of the pf.  pass.
 I. शात।
 1. Sharpened,  sharp,  Rājat. 5,  407.
 2.
Handsome.
 3. Happy.
 4. Thin,  Ragh.
10,  70
 feeble. n.
  Joy,  happiness.
 II.
शित।
 1. Sharpened,  sharp,  Chr. 29, 
35.
 2. Thin,  emaciated.
 3. Feeble.
 -- With the prep. आ आ,  ii. 3,  To in-
cite,  Lass. 101. 15 = Rigv. vii. 16,  6. --
With नि नि, 
 I. निशात,  Sharpened,  sharp, 
Bhāg. P. 3,  19,  14
 polished,  bur-
nished.
 II. निशित,  Sharpened,  sharp, 
Chr. 29,  27
 figurat.,  Pañc. i. d. 201.
n.
  Iron. 
 Comp.
  सु-निशित,  adj.
  very
sharp,  Chr. 29,  32. -- With सम् सम्, 
संशित, 
 1. Certain,  certified,  esta-
blished.
 2. Completed,  finished,  Chr.
9,  38
 45,  16 (cf.  संशित-व्रत).
 3.
Completing,  attentive in completing, 
Johns. Sel. 1,  1. -- Cf.  also (see above), 
ἀκωκή,  ἀκρέμων,  ἀκριϐής,  ὄκρις,  ἄκανος,  ἄκανθα,  ἄκορνα,  ὀξύς
(i. e. ὀκ + τυ),  ὄξος,  ἄχωρ, 
(i. e. ἀκ + ϝαν),  ἄχυρον,  ἄχερδος,  αἰχμή
Lat. aculeus,  cātus (= शात), 
tri-que + trus,  cos,  cautes,  citus (= शित), 
probably ciere,  cio,  cieo (= श्यामि)
Goth. ahana,  probably O.H.G. hvez-
jan
 A.S. hwettan (a denomin. )
 Goth.
hvôtjan. 

Apte Hindi

Hindi

शो
"दिवा* पर* ,  ,   कर्मवा* ,  प्रेर*,  इच्छा* " - -
"पैनाना,  तेज़ करना"

शो
"दिवा* पर* ,  ,   कर्मवा* ,  प्रेर*,  इच्छा* " - -
"पतला करना,  कृश करना"

L R Vaidya

English

 So {% vt. 4P (pp. शात or शित
 pres. श्यति
 pass. शायते
 caus. शाययति) %} 1. To whet,  to sharpen
 2. to attenuate,  to make thin.With नि-,  to sharpen.

Bopp

Latin

 शो 4. P. श्यामि (gr. 330.) acuere. Part. pass. शित et
शाता (PAN. VII. 4. 41.) acutus. (Vid. शि et cf. lat. cau-
tes,  côs,  vid. शाण,  cuneus,  cacû-men,  gr. ϰῶνος,  anglo-
sax. hvetan acuere,  v. gr. comp. 86.
1) et 109^b).
1)
 island.
hvetia id.
 germ. vet. hvezjan,  nostrum wetzen
 hib. geur
«sharp,  sour,  edged»,  gear id.,  geire «sharpness»,  geirim
«I hwet,  I grease». Cum शो praef. आ cf. lat. acuo, 
acus,  gr. ἀϰή,  ἀϰωϰή,  ἀϰ-μή,  ἀϰϱός cet.
 lith. asz-trus
acutus,  asz-mu° acies
 slav. os-tr acutus. Fortasse etiam
scr. अश्मन् lapis a शो praef. आ descendit,  correpto आ, 
et abjecto ओ sicut in श्यामि acuo. Etiam अग्र huc
trahi posset,  ita ut sit pro आक्र,  servatâ primitivâ guttu-
rali. Vid. Pott. 1. 291.
c. नि id. BHATT. 17. 4.: न्यश्यम् अस्त्राणि. -- निशित acu-
tus (etiam निशात PAN. VII. 4. 41.). DR. 8. 27.
c. सम् संशित (PAN. VII. 4. 41.) perfectus,  peractus,  prae-
sertim in comp. c. व्रत. BH. 4. 28.: संशितव्रताः
 A. 2.
17.: संशितव्रतः (sic nunc c. ed. Calc. III. 166. legen-
dum esse censeo
 ita etiam MAN. 1. 104. legerim संशित-
व्रत pro शंसित°. Vid. शि et Wils. s. v. संशित.

Indian Epigraphical Glossary

English

 śŏṉa-vari (SITI),  Tamil
 same as pŏn-vari
 explained as
‘tax payable in gold’
 but may be professional tax payable by
the goldsmiths
 cf. suvarṇa-daṇḍa.

 śol13iya-kkāśu,  ‘the Col13a kāśu (copper coin)’
 see kāśu.

Kridanta Forms

Sanskrit

शो (शो॒ तनूकरणे - दिवादिः - अनिट्)
ल्युट् =  शानम्
अनीयर् =  शानीयः - शानीया
ण्वुल् =  शायकः - शायिका
तुमुँन् =  शातुम्
तव्य =  शातव्यः - शातव्या
तृच् =  शाता - शात्री
क्त्वा =  शात्वा / शित्वा
ल्यप् =  प्रशाय
क्तवतुँ =  शातवान् / शितवान् - शातवती / शितवती
क्त =  शातः / शितः - शाता / शिता
शतृँ =  श्यन् - श्यन्ती

धातुपाठः (Krishnacharya)

Sanskrit

धातुः:
  शो
मूलधातुः:
   शो
धात्वर्थः:
  तनूकरणे
गणः:
  दिवादिः
कर्मकत्वं:
  सकर्मकः
इट्त्वं:
  अनिट्
उपग्रहः:
  परस्मैपदी
रूपम्:
  श्यति
अनुबन्धादिविशेषः:
  ओकारान्तः

धातुप्रदीपः

Sanskrit

शो  तनूकरणे 
- श्यति  श्यतः  शशौ  शशतुः  अशात् अशासीत्  शाययति  निशातं निशितम्  शात्वा शित्वा          39

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 शो,  य निशाने । इति कविकल्पद्रुमः ॥
 (दिवा०-पर०-सक०-अनिट् ।) निशानमिहाल्पीकर-णम् । य,  श्यति शत्तुं शूरः । इति दुर्गादासः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 शो तीक्ष्णीकरणे दि० प० सक०
  अनिट् । श्यति अशात् अशासीत् ।

क्षीरतरङ्गिणी

Sanskrit

शो तनूकरणे
- श्यति,  ओतः श्यनि (7371) लोपः  विभाषा घ्राधेट्शाछासः (2478) इति सिचो वा लुक्- अशात् अशाशीत् शाछोरन्यतरस्याम्(7441) इतीत्-निशितम् निशातम्,  संशितव्रत इति नित्यमिष्यते (द्र0 7441 भाष्य),  शितिः शातिः  शाछासाह्वा (7337) इति णौ युक्-निशाययति  आतश्चोपसर्गे (33106)-निशा  शः कित् सन्वच्च (उ0 120) इति कुः-शिशुः  शाशपिभ्यां ददनौ (उ0 497)-शादः पङ्कः   36

धातुवृत्तिः

Sanskrit

शो  (अर्थः)  तनूकरणे
एतदादयो द्यतिपर्यन्ता अनुदात्ता उदात्तेतः ( श्यति,  श्यतः,  श्यन्ति,  श्यसि,  श्यामि,  ) "ओतश्श्यनि'' इत्योकारलोपः ( शशौ,  शशतुः,  शशाथ,  शशिथ,  शश,  शशिव ) आत्वे द्विर्वचनम् "आत औ णलः'' क्रादिनियमादिट् भारद्वाजनियमात्थलीड्विकल्पः इडादावजादावार्धधातुके च क्ङ्गिति "आतो लोपे इटि च'' इत्याकारलोपः ( शाता शास्यति श्यतु,  श्यतात्,  श्यतां,  श्यन्तु,  श्यानि अश्यत्,  अश्यः,  अश्यम् श्येत्,  श्येतां,  श्येः,  श्येयम् ) आशिषि ( शायात्,  शायास्ताम् अशात्,  अशाताम्,  अशुः,  अशाः ) "विभाषा घ्राधेट्शाच्छासः'' इति सिचः परस्मैपदे परे वा लुक् "आत'' इति झेर्जुस् "उस्यपदान्तात्'' इति पररूपम् लुगभावे ( अशासीत्,  अशासिष्टाम्,  ) इत्यादि "यमरमरमनमाताम्'' इति सगिटौ ( शिशासति शाशायते शाशेति शाशयति) आत्वे "शाच्छास'' इति युक् (शात्वा,  शीत्वा,  निशातं,  निशितं, ) "शाच्छोरन्यतरस्याम्'' इति तादौ किति वेत्वम् व्यवस्थितविभाषाविज्ञानाद्ब्रते नित्यमित्वम् तथा च वार्तिकम्  [ श्यतोरित्वं ( 1 ) ( 1 ) व्रत इति नास्ति कुत्रचित् व्रते नित्यमिति वक्तव्यम् ] इति ( संशितव्रतः ) ( शाकः )बाहुलकादौणादिकः कन्,  महच्छाकं नानाजातीयं शाकसमाहारो वा ( शाकी ) गौरादित्वान्ङीष् ( शाकिनः ) "शाकीपलालीदद्रुवा ह्रस्वत्वं च'' इति मत्वर्थे नप्रत्ययो ह्रस्वत्वं च  अत एव वा निर्देशान् ङीप् (शादम्) "शाशपिभ्यां ( 2 ) ( 2 ) उणादौ तु "शाशपिभ्यां ददानौ' इत्येवं दृश्यते दन्'' इति दन् (शाद्वलम्) "नडशादाड्ड्वलच्'' इति वलच्चातुरर्थिकः डित्वाट्टिलोपः  37

कृदन्तरूपमाला

Sanskrit

1 {@“शो तनूकरणे”@} 2 ‘-- तक्षणे’ इति हेमचन्द्रः। 
 ‘--निशाने’ इति वोपदेवः। 
 अन्ये सर्वेऽपि ‘-- तनूकरणे’ इत्येव पठन्ति। 
 शायकः-यिका,  3 शायकः-यिका,  शिंशासकः-सिका,  शाशायकः-यिका
   शाता-त्री,  शाययिता-त्री,  शिशासिता-त्री,  शाशायिता-त्री
   इत्यादिकानि रूपाणि सर्वाण्यपि दैवादिकच्छेदनार्थकछ्यति 4 वत् ऊह्यानि। 
 शाययन्,  निष्ठायाम् 5 निशितम् 6 -निशातम्- 7 तः,  संशितो ब्राह्मणः,  संशितव्रतः,  निशा,  क्तिनि-निशितिः-निशातिः,  ल्यपि 8 -प्रशाय,  क्त्वायाम्-शित्वा-शात्वा,  9 शिशुः,  10 शादः इत्यादीनि रूपाणि अस्य धातोः विशेषः। 
 शतरि-श्यन् 11 इति।
प्रासङ्गिक्यः
 
 01 =>
  (१७५५)
 02 =>
  (४-दिवादिः-११४५। सक। अनि। पर।)
 03 =>
  [[१। ‘शाच्छासह्वा--’ (७-३-३७) इत्यादिना णिजन्ते युगागमः। आदन्तलक्षणपुको- ऽपवादः।]]
 04 =>
  (५७७)
 05 =>
  [[२। ‘शाच्छोः--’ (७-४-४१) इति प्रकृतेरिकारः। एष व्यवस्थितविभाषया व्रतार्थे नित्यः। तनूकरणार्थे न इति ‘मिथस्ते न विभाष्यन्ते गवाक्षः संशितव्रतः।।’ (भाष्यम् ७-४-४१) इति वचनाज्ज्ञेयम्। ‘श्यतेरित्वं व्रते नित्यं’ (वा। ७-४-४१) इति चात्र ज्ञेयम्।]]
 06 =>
  [[आ। ‘आरक्षमग्रमवतत्य सृणिं शिताग्रमेकः पलायत जवेन कृतार्तनादः।’ शि। व। ५-५।]]
 07 =>
  [[B। ‘पुराणि दुर्गाणि निशातमायुथं बलानि शूराणि घनाश्च कञ्चुकाः।’ शि। व। १-४५।]]
 08 =>
  [[३। ‘अन्तरङ्गानपि विधीन् बहिरङ्गो ल्यब् बाधते’ (परिभाषा-५५) इति न्यायेन ‘शाच्छोरन्यतरस्याम्’ (७-४-४१) इति इत्वं ल्यपि न प्रवर्तते।]]
 09 =>
  [[४। औणादिके (द। उ। १-१०५) उप्रत्यये रूपमेवम्। श्यति मातुः स्तनं पीत्वेति शिशुः = बालः।]]
 10 =>
  [[५। ‘शाशपिभ्यां ददनौ’ (द। उ। ६-४८) इति दप्रत्यये रूपमेवम्। शादः = मृदुः।]]
 11 =>
  [[C। ‘… प्रीतिं श्यतोऽस्य स करेण शिरोधिमच्छात्।’ धा। का। २-५९।]]

Burnouf

French

 *शो शो। श्यामि 4
 p. शशौ
 f1.
शातास्मि
 f2. शास्यामि
 a1. अशासम्
 a2. अशाम्
pp. शात et शित। Aiguiser,  affiler.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.