शाल (zAla)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 शाल m.
  (-लः)
	 1. A kind of fish,  (Ophiocephalus wrahl,  HAM.)
	 2. The
celebrated sovereign SĀLIVĀHANA.
	 3. The name of a river.
	 4.
The name of a tree.
	 5. A tree in general.
	 6. An enclosure,  a
fence.
	 f.
  (-ला)
	 1. A house.
	 2. A hall.
	 3. A large branch of a tree.
E.
  शल् to go,  घञ् aff.
  
 or शाल् to praise,  aff.
   अच्
 in several of
the meanings it is also written साल ।

Capeller Eng

English

 1 शाल m.
  a kind of timber tree,  tree i.g.
  ,  wall,  fence
 f.
 
शा॑ला (q.v. ).

 2 शाल॑ a.
  being in a hut,  house,  room,  hall etc.

 3 शाल m.
  a kind of fish.

Yates

English

 शाल (ऋ,  ङ) शालते 1.
d. To flatter, 
to boast.

 शाल (लः) 1.
m.
  A fish,  gilt-head
name of a king and river. 1.
f.
 
A hall,  a house
 large branch.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 शाल (ऋ) शालृ r. 1st cl. (शालते)
1 To flatter,  to praise.
2 To boast.

 शाल
m.
  (-लः)
1 A kind of fish,  (Ophiocephalus wrahl,  HAM.)
2 The celebrated sovereign SĀLIVĀHANA.
3 The name of a river.
f.
  (-ला)
1 A house.
2 A hall.
3 A large branch of a tree.
E.
  शल to go,  घञ् aff.
   or शाल to praise,  aff.
   अच्
 in
several of the meanings it is also written,  साल.

Apte

English

शालः [śālḥ],  1 N.
  of a tree (very tall and stately),  Shorea Robusta
 'शालः सर्जतरुः स्मृतः' इति शाश्वतः
 शाल- निर्यासगन्धिभिः R.*
  1.38
 Śi.*
  3.4
 Ki.*
  1.34.

A tree in general
 शालप्रांशुर्महाभुजः R.*
  1.13
 Ve.*
  4.3
 घनपात्र- विदीर्णशालमूलः Ki.*
  13.3.

An enclosure,  a fence.

A kind of fish.

N.
  of king Śālivāhana.  Comp.
   -ग्रामः a kind of sacred stone said to be typical of Viṣṇu,  as the Phallus is of Śiva.  ˚गिरि N.
  of a mountain.  ˚शिला the Śālagrāma stone. -जः,  -निर्यासः exudation of the Śāla tree,  resin
 R.*
  1.38. -पोतः a young Śāla tree.

भञ्जिका a doll,  puppet,  statue
 Vb.*
  1
 N.*
  2.83
 रचिता तोरणशालभञ्जिकेव Bu. Ch.5.52.

a courtezan,  harlot. -भञ्जी a doll,  puppet. -वेष्टः the resin of the Śāla tree
 cf.
   सालः.

सारः a superior tree.

asafoetida. 

शालं [śāla],  a.
  Telling,  boasting.

Sounding
 सशाल- भिन्दिपलाश्च Mb.
 *  5.155.6 (com.  शालते कत्थते शब्दं करोतीति शालः).

Apte 1890

English

 शालः 1 N. of a tree (very tall and stately),  Shorea Robusta
 R. 1. 38
 Śi. 3. 40. 
2 A tree in general
 R. 1. 13
 Ve. 4. 3. 
3 An enclosure,  a fence. 
4 A kind of fish. 
5 N. of king Sālivāhana. 
Comp. 
ग्रामः a kind of sacred stone said to be typical of Viṣṇu,  as the Phallus is of Śiva. °गिरि N. of a mountain. °शिला the Sālagrāma stone. 
जः,  
निर्यास
 exudation of the Sāla tree,  resin
 R. 1. 38. 
भंजिका {1} a doll,  puppet,  statue
 Vb. 1
 N. 2. 83. {2} a courtezan,  harlot. 
भंजी a doll,  puppet. 
वेष्ट्रः the resin of the Sāla tree.
 cf. साल. 
सारः {1} a superior tree. {2} asa foetida. 

Monier Williams Cologne

English

 1. शाल॑ mfn.
   (fr.  शृ for श्रि) being in a house &c.
  ,  ŚBr.
   (°ल॑म् ind.
  ‘at home’,  ib.)

 शाल॑ m.
  (also written साल),  an enclosure,  court,  fence,  rampart,  wall,  Inscr.
 
 Kāv.
 

 the Śāl tree,  Vatica Robusta (a valuable timber tree),  MBh.
  
 Kāv.
  &c.
  

 Artocarpus Lacucha,  L.
 

 any tree,  L.
 

 a kind of fish,  Ophiocephalus Wrahl,  Vās.
 

 N.
  of a son of Vṛka,  BhP.
  

 of king Śāli-vāhana,  L.
 

 of a river,  W.
 

 शाल॑ n.
  (ifc. ) =
  शाला (col. 2).

 2. शाल m.
  (for 1. See col. 1) =
  शल g. ज्वल्-आदि

 शाल mn.  (also written साल) g. अर्धर्चादि.

Monier Williams 1872

English

 शाल शाल,  अस्,  m. (said to be fr. rt. शल् or
rt. शाल् or rt. शो
 in some senses also written साल, 
q. v.),  a particular tree,  the Shorea Robusta or Valeria
Robusta (said to be one of the most valuable Indian
timber trees,  = सर्ज,  cf. साल)
 a tree (in general)
an enclosure,  court,  fence (= प्राकार)
 a kind of
fish,  Ophiocephalus Wrahl
 N. of a river
 of king
Śāli-vāhana
 (आ),  f. a large branch,  the upper or
main branch of a tree
 a hall,  saloon,  large room, 
apartment,  room
 a house
 a stable
 [cf. Angl. Sax.
heal,  ‘a hall
’ Mod. Germ. Saal,  Halle.]
—शाल-
ग्राम,  अस्,  m.,  N. of a sacred place or district
 a par-
ticular sacred stone worshipped by the Vaiṣṇavas,  (it
is said to be a kind of black ammonite,  and its various
circular formations are supposed to have a mystical
significance and to be typical of Viṣṇu
 these stones
are chiefly found in or near the river Gaṇḍakī,  and
the circles or spirals they contain are thought by
some to be formed by the Vajra-kīṭa or other in-
sects
 cf. साल-ग्राम।)
—शालग्राम-गिरि,  इस्,  m., 
N. of a mountain producing the Śāla-grāma.
—शा-
लग्राम-तीर्थ,  अम्,  n.,  N. of a Tīrtha.
—शाल-
ग्राम-शिला,  f. the Śāla-grāma stone.
—शाल-ज, 
अस्,  m. a kind of fish,  (see above.)
—शाल-निर्यास, 
अस्,  m. resin,  the resinous exudation of the Śāl tree
or Shorea Robusta.
—शाल-पर्णी,  f. ‘having Śāl
leaves, ’ the shrub Hedysarum Gangeticum,  (also
written साल-पर्णी।)
—शाल-पोत,  अस्,  m. a young
Śāl tree.
—शाल-भञ्जिका,  f. a doll,  wooden puppet
a courtezan,  harlot
 a kind of game played in the
east of India
 [cf. साल-भञ्जिका।]
—शालभञ्-
जिका-प्रख्य,  अस्,  आ,  अम्,  resembling the game
called Śāla-bhañjikā.
—शाल-भञ्जी,  f. a doll,  wooden
puppet (as made of Śāl wood).
—शाल-वेष्ट,  अस्, 
m. the resin of the Śāl tree (used as incense &c.), 
resin (in general).
—शाल-सार,  अस्,  m. a tree
Asa Fetida,  (also written साल-सार।)
—शालाङ्की
(°ला-अङ्°?),  f. a doll,  puppet.
—शालाजिर (°ला-अज्°?), 
अस्,  अम्,  m. n. a hollow earthen cup or saucer.
—शाला-द्वार,  अम्,  n. the door or entrance of a
hall.
—शालाद्वार्य,  अस्,  m.,  scil. अग्नि,  a kind of
sacred or sacrificial fire.
—शाला-मृग,  अस्,  m. ‘house-
animal, ’ a jackal (as prowling near houses?).
—शाला-
वती,  f.,  N. of one of the wives of Viśvā-mitra and
mother of Hiraṇyākṣa.
—शालावत्य,  आस्,  m. pl.,  N.
of a family descended from Viśvā-mitra.
—शाला-वृक, 
अस्,  m. ‘house-wolf, ’ a dog
 a cat
 a jackal
 a wolf
 a
deer
 a monkey
 a particular class of evil or malicious
beings,  (Mahā-bhārata,  Śānti-parvan 1188.)
—शाला-
वृकेय,  अस्,  m. the offering of a Śālā-vṛka.

Macdonell

English

 शाल śālá,  a.
  being in the hut etc. (Br.): 🞄-m,  ad. at home
 m.
  (C.) N. of a tall and 🞄stately tree (Vatical robusta) used for building 🞄houses (often spelt sāla)
 tree (rare
 sts. 🞄spelt sāla)
 enclosure,  fence,  rampart (rare
 🞄sts. spelt sāla).

Benfey

English

 शाल शाल (cf.  साल), 
 I. m.
 
 1. A
tree,  Shorea robusta (ŚKD.),  MBh. 9, 
3239
 14,  2521.
 2. A fish,  Ophio-
cephalus wrahl Ham. ,  Hiḍ. 2,  18.
 3.
Śālivāhana.
 II. f.
  ला।
 1. A large
branch of a tree.
 2. A hall.
 3. A
stable,  Hit. i. d. 135,  M.M.
 4. A
house.
 -- Comp.
 
अपूप-,  f.
  a bake-
house,  Man.  9,  264.
अश्व-,  f.
  a stable, 
Nal. 19,  11.
अश्व-चलन-,  f.
  a stable
for riding horses,  Pañc. 252,  21.
गान्धर्व-,  f.
  a music-room,  Kathās.
12,  31. चतुःशाल,  i. e.
चतुर्-, 
 I. adj.
 
possessing four halls,  Pañc. 252,  17.
 II. n.
  a square formed by four houses, 
Rām.  3,  23,  10.
चन्द्र-,  f.
  an
apartment on the house-top,  Ragh. 13, 
40.
चित्र-,  f.
  a hall adorned with
pictures,  a picture-gallery,  Rām.  3,  61, 
16.
नर्तन-,  f.
  a dancing-room, 
MBh. 4,  696.
पत्नी-,  f.
  a room
erected near the place of a sacrifice for
the women and sacrificial implements, 
MBh. 12,  3648.
पर्ण-,  f.
  1. an
arbour,  Rām.  3,  6,  15. 2. the name of
a district inhabited by anchorites, 
MBh. 13,  3398.
पाक-,  f.
  the kitchen, 
Lass. 81,  5.
रङ्ग-,  f.
  a hall for
public exhibition. 
रथ-,  f.
  a
coach-house,  Nal. 21,  29.
शिल्प-,  n.
 , 
and f.
 
ला,  a workshop. सूद-,  f.
  a
kitchen.  -- Cf.  A.S. heal,  A hall.

Apte Hindi

Hindi

शाल:
पुं*
  - शल् + घञ्
एक वृक्ष

शाल:
पुं*
  - शल् + घञ्
"वृक्ष,  पेड़"

शाल:
पुं*
  - शल् + घञ्
"बाड़ा,  बाड़"

शाल:
पुं*
  - शल् + घञ्
एक प्रकार की मछली

शाल:
पुं*
  - शल् + घञ्
राजा शालिवाहन

L R Vaidya

English

 SAla {% m. %} 1. Name of a tree,  R.i.38,  M.viii.246
a tree in general,  R.i.13
a fence,  an enclosure
a name of king Śālivāhana.

Bopp

Latin

 शाल m.
1) nomen arboris. SU. 4. 6. N. 12. 3.
2) nomen
piscis (Wils.: a sort of gilt head,  Sparus spilotus).
H. 2. 18.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

शाल
पु
शाल,  प्राकार,  वृक्ष
सरित्समुद्रयोः सिन्धुः शालः प्राकारवृक्षयोः ।
verse 3.1.1.4
page 0013

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 śāla,  see śāra
 śāla- in cpds.,  see also sāla-.

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

वृक्ष
वृक्ष,  अंह्रिप,  क्षितिरुह,  शिखरिन्,  शाखिन्,  शाल,  वनस्पति,  अग,  विटपिन्,  कुठ,  अद्रि,  कुज,  तरु,  अनोकह,  द्रु,  विष्टर,  नग,  द्रुम,  पादप
वृक्षोंऽह्रिपः क्षितिरुहः शिखरी च शाखी, 
शालो वनस्पतिरगो विटपी कुठश्च ।
अद्रिः कुजस्तरुरनोकह इत्यभिन्नाः, 
शब्दा द्रुविष्टरनगद्रुमपादपाश्च ॥ १७७ ॥
verse 2.1.1.177
page 0022

वप्र
वप्र,  शाल,  प्राकार
वप्रं शालं प्राकारमाहुरररं कपाटं च ॥ २८८ ॥
verse 2.1.1.288
page 0035

शाल
शाल,  शकुल,  कुलिश,  राजीव,  रोहित,  पल्लवक,  शृङ्गी,  मद्गुर,  वागुस,  नन्द्य,  आवर्त,  महामत्स्य
शालः शकुलः कुलिशो राजीवो रोहितश्च पल्लवकः ।
शृङ्गीमद्गुरवागुसनन्द्यावर्तादयो महामत्स्याः ॥ ६५९ ॥
verse 3.1.1.659
page 0075

वृक्षविशेष
वृक्षविशेष,  नन्द्यावर्त,  सरल,  शाल,  काक,  धव,  अञ्जन,  तिलक,  पद्म,  स्पन्दन,  मोक्ष
नन्द्यावर्तः सरलः शालः काको धवोऽञ्जनस्तिलकः ।
पद्मस्पन्दनमोक्षा वृक्षविशेषेऽपि दृश्यन्ते ॥ ८१२ ॥
verse 5.1.1.812
page 0093

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 शाल,  ङ ऋ कत्थने । इति कविकल्पद्रुमः ॥
 (भ्वा०-आत्म०-सक०-सेट् ।) कत्थने प्रशंसायाम् । ङ, शालते गुणिनं गुणी । ऋ,  अशशालत् ।इति दुर्गादासः ॥

 शालः,  पुं,
   (शल्यते प्रशंस्यते इति । शाल +घञ् ।) मत्स्यभेदः । गजाड इति ख्यातः ।प्राकारः । वृक्षविशेषः । तत्पर्य्यायः । सर्जः २कार्ष्यः ३ अश्वकर्णकः ४ शस्यसम्बरः ५ । इत्य-मरः ॥
 शङ्कुवृक्षः ६ । इति रत्नमाला ॥
 नद-भेदः । इति शब्दरत्नावली ॥
 शालनृपः । स तुशालिवाहनराजः । इति विश्वः ॥
 वृक्षमात्रम् ।इति राजनिर्घण्टः ॥
 * ॥
 शालो झसे धीवर एवदाश इत्युष्मभेदात्तालव्यादिः । दन्त्यादिश्च ।कैवर्त्त इव बद्धराजीवोत्पलसालो वसन्तकालआजगाम । इति वासवदत्तश्लेषात् । कैवर्त्त-पक्षे सालो मत्स्यविशेषः । वसन्तपक्षे सालस्यपुष्पं सालम् । इति भरतः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 शाल कथने भ्वा०
  आत्म० सक०
  सेट् चङि न ह्रस्वः । शालते अशालिष्ट ।

 शाल पु०
  शल--घञ् । १ मत्स्यभेदे २ प्राकारे स्वनामख्याते३ वृक्षभेदे अमरः । ४ बृक्षमात्रे राजनि० दन्त्यादिस्तुवृक्षमात्रे “रसालः सालः समदृश्यतामुना” इति नैषधम ।५नदभेदे शब्दच० । ६ शालिवाहननृपे विश्वः ।

Capeller

German

 1. शाल॑ in der Hütte o. Halle befindlich
शाल॑म् adv. zu Hause.

 2. शाल शाल m.
  N. eines Baume,  Baum überh., 
Wall,  Einfriedigung. f.
  शा॑ला s. bes.

 3. शाल m.
  ein best. Fisch.

Burnouf

French

 शाल शाल m.
  (शल्) esp. de dorade [sparus spilotus].
Le साल,  arbre.
		 Np. de rivière.
		 Le roi Śālivāhana.
-- F. शाला salle
 maison. 
		 Grosse branche d'arbre.
		 Germ. 
halle
 angl. hall
 fr. salle.
		 Cf.  साल।
शालङ्कायन n.
  np. d'un saint
		 Nandi.
शालज m.
  (जन्) dorade,  poisson. 
शातनिर्यास m.
  résine de sāla.
शालपर्णी f.
  hedysarum gangeticum,  à feuilles de sāla.
शालमञ्जिका f.
  poupée
		 prostituée.
शालमञ्जी f.
  mms.
शालवेष्ट m.
  résine de sāla.
शालसार m.
  esp. d'arbre
		 assafœtida.
शालाङ्की f.
  poupée.
शालाजिर m.
  n.
  (जॄ) sorte d'assiette creuse.
शालान्चि f.
  (अञ्च्) achyranthes triandra,  à feuilles
comestibles.
शालानी f.
  (sfx. आन) hedysarum à feuilles de
sāla.
शालामृग m.
  chacal.
शालार n.
  (ऋ) escalier,  marches.
		 Cage d'oiseau.
शालावृक m.
  chat
 chien
 singe
 gazelle
 chacal.

Stchoupak

French

 शाल-
 m.
  n.
  de l'arbre Vatica robusta,  Śāl,  qui sert à la
construction des maisons 
 enceinte,  mur 
 fils de Vṛka.
°ग्राम- m.
  n.
  d'un village sacré des Viṣṇouïtes,  situé sur la
rivière Gaṇḍakī (et d'où proviennent les ammonites vénérées,  de même
nom).
°निर्यास- m.
  résine qui découle de l'arbre Śāl.
°पुष्प- nt. fleur de Śāl 
 °पुष्प-निभ- a. qui ressemble aux
fleurs de Śāl (rouge-jaunâtres) 
 °पुष्प-मय- -ई- a. fait de fleurs de
Śāl.
°पोत- m.
  jeune arbre Śāl.
°प्रांशु- a. aussi haut qu'un Śāl.
°भञ्जिका- f.
  statue (en bois de Śāl).
°संकाश- a. qui ressemble à l'arbre Śāl.
°स्कन्ध- °स्तम्भ- m.
  tronc de Śāl.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.