| YouTube Channel

व्युष् (vyuS)

 
शब्दसागरः
English
व्युष् r. 10th cl. (व्युषयति-ते) To abandon, to reject.
Capeller Eng
English
व्यु॑ष्
f.
 dawn, daybreak.
Yates
English
व्युष् (क) व्युषयति 10.
a. To abandon.
Spoken Sanskrit
English
व्युष् - vyuS -
f.
 - daybreak
व्युष् - vyuS -
f.
 - dawn
व्युषति { व्युष् } - vyuSati { vyuS } - verb - burn
व्युषति { व्युष् } - vyuSati { vyuS } - verb - distribute
व्युषति { व्युष् } - vyuSati { vyuS } - verb - divide
व्योषयति { व्युष् } - vyoSayati { vyuS } - verb 10 - discharge
व्योषयति { व्युष् } - vyoSayati { vyuS } - verb 10 - emit
व्योषयति { व्युष् } - vyoSayati { vyuS } - verb 10 - reject
Apte
English
व्युष् [vyuṣ] प्युष् [pyuṣ], प्युष् 1
P.
To void, emit.
To reject.
Monier Williams Cologne
English
1. व्युष् (also read प्युष्)
cl.
 4.
P.
 व्युषति, to burn (in this sense perhaps
=
 व्य्-उष्),
Dhātup.
 xxvi, 7
to divide, distribute (in this sense also written प्युस्, पुष्, ब्युस्, बुस्), ib. 108
cl.
 10.
P.
 व्योषयति, to reject, discharge, emit (in this sense also written पुस्), ib. xxxii, 92.
2. व्य्-उ॑ष्
f.
 (fr. वि- √ 2. वस्) dawn, daybreak,
AV.
 xiii, 3, 21 (loc. व्य्-उ॑षि, as
inf.
RV.
 v, 35, 8
&c.
cf.
 also आ-व्युषम् and उप-व्युष॑म्).
Monier Williams 1872
English
व्युष् 1. व्युष् (also read प्युष्), cl. 4.
P. व्युष्यति, &c., to burn, (in this sense
perhaps for rt. 1. उष् with वि)
to divide, distribute,
(in this sense also written प्युस्, पुष्, ब्युस्, बुस्)
cl. 10. P. व्योषयति, -यितुम्, to reject, discharge,
emit, (in this sense also written पुस्।)
व्युष् 2. व्य्-उष् (for 1. वि-वस्, q. v., cf.
2. उष्), cl. 6. P. -उच्छति, &c., Ved. to shine forth,
shine, dawn, arise.
3. व्य्-उष्, f., Ved. shining forth, dawning, (ac-
cording to Sāy. व्युषि = व्युच्छने सति, Ṛg-veda
V. 45, 8, = विवासने or प्रकाशने सति, Ṛg-veda
VII. 81, 2.)
Benfey
English
† 1. व्युष् व्युष्, or प्युष्
प्युष्, i. 4, Par. To burn (cf.
उष्).
† 2. व्युष् व्युष्, or प्युष्
प्युष्, प्युस् प्युस्, पुष् पुष्,
व्युस् ब्युस्, or बुस् बुस्, i. 4, Par.
To divide.
† 3. व्युष् व्युष्, or प्युष्
प्युष्, पुस् पुस्, i. 10, Par. To
reject.
Kridanta Forms
Sanskrit
व्युष् (व्यु꣡षँ꣡ विभागे - दिवादिः - सेट्)
ल्युट् = व्योषणम्
अनीयर् = व्योषणीयः - व्योषणीया
ण्वुल् = व्योषकः - व्योषिका
तुमुँन् = व्योषितुम्
तव्य = व्योषितव्यः - व्योषितव्या
तृच् = व्योषिता - व्योषित्री
क्त्वा = व्योषित्वा / व्युषित्वा
ल्यप् = प्रव्युष्य
क्तवतुँ = व्युषितवान् - व्युषितवती
क्त = व्युषितः - व्युषिता
शतृँ = व्युष्यन् - व्युष्यन्ती
व्युष् (व्यु꣡षँ꣡ दाहे - दिवादिः - सेट्)
ल्युट् = व्योषणम्
अनीयर् = व्योषणीयः - व्योषणीया
ण्वुल् = व्योषकः - व्योषिका
तुमुँन् = व्योषितुम्
तव्य = व्योषितव्यः - व्योषितव्या
तृच् = व्योषिता - व्योषित्री
क्त्वा = व्योषित्वा / व्युषित्वा
ल्यप् = प्रव्युष्य
क्तवतुँ = व्युषितवान् - व्युषितवती
क्त = व्युषितः - व्युषिता
शतृँ = व्युष्यन् - व्युष्यन्ती
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 व्युष्
मूलधातुः:
 व्युष
धात्वर्थः:
 दाहे, विभागे च
गणः:
 दिवादिः
कर्मकत्वं:
 सकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 परस्मैपदी
रूपम्:
 व्युष्यति
Capeller
German
व्यु॑ष्
f.
 das Hellwerden, Tagen.
Grassman
German
(vyúṣ), viúṣ, f., das Aufleuchten, Hellwerden [von uṣ = vas m. ví], namentlich 2〉 mit Gen.
-úṣi {503, 1}. — 2〉 asyā́s {357, 8}
{399, 8}
{666, 21}
táva (uṣásas) sū́riasya ca {597, 2}.