| YouTube Channel

शफः (zaphaH)

 
Apte
English
शफः [śaphḥ] फम् [pham], फम् [शप्-अच् पृषो˚ पस्य फः]
A hoof
सुरभे- र्महिषा गावो ये चान्ये द्विशफा नृप
Bhāg.*
 6.6.27.
A claw
यज्ञायज्ञियं पुच्छं धिष्ण्यां शफाम् Vāj.12.4.
The root of a tree.
Comp.
 -ऊरुः
f.
 a woman having thighs resembling the two divisions of a cow's hoof
see
P.
 IV.* 1.7. The early commentators of Pāṇini of other schools of grammar evidently think that the word is two well-known to require any explanation. Viṭṭhala, Bhaṭṭojī and others think that the word means 'a woman whose thighs press together like hoofs'. But there is not the slightest doubt that the sense of similitude is present here and the word comes within the purview of the previous rule ऊरूत्तरपदादौपम्ये. Or it may mean a woman whose thighs are marked with the sign of hoofs. Sṛiṣṭidhara the commentator of the Bhāṣāvṛitti gives the correct meaning: शफं खुरः । तच्चह्नुयुक्त ऊरूर्यस्याः । शफरः (-री)
f.
 ) [शफं राति रा-क Tv.] A kind of small glittering fish
मोघीकर्तुं चटुलशफरोद्वर्तनप्रेक्षितानि
Me.*
 42
मनो$स्य जह्नुः शफरीविवृत्तयः
Ki.*
 4.3
Śi.*
 8.24
Ku.*
 4.39.
Comp.
 -अधिपः the fish called llīśa.
Apte 1890
English
शफः
फं [शम्-अच् पृषो° पस्यफः] 1 A hoof.
2 The root of a tree.
Comp.
ऊरुः f. a woman having thighs resembling the two divisions of a cow's hoof
see P. IV. 1. 70.
Apte Hindi
Hindi
शफः
पुं*
 - "शप् + अच्, पृषो* पस्य फ: "
सुम
शफः
पुं*
 - "शप् + अच्, पृषो* पस्य फ: "
वृक्ष की जड़
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 खुरः, क्षुरः, शफः, शफम्, वर्तकः, वर्तका, निघृष्वः, पुटः, विङ्खः, रिङ्खः
noun
शृङ्गवतां पशूनां पादाग्रम्।
"कृषिक्षेत्रे स्थाने स्थाने गोः खुराणां चिह्नानि दृश्यन्ते।"