| YouTube Channel

शैव्य (zaivya)

 
शब्दसागरः
English
शैव्य
mfn.
 (-व्यः-व्यी-व्यं) Relating to ŚIVA, &c.
m.
 (-व्यः)
1. One of the
four horses of KRISHṆA'S car.
2. A horse in general.
3. A king
and champion in the Pāṇḍava's army.
E.
 शिव, and यञ्
aff.
Capeller Eng
English
शैव्य v. शैब्य.
Yates
English
शैव्य (व्यः) 1.
m.
 A horse in
Krishna's
car
hero in the
Pāndava army.
a. Of
Shiva.
Wilson
English
शैव्य
mfn.
 (-व्यः-वी-व्यं) Relating to ŚIVA, &c.
m.
 (-व्यः)
1 One of the horses of KṚṢṆA car.
2 A king and champion in the Pāṇḍava army.
E.
 शिव, and यञ्
aff.
Apte
English
शैव्यः [śaivyḥ], 1
N.
 of one of the four horses of Kṛiṣṇa.
N.
 of a king and warrior in the Pāṇḍava army.
A horse (in general).
Apte 1890
English
शैव्यः 1 N. of one of the four horses of Kṛṣṇa.
2 N. of a king and warrior in the Pāṇḍava army.
3 A horse (in general).
Monier Williams Cologne
English
शैव्य
mfn.
 (cf. शैब्य) relating or belonging to Śiva
&c.
 ,
W.
Monier Williams 1872
English
शैव्य, अस्, -वी, अम्, relating or belonging to
Śiva, &c.
of or belonging to the Śivis, (in this sense
fr. शिवि)
(अस्), m., N. of one of the four horses of
Viṣṇu or Kṛṣṇa [cf. सु-ग्रीव]
of a king and cham-
pion in the Pāṇḍava army
a tribe of the Śivis, (in
this sense fr. शिवि)
(आ), f., N. of a river
of the wife
of Hariścandra
of the wife of Śata-dhanu.
Benfey
English
शैव्य शैव्य,
I. i. e. शिव + य,
adj.
Relating to Śiva.
II.
m.
1. One of
the horses of Kṛṣṇa.
2. i. e. शिवि +
य, A tribe of the Śivis.
3. A pro-
per name.
III.
f.
 या, A proper name,
Sāv. 6, 2.
Apte Hindi
Hindi
शैव्यः
पुं*
 - शिवि + ञ्य
कृष्ण के चार घोड़ों में से एक
शैव्यः
पुं*
 - शिवि + ञ्य
"पांडव सेना का एक योद्धा, एक राजा का नाम "
शैव्यः
पुं*
 - शिवि + ञ्य
घोड़ा
L R Vaidya
English
SEvya {% m. %} 1. Name of one of the four horses of Kṛishṇa
2. name of a king
3. a horse in general.
Mahabharata
English
Śaivya^1. § 5 (Anukram.): I, 1, 224 (B. Śvaityāya, to him Nārada enumerated 24 kings () who had died).--§ 595 (Shoḍaśarāj.): VII, 55, 2138 (B. Śaibya, father of Sṛñjaya
PCR. has Śvitya, which seems to be the true reading, as Sṛñjaya is named Śvaitya, q.v.
Nārada related to Sṛñjaya the Shoḍaśarājika).
Śaivya^2, Śaivyā, Śaivyātmaja (so C. for Śaibº, q.v.).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
शैव्यः,
पुं,
 श्रीकृष्णस्य घोटकविशेषः । यथा, --“तुरगाः शैव्यसुग्रीवमेघपुष्पबलाहकाः ।”इति त्रिकाण्डशेषः ॥
(यथा च महाभारते । १ । २२१ । ३ ।“रथेन काञ्चनाङ्गेन कल्पितेन यथाविधि ।शैव्यसुग्रीवयुक्तेन किङ्किणीजालमालिना ॥
”)पाण्डवसेनापतिविशेषः । यथा, --धृष्टकेतुश्चेकितानः काशीराजश्च वीर्य्यवान् ।पुरुजित् कुन्तिभोजश्च शैव्यश्च नरपुङ्गवः ॥
”इति श्नीभगवद्गीतायाम् । १ । ५ ।(स्त्री, प्रतीपस्य राज्ञः पत्नी । इति महा-भारतम् । १ । ९५ । ४४ ॥
सगरस्य राज्ञः पत्नी ।सा तु असमञ्जसो जननी । यथा, महाभारते ।३ । १०७ । ३९ ।“असमञ्जा इति ख्यातः सगरस्य सुतोऽह्यभूत् ।यं शैव्या जनयामास पौराणां स हि दारकान् ।गलेषु क्रोशतो गृह्य नद्यां चिक्षेप दुर्ब्बलान् ॥
”शिवसम्बन्धिनि, त्रि ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
शैव्य
पु०
 शिवेर्गात्रापव्यम् ञ्य । १ शिविगोत्रजे राजभेदे“शैव्यश्च नरपुङ्गवः” इति गीता । शिवितोऽधिगतः ञ्य ।२ घोटकमात्रे ३ श्रीकृष्णस्य घोटके च त्रिका० ।
Burnouf
French
शैव्य शैव्य a. relatif à Śiva.
De la tribu de Śivi.
-- S.
m.
 np. d'un roi
np. d'un des chevaux du char de Kṛṣṇa.
Stchoupak
French
शैव्य-
v. शैब्य-।