| YouTube Channel

शङ्खिनी (zaGkhinI)

 
Spoken Sanskrit
English
शङ्खिनी zaGkhinI
f.
 particular plant
शङ्खिनी zaGkhinI
f.
 mother of pearl
शङ्खिनी zaGkhinI
f.
 kind of semidivine being or fairy
शङ्खिनी zaGkhinI
f.
 particular vein
शङ्खिनी zaGkhinI
f.
 kind of semidivine being or fairy
कश्यप kazyapa
m.
 class of semidivine genii connected with or regulating the course of the sun
सिद्ध siddha
m.
 siddha or semidivine being of great purity and perfection and said to possess the eight supernatural faculties
Apte
English
शङ्खिनी [śaṅkhinī], 1 A woman of one of the four classes into which writers on erotic science divide women
the Ratimañjarī thus describes her: दीर्घातिदीर्घनयना वर- सुन्दरी या कामोपभोगरसिका गुणशीलयुक्ता । रेखात्रयेण च विभूषित कण्ठदेशा सम्भोगकेलिरसिका किल शङ्खिनी सा ॥
cf.
 चित्रिणी, हस्तिनी, and पद्मिनी also.
A female spirit, or a kind of fairy.
Mother of pearl.
A particular vein.
Comp.
 -फलः the Śirīṣa tree.
Monier Williams Cologne
English
शङ्खिनी
f.
 of prec.
mother of pearl,
Bālar.
a partic. plant,
Suśr.
Car.
ŚārṅgS.
 (accord. to
L.
 Andropogon Aciculatus, Cissampelos Hexandra
=
 श्वेत-चुक्रा, श्वेत-पुंनाग, and श्वेत-वृन्दा)
a partic. vein (नाडी),
Cat.
N.
 of one of the four classes into which females are divided (the other three being चित्रिणी, पद्मिनी, and हस्तिनी),
RTL.
 389
N.
 of a Śakti worshipped by Buddhists,
Kālac.
a kind of semidivine being or fairy (उपदेवता-विशेष),
W.
N.
 of a Tīrtha,
MBh.
Apte Hindi
Hindi
शङ्खिनी
स्त्री*
 - शङ्खिन् + ङीप्
काम शास्त्र के लेखकों के अनुसार स्त्रियों के किये गये चार भेदों में से एक
शङ्खिनी
स्त्री*
 - शङ्खिन् + ङीप्
"प्रेतात्मा, अप्सरा, परी"
Edgerton Buddhist Hybrid
English
Śaṅkhinī, n. of a rākṣasī: Māy 〔241.13〕.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 शङ्खिनी
noun
एकं तीर्थम् ।
"शङ्खिन्याः उल्लेखः महाभारते अस्ति"
Synonyms:
 शङ्खिनी
noun
बौद्धजनैः पूजिता शक्तिः ।
"शङ्खिन्याः उल्लेखः कालचक्रे अस्ति"
Synonyms:
 शङ्खिनी
noun
स्त्रियः चतुर्विधेषु प्रकारेषु एकः ।
"शङ्खिन्याः वर्णनं कोषे अस्ति"
Synonyms:
 चाकचिच्चा, श्वेतवुह्ना, कपीतः, वनतिक्ता, विसर्पिणी, शङ्खिनी, गिरिजा, धूसरच्छदा
noun
एकः क्षुपः ।
"चाकचिच्चायाः वर्णनं कोशे वर्तते"
Mahabharata
English
Śaṅkhinī, a tīrtha. § 364 (Tīrthayātrāp.): III, 83, 6021 (ºṃ, but B. has Śaṅkhinītīrthaṃ
cf. Devyās tīrtha(ṃ)).
पुराणम्
English
शंखिनी १ / ŚAṄKHINĪ I. A sacred spot at kurukṣetra. A bath in the devītīrtha there will add to one's beauty. (Vana Parva, Chapter 83, Verse 51).
शंखिनी २ / ŚAṄKHINĪ II. Wife of mahāśaṅkha, a crocodile. (For details see under mahāśaṅkha).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
शङ्खिनी,
स्त्री,
 (शङ्खवत् पुष्पमस्त्यस्याः । शङ्ख +इनिः ।) चोरपुष्पी । इत्यमरः ॥
श्वेतपुन्नागः ।इति विश्वः ॥
श्वेतवृन्दा । इति मेदिनी ॥
श्वेत-चुक्रा । इति शब्दरत्नावली ॥
बुद्धशक्तिभेदः ।इति त्रिकाण्डशेषः ॥
यवतिक्ता । इति राज-निर्घण्टः ॥
चतुर्व्विधस्त्रीमध्ये स्त्रीविशेषः । तल्ल-क्षणं यथा, --“दीर्घा सुदीर्घनयना वरसुन्दरी याकामोपभोगरसिका गुणशीलयुक्ता ।रेखात्रयेण च विभूषितकण्ठदेशासम्भोगकेलिरसिका किल शङ्खिनी सा ॥
शशकं पद्मिनी तुष्टा चित्रिणी रमते मृगम् ।वृषभं शङ्खिनी तुष्टा हस्तिनी रमते हयम् ॥
पद्मिनी पद्मगन्धा च मीनगन्धा च चित्रिणी ।शङ्खिनी क्षारगंन्धा स्यात् मदगन्धा चहस्तिनी ॥
”इति रसमञ्जरी ॥
शङ्खयुक्ता । यथा, --“शङ्खिनी चापिनी वाणभुशुण्डीपरिघायुधा ॥
”इति देवीमाहात्म्यम् ॥
उपदेवताविशेषः । शङ्खिनीवासशब्दार्थदर्श-नात् ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
शङ्खिनी स्त्री शङ्खस्तदाकारं पुष्पमस्त्यस्याः इनि । १ चोर-पुष्प्याम्, अमरः । २ श्वेतपन्नागे ३ विश्वः । ४ श्वेतबुह्नायां५ श्वेतचुक्रायां, ६ यवतिक्तायां, राजनि० । ७ स्त्री-भेदे, ८ उपदेवताभेदेः, (शाकचिन्नी) ९ शङ्खवत्यांस्त्रियाञ्च । स्त्रोभेदलक्षणं रतिमञ्जर्य्यामुक्तं यथा“दीर्घा सुदीर्घनयना वरसुन्दरी या कामोपभोगरसिकागुणशीलयुक्ता । रेखात्रयेण च विभूषितकण्ठदेशा सम्भो-गकेलिरसिका किल शङ्खिनी सा” । “शशके पद्मिनीतुष्टा चित्रिणी रमते मृगे । वृषभे शङ्खिनी तुष्टाहस्तिनी रमते हये” । “पद्मिनी पद्मगन्धा च मीनगन्धाच चित्रिणी । शङ्खिनी क्षारगन्धा स्यात् मदगन्धा चहस्तिनी” ।