| YouTube Channel

व्यावक्रोशी (vyAvakrozI)

 
शब्दसागरः
English
व्यावक्रोशी
f.
 (-शी) Mutual imprecation.
E.
 वि with आङ् and अव before
क्रुश् to cry out,
aff.
 णच्, अण and ङीप् being added.
Yates
English
व्याव-क्रोशी (शी) 3.
f.
 Mutual im-
precation.
Spoken Sanskrit
English
व्यावक्रोशी vyAvakrozI
f.
 mutual abuse or vituperation or imprecation
व्यावक्रोशी vyAvakrozI
f.
 mutual abuse or vituperation or imprecation
Wilson
English
व्यावक्रोशी
f.
 (-शी) Mutual imprecation.
E.
 वि with आङ् and अव before क्रुश to cry out,
aff.
 णच् and
ङीप्.
Apte
English
व्यावक्रोशी [vyāvakrōśī] व्यावभाषी [vyāvabhāṣī], व्यावभाषी Mutual abuse, reciprocal imprecation.
Apte 1890
English
व्यावक्रोशी, ब्यावभाषी Mutual abuse, reciprocal imprecation.
Monier Williams Cologne
English
व्य्-आव-क्रोशी
f.
 (√ क्रुश्) mutual abuse or vituperation or imprecation,
Hcar.
 (cf.
Pāṇ.
 iii, 3, 43, Sch.)
Monier Williams 1872
English
व्यावक्रोशी व्य्-आवक्रोशी, f. (fr. rt. क्रुश् with
अव, आ, and वि), mutual abuse or imprecation.
Benfey
English
व्यावक्रोशी व्यावक्रोशी, i. e. वि-आ-अव
-क्रुश् + अ + ई,
f.
 Mutual imprecation.
Apte Hindi
Hindi
व्यावक्रोशी
स्त्री*
 - वि + आ + अव + क्रुश् + णिच् + अञ् + ङीप्
"परस्पर दुर्वचन कहना, आपस की गालीगलौज"
L R Vaidya
English
vyAvakroSI {% f. %} Mutual abuse.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
व्यावक्रोशी,
स्त्री,
 (वि + अव + क्रुश + “कर्म्म-व्यतिहारे णच् स्त्रियाम् ।” ३ । ३ । ४३ । इतिणच् । ततः “णचः स्त्रियामञ् ।” ५ । ४ । १४ । इतिस्वार्थे अञ् । “न कर्म्मव्यतिहारे । ७ । ३ ।६ । इति ऐङ-प्रतिषेधः । स्त्रियां ङीप् ।) पर-स्पराक्रोशनम् । इति स्त्रीलिङ्गसंग्रहटीकायांभरतः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
व्यावक्रोशी स्त्री वि + अव + क्रुश--णच् स्वार्थे अण् ङीप् ।परस्पराक्रोशे ।
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“क्रुश आह्वाने रोदने च”@} 2 ज्वलादिः।
क्रोशकः-शिका, कोशकः-शिका, 3 चुक्रुक्षकः-क्षिका, चोक्रुशकः-शिका
4 क्रोष्टा-ष्ट्री, क्रोशयिता-त्री, चुक्रुक्षिता-त्री, चोक्रुशिता-त्री
क्रोशन्-न्ती, क्रोशयन्-न्ती, चुक्रुक्षन्-न्ती
-- क्रोक्ष्यन्-न्ती-ती, क्रोशयिष्यन्-न्ती-ती, चुक्रुक्षिष्यन्-न्ती-ती
-- 5 व्यतिक्रोशमानः, क्रोशयमानः, -- चोक्रुश्यमानः
व्यतिक्रोक्ष्यमाणः, क्रोशयिष्यमाणः, -- चोक्रुशिष्यमाणः
6 क्रुट्-क्रुड्-क्रुशौ-क्रुशः
-- -- -- 7 क्रुष्टम्- 8 क्रुष्टः-क्रुष्टवान्, क्रोशितः, चुक्रुक्षितः, चोक्रुशितः-तवान्
क्रुशः- 9 क्रोशः, 10 बान्धवक्रोशी, 11 आक्रोशकः, 12 उष्ट्रकोशी, क्रोशः, चुक्रुक्षुः, चोक्रुशः
क्रोष्टव्यम्, क्रोशयितव्यम्, चुक्रुक्षितव्यम्, चोक्रुशितव्यम्
क्रोशनीयम्, क्रोशनीयम्, चुक्रुक्षणीयम्, चोक्रुशनीयम्
क्रोश्यम्, क्रोश्यम्, चुक्रुक्ष्यम्, चोक्रुश्यम्
ईषत्क्रोशः-दुष्क्रोशः-सुक्रोशः
-- -- क्रुश्यमानः, क्रोश्यमानः, चुक्रुक्ष्यमाणः, चोक्रुश्यमानः
13 क्रोशः, क्रोशः, चुक्रुक्षः, चोक्रुशः
क्रोष्टुम्, क्रोशयितुम्, चुक्रुक्षितुम्, चोक्रुशितुम्
आक्रुष्टिः, 14 व्यावक्रोशी, आक्रोशना, चुक्रुक्षा, चोक्रुशा
क्रोशनम्, क्रोशनम्, चुक्रुक्षणम्, चोक्रुशनम्
15 क्रुष्ट्वा, क्राशयित्वा, चुक्रुक्षित्वा, चोक्रुशित्वा
आक्रुश्य, सङ्क्रोश्य, सञ्चुक्रुक्ष्य, सञ्चोक्रुश्य
क्रोशम् २, क्रुष्ट्वा २, क्रोशम् २, क्रोशयित्वा २, चुक्रुक्षम् २, चुक्रुक्षित्वा २, चोक्रुशम् २
चोक्रुशित्वा २।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (२७९)
02
=>
 (१-भ्वादिः-८५६। सक। अनि। पर।)
03
=>
 [[६। ‘हलन्ताच्च’ (१-२-१०) इति सनः कित्त्वम्। षत्वम्। ‘षढोः कः सि’ (८-२-४१) इति ककारः। ‘आदेशप्रत्यययोः’ (८-३-५९) इति षकारः।]]
04
=>
 [पृष्ठम्०२९०+ २६]
05
=>
 [[१। ‘कर्तरि कर्मव्यतीहारे’ (१-३-१४) इति शानच्।]]
06
=>
 [[२। ‘व्रश्च--’ (८-२-३६) इत्यादिना षत्वे, ‘झलां जशोऽन्ते’ (८-२-३९) इति जश्त्वम्।]]
07
=>
 [[आ। ‘आशितम्भवमुत्क्रुष्टं वल्गितं शयितं स्थितम्।’ भ। का। ६-१०६।]]
08
=>
 [[३। ‘मतिबुद्धिपूजार्थेभ्यश्च’ (३-२-१८८) इति चकारात्, ‘गत्यर्थाकर्मक--’ (३-४-७२) इत्यनेन रोदनेऽकर्मकत्वाद्वा क्तः कर्तरि वर्तमाने।]]
09
=>
 [[४। ‘ज्वलितिकसन्तेभ्यो णः’ (३-१-१४०) इति वा णः। पक्षे ‘इगुपध--’ (३-१-१३५) इति कर्तरि कः।]]
10
=>
 [[B। ‘बान्धवाक्रोशिनो भेजुः अनाथाः ककुभो दश।।’ भ। का। ६-१२३।]]
11
=>
 [[५। ‘देविक्रुशोश्चोपसर्गे’ (३-२-१४७) इति ताच्छीलिके वुञि रूपम्।]]
12
=>
 [[६। ‘कर्तर्युपमाने’ (३-२-७९) इति कर्तरि णिनिः।]]
13
=>
 [[७। ‘हलश्च’ (३-३-१२१) इति संज्ञायां घञ्।]]
14
=>
 [[८। ‘कर्मव्यतीहारे--’ (३-३-४३) इति णच्। ‘णचस्त्रियामञ्’ (५-४-१४) इत्यञ्। ‘टिड्ढा--’ (४-१-१५) इत्यादिना ङीप्।]]
15
=>
 [पृष्ठम्०२९१+ २९]
Burnouf
French
व्यावक्रोशी व्यावक्रोशी
f.
 (अव
क्रुश्) malédiction
mutuelle, injures réciproques.
Stchoupak
French
व्य्-आवक्रोशी-
f.
 insulte, invectives réciproques.