| YouTube Channel

शाला (zAlA)

 
Capeller Eng
English
शा॑ला
f.
hut, house, hall, room, stable (—° also शाल
n.
).
Spoken Sanskrit
English
शाला - zAlA -
f.
- hall
शाला दशवादनतः किल? - zAlAdazavAdanataHkila? -
sent.
- Theschoolisfrom10o'clock, isn'tit?
भवतः शाला कदा आरब्धा? - bhavataHzAlAkadAArabdhA? -
sent.
- Whendidyourschoolbegin?
शाला - zAlA -
f.
- shed
शाला - zAlA -
f.
- place (establishment)
शाला - zAlA -
f.
- house
शाला - zAlA -
f.
- mansion
शाला - zAlA -
f.
- building
शाला - zAlA -
f.
- large room
शाला - zAlA -
f.
- apartment
शाला - zAlA -
f.
- workshop
शाला - zAlA -
f.
- large branch
शाला - zAlA -
f.
- stable
शाला - zAlA -
f.
- school
शाला - zAlA -
f.
- kind of metre
शाला-गव्य - zAlA-gavya -
n.
- dairy product
शाला-दुग्ध - zAlA-dugdha -
n.
- dairy milk
शाला- दधिक - zAlA- dadhika -
n.
- dairy cheese
शाला- नवनीत - zAlA- navanIta -
n.
- dairy butter
शाला - zAlA -
f.
- hall
सभागृह - sabhAgRha -
n.
- hall
इयं बृहती भोजनशाला - iyaMbRhatIbhojanazAlA -
sent.
- Thisisabigdininghall.
पुरभवनस्य दक्षिणे भागे - purabhavanasyadakSiNebhAge -
sent.
- totherightofthetownhall
अपि इदं प्रसिद्धं सभागृहम्? - apiidaMprasiddhaMsabhAgRham? -
sent.
- Isthisafamousassemblyhall?
प्रशाला - prazAlA -
f.
- hall
किर्मी - kirmI -
f.
- hall
कुटि - kuTi -
f.
- hall
प्रधानकक्ष - pradhAnakakSa -
m.
- hall
इन्द्रक - indraka -
n.
- hall
नृपाय्य - nRpAyya -
n.
- hall
प्रमित - pramita -
n.
- hall
है - hai -
indecl.
- hallo [ voc. particle ]
भो भो - bho bho -
m.
- hallo
हलहलाशब्द - halahalAzabda -
m.
- halloo
यजते { यज् } - yajate { yaj } - verb - hallow
यजति { यज् } - yajati { yaj } - verb - hallow
संस्करोति { संस्कृ } - saMskaroti { saMskR } - verb - hallow
संस्कुरुते { संस्कृ } - saMskurute { saMskR } - verb - hallow
क्रोशति { क्रुश् } - krozati { kruz } - verb 1 - halloo
शाला - zAlA -
f.
- hall
सभागृह - sabhAgRha -
n.
- hall
इयं बृहती भोजनशाला - iyaMbRhatIbhojanazAlA -
sent.
- Thisisabigdininghall.
पुरभवनस्य दक्षिणे भागे - purabhavanasyadakSiNebhAge -
sent.
- totherightofthetownhall
अपि इदं प्रसिद्धं सभागृहम्? - apiidaMprasiddhaMsabhAgRham? -
sent.
- Isthisafamousassemblyhall?
प्रशाला - prazAlA -
f.
- hall
किर्मी - kirmI -
f.
- hall
कुटि - kuTi -
f.
- hall
प्रधानकक्ष - pradhAnakakSa -
m.
- hall
इन्द्रक - indraka -
n.
- hall
नृपाय्य - nRpAyya -
n.
- hall
प्रमित - pramita -
n.
- hall
है - hai -
indecl.
- hallo [ voc. particle ]
भो भो - bho bho -
m.
- hallo
हलहलाशब्द - halahalAzabda -
m.
- halloo
यजते { यज् } - yajate { yaj } - verb - hallow
यजति { यज् } - yajati { yaj } - verb - hallow
संस्करोति { संस्कृ } - saMskaroti { saMskR } - verb - hallow
संस्कुरुते { संस्कृ } - saMskurute { saMskR } - verb - hallow
क्रोशति { क्रुश् } - krozati { kruz } - verb 1 - halloo
Apte
English
शाला [śālā], [शाल्-अच्]
An apartment, a room, saloon, hall
तत्र आरामविहारार्थाः शालाः स्युः Kau.
A.
2.1
गृहैर्विशालैरपि भूरिशालैः
Śi.*
3.5
so संगीतशाला, रंङ्गशाला
&c.
निजमधिरुह्य विलोकनीयशालम् Śiva B.26.78.
A house, an abode
तस्यान्त इह भूयास्म महाशाला महाकुलाः
The upper or main branch of a tree.
The trunk of a tree.
A stable, stall
as in वाजिशाला, गर्दभशाला
&c.
शाला- विधिस्तम्भगतैश्च नागैः
R.*
16.41.
A pavilion erected for making gifts
Dānasāgara, Bibl. Ind.274, Fasc.1. p. 146.
Comp.
-अजिरः, -रम् a hollow earthen cup. -मुखम् the front of a house. (-खः) a kind of rice. -मृगः a jackal.
वृकः a dog
सिंहानां सुखेन मूर्धसु पदं धास्यन्ति शालावृकाः
Bv.*
1.72.
a wolf.
a deer.
a cat.
a jackal.
a monkey. -सद्
a.
one who stays at home
शालासदां प्रजानाम् Ait. Br.1.14.
Apte 1890
English
शाला [शाल्-अच्] 1 An apartment, a room, saloon, hall
गृहैर्विशालैरपि भूरिशालैः Śi. 3. 50
so संगीतशाला, रंगशाला &c.
2 A house, an abode
R. 16. 41.
3 The upper or main branch of a tree.
4 The trunk of a tree.
5 A stable, stall
as in वाजिशाला, गर्दभशाला &c.
Comp.
अजिरः
रं a hollow earthen cup.
मृगः a jackal.
वृकः {1} a dog
सिंहानां सुखेन मूर्घसु पदं धास्यंति शालावृकाः Bv. 1. 72. {2} a wolf. {3} a deer. {4} a cat. {5} a jackal. {6} a monkey.
Monier Williams Cologne
English
शाला a (आ),
f.
, see below
शा॑ला b
f.
(ifc. also n(शाल). ) a house, mansion, building, hall, large room, apartment, shed, workshop, stable,
AV.
&c.
&c.
शाला [cf.
Germ.
saal
Eng.
hall]
a large branch (cf. शाखा),
L.
a kind of metre (cf. शालिनी).
Macdonell
English
शाला śā́lā,
f.
[√ 3. śṛ] shed, house, apartment, 🞄room, hall
stable
—° sts. a,
n.
: -karman,
n.
building a house
-agni,
m.
domestic 🞄fire
-ajira,
n.
kind of dish.
Apte Hindi
Hindi
शाला
स्त्री*
- शाल् + अच् + टाप्
"कक्ष, प्रकोष्ट, बैठक, कमरा"
शाला
स्त्री*
- शाल् + अच् + टाप्
"घर, आवास"
शाला
स्त्री*
- शाल् + अच् + टाप्
वृक्ष की मुख्य शाखा
शाला
स्त्री*
- शाल् + अच् + टाप्
वृक्ष का तना
L R Vaidya
English
SAlA {% f. %} 1. The main branch of a tree
2. a house, R.xvi.41
3. a room, an apartment, a hall.
Bopp
Latin
शाला f.
1) domus, casa, receptaculum. DR. 3. 9. N. 21. 29.
2) stabulum. N. 19. 11. 21. 6.
Anekartha-Dvani-Manjari
Sanskrit
शाला
स्त्री
शाला, श्लाघा, शिला, शाखा, वेश्मन्
शाला श्लाघा शिला शाला शाला शाखा वेश्म ३५
verse 2.1.1.35
page 0010
Indian Epigraphical Glossary
English
śālā (EI 4
SII 1), a hall.
(EI 4
SITI), a school
same as pāṭha-śālā.
(SII 3), cf. śālai (EI 7
SITI), an alms-house
a feeding
house
cf. śālā-bhoga.
Cf. śālai (EI 24), a hospital
cf. ārogya-śālā, ātura-śālā.
Lanman
English
śā́lā, f. hut
house
room
stable. [see
under śaraṇa: cf. the derivs καλιά and
Eng. hall, there given.]
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
शाला, शालिका, आगारः, आगारम्, कोष्ठः, कोष्ठकम्, गृहम्, कक्षः, कुटी, आवासः, प्रकोष्ठः, स्थली, स्थलम्
noun
गेहप्रकोष्ठकः।
"मम प्रकोष्ठः द्वितीये अट्टे अस्ति।"
Synonyms:
गृहम्, गेहम्, उद्वसितम्, वेश्म, सद्म, निकेतनम्, निशान्तम्, नत्स्यम्, सदनम्, भवनम्, अगारम्, सन्दिरम्, गृहः, निकायः, निलयः, आलयः, वासः, कुटः, शाला, सभा, पस्त्यम्, सादनम्, आगारम्, कुटिः, कुटी, गेबः, निकेतः, साला, मन्दिरा, ओकः, निवासः, संवासः, आवासः, अधिवासः, निवसति, वसति, केतनम्, गयः, कृदरः, गर्तः, हर्म्यम्, अस्तम्, दुरोणे, नीलम्, दुर्याः, स्वसराणि, अमा, दमे, कृत्तिः, योनिः, शरणम्, वरूथम्, छर्दिछदि, छाया, शर्म, अजम्
noun
मनुष्यैः इष्टिकादिभिः विनिर्मितं वासस्थानम्।
"गृहिण्या एव गृहं शोभते।"
Synonyms:
विद्यालयः, शाला, पाठशाला, विद्यालयम्, विद्यावेश्म, विद्यागृहम्, विद्याभ्यासगृहम्, विद्याभ्यासशाला, शिक्षागृहम्, शिक्षालयम्, शिक्षालयः, अध्ययनशाला, अध्ययनगृहम्, मठः, आश्रमः, अवसथः, अवसथ्यः
noun
विद्यायाः आलयः।
"अस्माकं विद्यालये एकादश प्रकोष्ठाः सन्ति/प्रातः सर्वे छात्राः विद्यालयं गच्छन्ति। "
Sanskrit Tibetan
Tibetan
khang pa
१) आगार २) आवसथ ३) कुटिका ४) कुटी ५) गृह ६) गेह ७) धामन् ८) प्रासाद ९) भवन १०) मन्दिर ११) लयन १२) वेशमन् १३) शाला १४) संगीतिप्रासाद १५) सदन
grwa khang
१) अट्टाल २) शाला ३) हर्म्य
che
१) २) उदार ३) उद्दाम ४) उरु ५) ° तर ६) तीव्र ७) पृथु ८) प्राज्य ९) महत् १०) महा ° ११) विशाल १२) शाला १३) श्रेष्ठ १४) स्थूल १५)
sa
१) अवनि २) इरा ३) क्षिति ४) क्ष्मा ५) गो ६) ज्ञानभूमि ७) ° त्व ८) धरणी ९) पांशु १०) पृथिवी ११) भू १२) भूरधात्री १३) भूमि १४) मही १५) मृत्तिका १६) मृद् १७) मेदिनी १८) वसुन्धरा १९) वसुमती २०) शाला २१)
sa la
१) शाला २) साल
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
गेहभूर्वास्तु गेहे तु गृहं वेश्म निकेतनम् ९८९
मन्दिरं सदनं सद्म निकाय्यो भवनं कुटः
आलयो निलयः शाला सभोदवसितं कुलम् ९९०
धिष्ण्यमावसथं स्थानं पस्त्यं संस्त्याय आश्रयः
ओको निवास आवासो वसतिः शरणं क्षयः ९९१
धामागारं निशान्तं कुट्टिमं त्वस्य बद्धभूः
-wordlist-
गेहभू (स्त्री), वास्तु (पुंक्ली), गेह (पुंक्ली), गृह (पुंक्ली), वेश्मन् (क्ली), निकेतन (क्ली), मन्दिर (स्त्रीक्ली), सदन (क्ली), सद्मन् (क्ली), निकाय्य (पुं), भवन (पुंक्ली), कुट (पुं), आलय (पुं), निलय (पुं), शाला (स्त्री), सभा (स्त्री), उदवसित (क्ली), कुल (क्ली), धिष्ण्य (क्ली), आवसथ (क्ली), स्थान (क्ली), पस्त्य (क्ली), संंस्त्याय (पुं), आश्रय (पुं), ओकस् (क्ली), निवास (पुं), आवास (पुं), वसति (स्त्री), शरण (क्ली), क्षय (पुं), धामन् (क्ली), अगार (क्ली), निशान्त (क्ली), कुट्टिम (क्ली), बद्धभू (स्त्री)
--source--
साला शाला स्कन्धशाखा स्कन्धः प्रकाण्डमस्तके १११९
-wordlist-
साला (स्त्री), शाला (स्त्री), स्कन्धशाखा (स्त्री), स्कन्ध (पुं), प्रकाण्डमस्तक (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
स्कन्धशाखा
स्कन्धशाखा, शाला
स्कन्धशाखा तु शाला स्यान्निष्कुटः कोटरः स्मृतः १८२
verse 2.1.1.182
page 0023
आवास
आवास, आवसथ, गृह, भवन, स्थान, निशान्त, कुल, संस्त्याय, निलय, निकाय्य, उटज, गेह, कुट, मन्दिर, धिष्ण्य, धामन्, निकेतन, सदन, पस्त्य, वास्तु, क्षय, शाला, वेश्मन्, निवेशन, उदवसित, सद्मन्, ओकस्, शरण, अगार, निवसन, आलय
आवासावसथं गृहं भवनं स्थानं निशान्तं कुलं,
संस्त्यायो निलयो निकाय्यमुटजं गेहं कुटं मन्दिरम्
धिष्ण्यं धाम निकेतनं सदनं पस्त्यं वास्तु क्षयः
शाला वेश्म निवेशनोदवसिते प्रोक्ते सद्मौकसी २९१
शरणमगारं निवसनमालय एकार्थवाचकाः शब्दाः
verse 2.1.1.291
page 0035
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: शाला
Root: शाला
Gender: स्त्री
Number: all
अर्थः प्रधानशाखा
Meaning(s):
Principal branch of a tree
Shloka(s):
3|3|15|2 स्कन्धशाखा तु शाला स्यात् प्रवालः पल्लवाङ्कुरः॥ (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
Synonym(s):
3|3|15|2 स्कन्धशाखा (स्कन्धशाखा) (स्त्री) Principal branch of a tree प्रधानशाखा
3|3|15|2 शाला (शाला) (स्त्री) Principal branch of a tree प्रधानशाखा
Related word(s):
Tamil
Tamil
சா’லா : அறை, மண்டபம், வீடு, இருப்பிடம், முக்கிய கிளை.
Vedic Reference
English
Śālā in the Atharvaveda^1 and later^2 denotes a ‘house’ in the
wide sense of the word, including such meanings as ‘stall’ for
cattle, ‘shed’ for corn, etc.^3 See Gṛha. The householder is
called Śālā-pati, ‘lord of the house, in the Atharvaveda.^4
1) v. 31, 5
vi. 106, 3
viii. 6, 10
ix. 3, 1 et seq.
xiv. 1, 63.
2) Taittirīya Brāhmaṇa, i. 2, 3, 1
Satapatha Brāhmaṇa, iii. 1, 1, 6, etc.
3) Av. iii. 12, 1 et seq., and cf. ix. 3,
1 et seq.
4) ix. 3, 12.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
शाला,
स्त्री,
(शो + “बाहुलकात् श्यतेरपिकालन् ।” इत्युज्ज्वलदत्तोक्त्या कालन् ११७ ।)गृहम् इत्यमरः
(यथा, भागवते १६ ।“धूपामोदितशालायां जुष्टायां माल्यदीपकैः
”)वृक्षस्य स्कन्धशाखा गृहैकदेशः इतिमेदिनी
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
शाला स्त्री शाल--अच् गृहे अमरः वृक्षस्य स्कन्द-स्थशाखायाञ्च गृहकैदेशे (चाल) मेदि०
सा(शा)ला स्त्री सालः प्राकारोऽस्त्यस्याः अच् गृहे भरतः
Capeller
German
शा॑ला
f.
Hütte, Haus
Halle, Stube, Stall
(oft —°).
शा॑ला
f.
, dafür —° auch शाल
n.
Stchoupak
French
शाला-
f.
hutte, maison, salle
étable.
°मृग-
m.
chacal.
°स्थ- a. qui vit dans une étable (éléphant).