शिखर (zikhara)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 शिखर mn.  (-रः-रं)
	 1. The peak or summit of a mountain. 
	 2. The top of
a tree.
	 3. Point,  end,  top in general.
	 4. Horripilation. 
	 5. The
armpit.
	 6. A piece of a ruby or a gem,  described as of the colour
of the ripe pomegranate seed or a bright red.
	 7. The bud of the
Arabian jasmine.
	 8. The edge or point of a sword.
	 f.
  (-रा) A
plant,  from the fibres of which bow-strings were made,  (Sanse-
viera zeylanica.)
 E.
  शिखा a crest,  and रच् poss. aff.
  ,  and the vowel
made short.

Capeller Eng

English

 शिखर a.
  peaked
 m.
  n.
  peak,  top,  summit. 

Yates

English

 शिखर (रः-रं) 1.
m.
  n.
  The peak or
summit of a mountain
 the top
end
 horripilation
 edge of a
sword
 arm-pit
 ruby. 1.
f.
  A
plant from which bow-strings
are made.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	 peak
शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	 top
शिखर 	-	 zikhara 	-	 adj.
  	-	  pointed
शिखर 	-	 zikhara 	-	 adj.
  	-	  spiked
शिखर 	-	 zikhara 	-	 adj.
  	-	  crested
शिखर 	-	 zikhara 	-	 m.
  	-	  erection of the hair of the body
शिखर 	-	 zikhara 	-	 m.
  	-	  particular position of the fingers of the hand
शिखर 	-	 zikhara 	-	 m.
  	-	  ruby-like gem
शिखर 	-	 zikhara 	-	 m.
  	-	  arm-pit
शिखर 	-	 zikhara 	-	 m.
  	-	  top of a hill
शिखर 	-	 zikhara 	-	 m.
  	-	  bud of the Arabian jasmine
शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	  turret
शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	  crest  [ in bones ]
शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	  end
शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	  point
शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	  spire
शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	  cloves
शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	  top or summit
शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	  pinnacle
शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	  edge or point
शिखर- कोण 	-	 zikhara- koNa 	-	 m.
  	-	  crest angle  [ of the bridges of spectacles ]

शिखर 	-	 zikhara 	-	 n.
  	-	 peak
ककुभ् 	-	  kakubh 	-	 f.
  	-	 peak
शिखा 	-	  zikhA 	-	 f.
  	-	 peak
तुङ्ग 	-	  tuGga 	-	 m.
  	-	 peak
शेखर 	-	  zekhara 	-	 m.
  	-	 peak
ककुद 	-	  kakuda 	-	 m.
 n.
  	-	 peak
विषाण 	-	  viSANa 	-	 n.
  	-	 peak
शृङ्ग 	-	  zRGga 	-	 n.
  	-	 peak
ककुद्मिन् 	-	  kakudmin 	-	 adj.
  	-	 peaked
शेखरित 	-	  zekharita 	-	 adj.
  	-	 peaked
शिखरिन् 	-	  zikharin 	-	 adj.
  	-	 peaked
शृङ्गवत् 	-	  zRGgavat 	-	 adj.
  	-	 peaked
शृङ्गिन् 	-	  zRGgin 	-	 adj.
  	-	 peaked
पञ्चपर्वत 	-	  paJcaparvata 	-	 n.
  	-	  5 peaks
विशृङ्ग 	-	  vizRGga 	-	 adj.
  	-	 peakless
शिखिशिखा 	-	  zikhizikhA 	-	 f.
  	-	  fire-peak
शृङ्गोच्छ्राय 	-	  zRGgocchrAya 	-	 m.
  	-	  lofty peak
दशशिरस् 	-	  dazaziras 	-	 m.
  	-	  ten-peaked
दशन 	-	  dazana 	-	 m.
  	-	  bite a peak
हंसकूट 	-	  haMsakUTa 	-	 m.
  	-	  swan's peak

 
   शिखर  zikhara m.
   ruby-like gem

 
   शिखर  zikhara m.
   arm-pit  
   बाहुमूल  bAhumUla n.
   arm-pit   
   निकक्ष  nikakSa m.
   arm-pit  
   कक्षाश्रित  kakSAzrita n.
   being in the arm-pit   
   उपकक्ष  upakakSa n.
   hair under the arm-pit  
   शुण्ट  zuNTa n.
   hair under the arm-pit   
   उपकक्ष  upakakSa adj.
   being under the arm-pit  
   अग्निरोहिणी  agnirohiNI f.
   hard inflammatory swelling in the arm-pit   
   दोर्मूल  dormUla n.
   arm-root i.e. the armpit  
   अपिकक्ष्य  apikakSya adj.
   connected with the region of the arm-pits   
   अपिकक्ष  apikakSa m.
   region of the arm-pits and shoulder-blades  
   वलग  valaga n.
   particular charm or spell hidden in a pit or cavern     
            

Wilson

English

 शिखर
mn.  (-रः-रं)
1 The peak or summit of a mountain. 
2 The top of a tree.
3 Point,  end,  top in general.
4 Horripilation. 
5 The armpit.
6 A piece of a ruby or a gem,  described as of the colour of the ripe
pomegranate seed or a bright red.
7 The edge or point of a sword.
f.
  (-रा) A plant,  from the fibres of which
bow-strings were made,  (Sanseviera zeylanica.)
E.
  शिखा a crest,  and रच् poss. aff.
  ,  and the vowel made short.

Apte

English

शिखरः [śikharḥ] रम् [ram],  रम् [शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः]

The top,  summit,  or peak of a mountain
 जगाम गौरी शिखरं शिखण्डिमत् Ku.*
  5.7, 4
 Me.*
  18.

The top of a tree.

Crest,  tuft.

The point or edge of a sword.

Top,  peak,  point in general.

The arm-pit.

Bristling of the hair.

The bud of the Arabian jasmine.

A kind of ruby-like gem.  -रा N.
  of a plant. (मूर्वा). Comp.
   -वासिनी an epithet of Durgā.

Apte 1890

English

 शिखरः 
रं [शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः] 1 The top,  summit,  or peak of a mountain
 जगाम गौरी शिखरं शिखडिमत् Ku. 5. 7,  4
 Me. 18. 
2 The top of a tree. 
3 Crest,  tuft. 
4 The point or edge of a sword. 
5 Top,  peak,  point in general. 
6 The arm-pit. 
7 Bristling of the hair. 
8 The bud of the Arabian jasmine. 
9 A kind of ruby-like gem. 
रा N. of a plant (मूर्वा). 
Comp. 
वासिनी an epithet of Durgā. 

Monier Williams Cologne

English

 शिखर a &c.
   See col. 3.

 शिखर b mfn.
   pointed,  spiked,  crested,  Megh.
 
 Kathās.
 

 शिखर m.
  n.
  a point,  peak (of a mountain),  top or summit (of a tree),  edge or point (of a sword),  end,  pinnacle,  turret,  spire,  MBh.
  
 Kāv.
  &c.
  

 शिखर m.
  erection of the hair of the body,  L.
 

 the arm-pit,  L.
 

 a ruby-like gem (of a bright red colour said to resemble ripe pomegranate seed),  L.
 

 (?) the bud of the Arabian jasmine (cf.   -दशना)

 N.
  of a mythical weapon (अस्त्र),  R.
 

 a partic.  position of the fingers of the hand,  Cat.
 

 N.
  of a man,  Kathās.
 

 शिखर n.
  cloves,  L.
 

Monier Williams 1872

English

 शिखर शिखर। See p. 1005,  col. 1.

 शिखर,  अस्,  अम्,  m. n. point,  peak,  top,  summit, 
end,  pinnacle,  spire,  turret
 the peak or summit of a
mountain
 the top of a tree
 the edge or point of
a sword
 erection of the hair of the body,  bristling
of the hair
 the armpit
 a particular position of
the fingers or hands
 a ruby-like gem (of a bright
red colour said to resemble ripe pomegranate seed)
the bud of the Arabian jasmine
 N. of a weapon
(आ),  f. a plant from the fibres of which bow-strings
are made,  Sanseviera Roxburghiana (= मूर्वा)।
—शिखर-निचय,  अस्,  m. a collection of mountain
peaks.
—शिखर-वासिनी,  f. ‘dwelling on a peak (of
the Himālaya), ’ epithet of Durgā.

Macdonell

English

 शिखर śikha-ra,  a.
  pointed
 m.
  n.
  peak,  🞄summit (of a mountain)
 tree-top
 pinnacle,  🞄turret
 top
 point (of a tooth)
 mountain of 🞄a (back of an elephant,  —°)
 N..

Benfey

English

 शिखर शिखर (cf.  शिखा),  m.
  and
n.
 
 1. Summit,  Pañc. 9,  7
 end.
 2.
The summit of a mountain,  Bhartṛ. 2, 
91
 Vikr. 10,  6.
 3. The top of a tree.
 4. The edge or a point of a sword.
 5.
Horripilation. 
 6. The armpit.
 7. A
gem of a bright red colour
 the bud of
the Arabian jasmine,  Megh. 80 (Sch.).
 -- Comp.
 
त्रि-,  adj.
  having three sum-
mits,  the name of a mountain,  Rām. 
4,  44,  50.

Apte Hindi

Hindi

शिखरः
पुं*
  - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
"चोटी,  पहाड़ का सिरा या शृंग"

शिखरः
पुं*
  - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
वृक्ष का सिर या चोटी

शिखरः
पुं*
  - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
"कलगी,  चूडा"

शिखरः
पुं*
  - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
तलवार की नोक या धार

शिखरः
पुं*
  - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
"चोटी,  शृंग,  शीर्षबिन्दु"

शिखरः
पुं*
  - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
"कांख,  बगल"

शिखरः
पुं*
  - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
बालों का कड़ा होना

शिखरः
पुं*
  - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
अरवी चमेली की कली

शिखरः
पुं*
  - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
एक लाल की भांति मणि

शिखरम्
नपुं*
   - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
"चोटी,  पहाड़ का सिरा या शृंग"

शिखरम्
नपुं*
   - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
वृक्ष का सिर या चोटी

शिखरम्
नपुं*
   - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
"कलगी,  चूडा"

शिखरम्
नपुं*
   - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
तलवार की नोक या धार

शिखरम्
नपुं*
   - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
"चोटी,  शृंग,  शीर्षबिन्दु"

शिखरम्
नपुं*
   - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
"कांख,  बगल"

शिखरम्
नपुं*
   - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
बालों का कड़ा होना

शिखरम्
नपुं*
   - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
अरवी चमेली की कली

शिखरम्
नपुं*
   - शिखा अस्त्यस्य-अरच् आलोपः
एक लाल की भांति मणि

L R Vaidya

English

 SiKara {% m.n. %} 1. The peak of a mountain,  जगाम गौरी शिखरं शिखंडिमत् K.S.v.7,  Megh.i.18
the top of a tree
the edge of a sword
point,  top in general
bristling of the hair
the bud of the Arabian jasmine
name of a particular gem.

Bopp

Latin

 शिखर m. n. cacumen. N. 12. 41.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

शृङ्ग
क्ली
शृङ्ग,  प्रधान,  शिखर,  विषाण
शृङ्गं प्रधानमिच्छन्ति शृङ्गं च शिखरं विदुः ।
शृङ्गं विषाणमित्याहुः शब्दकोषविचक्षणाः ॥ ९१ ॥
verse 1.1.1.91
page 0006

Indian Epigraphical Glossary

English

 śikhara (SITI
 CITD),  top portion of the turret built
over the main shrine and the gateway of a temple
 the top of
the gopura or vimāna of a temple.

Lanman

English

 śikhara, 
	—1. a. peaked
	—2. m. n. peak.
[śikhā,  1226.]

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 शिखर m. n. *Rubinstückchen,  Govardh. 615.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

mgo
१) प्रमुख २) फणा ३) मस्तक ४) मार्गसीर्ष ५) मुख ६) मूर्धन् ७) मृगशिरस् ८) मृगशीर्ष ९) शिखर १०) शिरस् ११) शीर्ष १२) ° शीर्षक १३) शृग १४)

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
शृङ्गं तु शिखरं कूटं प्रपातस्त्वतटो भृगुः ॥ १०३२ ॥
-wordlist-
 
शृङ्ग (क्ली),  शिखर (क्ली),  कूट (क्ली),  प्रपात (पुं),  अतट (पुं),  भृगु (पुं)

--source--
 
शिरोनामाग्रं शिखरं मूलं बुध्नोंह्रि नाम च ।
-wordlist-
 
शिरोनामन् (क्ली),  अग्र (क्ली),  शिखर (क्ली),  मूल (क्ली),  बुध्न (पुं),  अंह्रिनामन् (क्ली)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

शृङ्ग
शृङ्ग,  शिखर,  कूट
शृङ्गं च शिखरं कूटं निर्झरः प्रस्रवोऽम्भसाम् ॥ १६६ ॥
verse 2.1.1.166
page 0021

वैजयन्तीकोषः

Sanskrit

Word: शिखरम्
Root: शिखर
Gender: नपुं
Number: all
अर्थः ⇒ शिखरम्
Meaning(s):
⇒ Peak of a mountain
Shloka(s):
3|2|8|1 ► कूटोऽस्त्री शिखरं श्रृङ्गं नितम्बः कटकोऽस्त्रियाम्। (भूमिकाण्डः/शैलाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|2|8|1 ⇢ कूटः (कूट) (पुं) ⇒ Summit
 peak ⇒ शिखरम्
➠ 3|2|8|1 ⇢ कूटम् (कूट) (नपुं) ⇒ Summit
 peak ⇒ शिखरम्
➠ 3|2|8|1 ⇢ शिखरम् (शिखर) (नपुं) ⇒ Peak of a mountain ⇒ शिखरम्
➠ 3|2|8|1 ⇢ शृङ्गम् (शृङ्ग) (नपुं) ⇒ Peak of a mountain ⇒ शिखरम्
Related word(s):
अवयव_अवयवीसंबन्धः ➡ पर्वतः
    

Vedic Reference

English

 Śikhara as a ‘peak’ of a mountain is found in the Kauṣītaki
Brāhmaṇa (xxvi. 1),  and often in the Epic.

अमरकोशः

Sanskrit

Word:  शिखरम्
Root:  शिखर
Gender:  नपुं
Number:  all
Meaning(s): 
⇒ spiked
⇒ arm-pit
⇒ crested
⇒ pointed
⇒ ruby-like gem
⇒ top of a hill
⇒ bud of the Arabian jasmine
⇒ erection of the hair of the body
⇒ particular position of the fingers of the hand
Shloka(s): 
2|4|12|1 ► शिरोग्रं शिखरं वा ना मूलं बुध्नोऽङ्घ्रिनामकः। (वनौषधिवर्गः)
Synonym(s): 
➠ 2|4|12|1 ⇢ शिराः (शिरस्) (पुं)
➠ 2|4|12|1 ⇢ शिरः (शिरस्) (नपुं)
➠ 2|4|12|1 ⇢ अग्रम् (अग्र) (नपुं) ⇒ top, aim, apex, goal, rest, best, front, chief, first, point, origin, weight, summit, surface, anterior, foremost, sharpness, prominent, multitude, remainder, and hence, projecting, nearest end, figuratively, supernumerary, uppermost part, equal to a pala, sun's amplitude, beginning [origin], climax or best part, foremost point or part, measure of food given as alms
➠ 2|4|12|1 ⇢ शिखरः (शिखर) (पुं) ⇒ spiked, arm-pit, crested, pointed, ruby-like gem, top of a hill, bud of the Arabian jasmine, erection of the hair of the body, particular position of the fingers of the hand
➠ 2|4|12|1 ⇢ शिखरम् (शिखर) (नपुं) ⇒ spiked, arm-pit, crested, pointed, ruby-like gem, top of a hill, bud of the Arabian jasmine, erection of the hair of the body, particular position of the fingers of the hand
Related word(s): 
अवयव_अवयवीसंबन्धः ➡ शाखा
उपाधि ➡ अवयवः
    

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 शिखरं,  क्ली,
   (शिखास्यास्तीति । “वुञ्छण्-कठजिति ।” ४ । २ । ८० । अश्मादित्वात् रःह्रस्वश्च ।) पर्व्वताग्रम् । तत्पर्य्यायः । कूटम् २शृङ्गम् ३ । इत्यमरः ॥
 शैलाग्रदेशकम् ४ ।इति शब्दरत्नावली ॥
 (यथा,  महाभारते ।१ । १९ । २८ ।“विदारयन् गिरिशिखराणि पत्रिभिः ॥
”)

 शिखरः,  पुं,
   क्ली,
   (शिखास्त्यस्येति । शिखा + रः ।ह्रस्वश्च ।) वृक्षाग्रम् । तत्पर्य्यायः । शिरः २अग्रम् ३ । इत्यमरः ॥
 शिरम् ४ । इति शब्द-रत्नावली ॥
 प्राग्रम् ५ । इति राजनिर्घण्टः ॥
पर्व्वतशृङ्गम् । पुलकः । कक्षः । पक्वदाडिम-बीजाममाणिक्यम् । सकलाग्रम् । इति मेदिनी ॥
कोटिः । इति त्रिकाण्डशेषः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 शिखर न०
  शिखा अस्त्यस्य अरच् आलोपः । १ पर्वताग्रे२ अन्तमात्रे च । ३ वृक्षाग्रे पु०
  न०
  अमरः । ४ पुलके ५ शु-ष्कतृणादौ पक्वदाडिमवीक्षाभे ६ रत्नभेदे ७ सकलाग्रेमेदि० । ८ कोटौ त्रिका० । ९ मूर्वायां स्त्री शब्दच० ।

Capeller

German

 शिखर spitzig. m.
  n.
  Spitze,  Gipfel.

Burnouf

French

 शिखर शिखर m.
  n.
  (शिखा) pointe,  en gén. 
		 pointe
d'épée
 cime d'arbre
 sommet de montagne
 poil hérissé
		 aisselle.
		 Sorte de rubis d'un rouge clair. -- F. sansevière de Ceylan,  bot.
शिखरवासिनी f.
  (वस्) Durgā,  qui habite le sommet de
l'Himālaya.
शिखरिन् a. (sfx. इन्) arbre
 montagne
 citadelle sur un lieu
élevé
		 vanneau huppé. -- F. ligne de poils aboutissant au nombril.
		 Femme distinguée.
		 Lait caillé sucré et aromatisé.
		 Sorte de
stance de 4 vers.
		 Jasmin d'Arabie.

Stchoupak

French

 शिखर-
 a. pointu,  dentelé 
 m.
  nt. pointe,  pic (d'une montagne) 
 sommet
(d'un arbre) 
 faîte,  tour,  objet pointu,  pointe (en général) 
 nt. n.
  d'une
arme mythique 
 m.
  n.
  d'un homme 
 -आ- -ई- f.
  n.
  d'une massue mythique.
°दशना- a. f.
  qui a les dents pointues (ou semblables à des boutons
de jasmin ?).
°सेन- m.
  n.
  d'un homme.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.