व्याहृतिः (vyAhRtiH)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Apte
Englishव्याहृतिः [vyāhṛtiḥ],
Utterance, speech, words
न हीश्वर- व्याहृतयः कदाचित् पुष्णन्ति लोके विपरीतमर्थम् 3.63.
Statement, expression
भूतार्थव्याहृतिः सा हि न स्तुतिः परमेष्ठिनः 1.33.
A mystic word uttered by every Brāhmaṇa in performing his daily Sandhyā adoration
(these Vyāhṛitis are three: भूर्, भुवस् and स्वस् or स्वर् usually repeated after om
भूर्भुवः सुवरिति वा एतास्तिस्रो व्याहृतयः T. 1.5.1
वेदत्रयान्निरदुहद्भूर्भुवःस्वरितीति च 2.76
according to some they are seven in number as भूः, भुवः, स्वः, महः, जनः, तपः, and सत्यम्.
Apte 1890
Englishव्याहृतिः f. 1 Utterance, speech, words
न हीश्वरव्याहृतयः कदाचित्पुष्णंति लोके विपरीतमर्थं Ku. 3. 63.
2 Statement, expression
भूतार्थव्याहृतिः सा हि न स्तुतिः परमोष्ठिनः R. 10. 33.
3 A mystic word uttered by every Brāhmaṇa in performing his daily Saṃdhyā adoration
(these Vyāhṛtis are three भूर्, भुवस् and स्वस् or स्वर् usually repeated after om
cf. Ms. 2. 76
according to some they are seven in number).
Apte Hindi
Hindiव्याहृतिः
- वि + आ + हृ + क्तिन्
"उच्चारण, भाषण, वचन "
व्याहृतिः
- वि + आ + हृ + क्तिन्
"वक्तव्य, अभिव्यक्ति"
व्याहृतिः
- वि + आ + हृ + क्तिन्
सन्ध्या करते समय प्रतिदिन प्रत्येक ब्राह्मण द्वारा उच्चारित ईश्वर परक शब्द विशेष
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Wordnet
Sanskrit भाषा, भाषणम्, वाक्, वाणी, वाचा, गोः, गिरा, उक्तिः, वाक्शक्तिः, वदन्तिः, निगदः, निगादः, व्याहारः, व्याहृतिः, वचनम्, वादः, तापः, अभिलापः, लपितम्, लपनम्, भणितिः, भारती, सरस्वती, राधना, कासूः
मुखनिर्गतः सार्थकः ध्वनिसमूहः।
"भाषा सम्पर्कस्य माध्यमम् ।"
वचनम्, वाणी, स्वरः, गीः, गिरा, रवः, वाक्, कणठरवः, वचस्, उक्तः, व्याहारः, व्याहृतिः, भाषितम्, लपितम्, कण्ठध्वनिः
मनुष्यस्य मुखात् निर्गतः सार्थः शब्दः।
"तद् वचनं वद यद् सुभाषितम् अस्ति।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritव्याहृतिः, (वि + आ + हृ + क्तिन् ।)व्याहारः । मन्त्रविशेषः । यथा, --“ओँकारमादितः कृत्वा व्याहृतिस्तदनन्तरम् ।ततोऽधीयीत सावित्रीमेकाग्रश्रद्धयान्वितः ॥
पुराकल्पे समुत्पन्ना भूर्भुवःस्वःसनातनाः ।महाव्याहृतयस्तिस्रः सर्व्वाशुभनिवर्हणाः ॥
प्रधानपुरुषः कालो ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः ।सत्त्वं रजस्तमस्तिस्रः क्रमाद्व्याहृतयः स्मृताः ॥
ओङ्कारस्तत्परं ब्रह्म सावित्री स्यात्तदक्षरम् ।एष मन्त्रो महाभाग सारात्सार उदाहृतः ॥
”इति कौर्म्मे उपविभागे १३ अध्यायः ॥
(वाक्यम् । यथा, कुमारसम्भवे । ३ । ६३ ।“न हीश्वरव्याहृतयः कदाचित्पुष्णन्ति लोके विपरीतमर्थम् ॥
”)
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.