| YouTube Channel

शक्वरी (zakvarI)

 
Spoken Sanskrit
English
शक्वरी - zakvarI -
f.
 - particular metre
शक्वरी - zakvarI -
f.
 - girdle
शक्वरी - zakvarI -
f.
 - finger
शक्वरी - zakvarI -
f.
 - water
शक्वरी - zakvarI -
f.
 - arms
शक्वरी - zakvarI -
f.
 - river
Monier Williams Cologne
English
श॑क्वरी a (अरी),
f.
 See below.
श॑क्वरी b
f.
pl.
 (wrongly written शक्करी or शर्करी)
N.
 of partic. verses or hymns (esp. of the Mahānāmnī verses belonging to the Śākvara-Sāman),
RPrāt.
Gobh.
a partic. metre (in Vedic texts of 7 × 8 syllables, and therefore called सप्त-पदा, later any metre of 4 × 14 syllables, e.g. the Vasanta-tilaka q.v.),
TS.
Kāṭh.
ChUp.
&c.
pl.
 water,
AV.
VS.
Gobh.
du.
 the arms,
Naigh.
 ii, 4
sg. a cow,
AV.
PañcavBr.
 (cf.
Naigh.
 ii, 11)
a finger,
L.
a river,
Uṇ.
 iv, 112, Sch.
N.
 of a river,
L.
a girdle, Kāvyād. iii, 149.
Macdonell
English
शक्वरी śákvarī,
f.
 kind of verses or hymns 🞄(pl. )
an aticchandas metre of 7×8 syllables
🞄later, any metre of 4×14 syllables.
भूतसङ्ख्या
Sanskrit
१४, इन्द्र, इन्द्रक, कौशिक, गुणस्थान, जिष्णु, पुरन्दर, पूर्वप, भुवन, भूतग्राम, मनु, रज्जु, लोक, वज्रिन्, वासव, विद्या, शक, शक्वरी, शचीपति, सुराधिप, सुरेश
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 शक्वरी
noun
एका नदी ।
"शक्वर्याः उल्लेखः कोषे अस्ति"
Vedic Reference
English
Śakvarī, fem. plur., denotes the Śakvarī verses, known also
as the Mahānāmnī verses, to which the Śākvara Sāman (chant)
is sung. This sense seems to occur in the Rigveda, ^1 and is
certain later.^2
1) vii. 33, 4
x. 71, 14
Nirukta, i. 8.
2) Av. xiii. 1, 5
Taittirīya Saṃhitā,
ii. 2, 8, 5
6, 2, 3
iii. 4, 4, 1
v. 4,
12, 2
Kāṭhaka Saṃhitā, xxvi. 4
Pañcaviṃśa Brāhmaṇa, x. 6, 5
xii. 13,
12
Taittirīya Brāhmaṇa, ii. 1, 5, 11
Śatapatha Brāhmaṇa, iii. 3, 1, 1
9, 2,
17, etc.
Cf. Keith, Aitareya Āraṇyaka, 258
et seq.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
शक्वरी,
स्त्री,
 (शक्नोति कर्म्माणि कर्त्तुमिति ।शक + “स्नामदिपदीति ।” उणा० ४ । ११२ ।इति वणिप् । “वनो रच ।” ४ । १ । ७ । इतिङीब्रौ ।) अङ्गुली । इति सिद्धान्तकोमुद्या-मुणादिवृत्तिः ॥
नदीविशेषः । मेखला । छन्दो-भेदः । इति मेदिनी ॥
स तु चतुर्द्दशाक्षरपाद-वृत्तम् । तद्भेदा यथा । असंवाधा १ वसन्त-तिलकम् २ सिंहोद्धता ३ अपराजिता ४ प्रह-रणकलिका ५ वासन्ती ६ लोला ७ नान्दीमुखी८ । इति छन्दोमञ्जरी ॥
(ऋक् । यथा, ऋग्-वेदे । १० । ७१ । ११ ।“ऋचां त्वः पोषमास्ते पुपुष्वान्गायत्त्रं त्वो गायति शक्वरीषु ॥
” * ॥
शक्नोति क्षीरादिप्रदानेन तद्बन्तं प्रीणयितुंस्पर्शनेन वा पापमपनेतुमिति । शक + वनिप् ।ङीब्रौ च । गौः । इति निघण्टुः । २ । ११ ॥
)
Stchoupak
French
शक्वरी-
f.
pl.
 sorte de mètre (7×8 syllabes
plus tard 4×14).