| YouTube Channel

व्यागुली (vyAgulI)

 
Apte
English
व्यागुली [vyāgulī], Sour scum of boiled rice
cf.
 यवागू.
N.
 of Śiva.
N.
 of a tree (हिज्जल).
The planet Mars.
क्ता Lac.
The plant गुञ्जा.
One of the 7 tongues of fire.
(In music)
N.
 of a श्रुति.
क्तम् Blood
रक्तं सर्वशरीरस्थं जीवस्याधारमुत्तमम् Bhāva
P.
Copper.
Cinnabar.
Saffron.
Vermilion.
Dried Emblic Myrobalan
L.
 D. B.
A disease of the eyes.
The menstrual fluid.
Red sandal
रक्तं पीतं गुरु स्वादु छर्दितृष्णास्रपित्तनुत् । पित्तनेत्रहितं वृष्यं ज्वरव्रण- विषापहम् Bhāva
P.
Comp.
 -अक्त
a.
dyed red, tinged.
smeared with blood. (-क्तम्) red sandal. -अक्ष
a.
red-eyed.
fearful.
(क्षः) a buffalo.
a pigeon.
a crane (सारस).
N.
 of a संवत्सर.
the Chakora bird. -अङ्कः a coral.
अङ्गः a bug.
the planet Mars.
the disc of the sun or moon.
(ङ्गम्) a coral (alsom. and
f.
 )
saffron. -अति(ती)सारः dysentery, bloody flux
पित्तकृत तु यदात्यर्थं द्रव्यमश्नाति पैत्तिके । तद्दोषाज्जायते शीघ्रं रक्तातीसार उल्बणः ॥ Bhāva
P.
 -अधरा a Kinnarī. -अधि- मन्थः inflammation of the eyes. -अपहम् myrrh. -अम्बरa. clad in red garments. (-रम्) a red garment. (-रः) a vagrant devotee wearing red garments. -अर्बुदः a bloody tumour. -अर्शस्
n.
 a form of piles. -अशोकः the red-flowered Aśoka
रक्ताशोकरुचा विशेषितगुणो बिम्बाधरा- लक्तकः
M.*
 3.5. -आकारः coral -आधारः the skin. -आभa. red-looking. -आशयः any viscus containing or secreting blood (as the heart, spleen, or liver).-उत्पलम् the red lotus. -उपलम् red chalk, red earth.-कण्ठ, -कण्ठिन्
a.
 sweet-voiced. (m. ) the cuckoo
प्लावितै रक्तकण्ठानां कूजितैश्च पतत्रिणाम्
Bhāg.*
 4.6.12. -कन्दः, -कन्दलः coral. -कदम्बः the red-flowering Kadamba. -कमलम् the red lotus. -कुमुदम् a red lily. -केसरः the coral tree. -कैरवः, -कोकनदः a red lotus-flower. -गन्धकम् myrrh. -ग्रन्थिः a particular form of urinary disease.
ग्रीवः a demon.
a kind of pigeon. -घ्नः the Rohitaka tree. (-घ्नी) the Dūrvā grass.
चन्दनम् redsandal.
saffron. -चूर्णम् vermilion. -च्छद
a.
 redleaved. -छर्दिः
f.
 vomiting blood. -जिह्वः a lion. -तुण्डः a parrot. -तेजस्
n.
 flesh. -दन्तिका, -दन्ती
N.
 of Durgā
स्तुवन्तो व्याहरिष्यन्ति सततं रक्तदन्तिकाम् Devīmāhātmyam. -दृश्
m.
 a pigeon.
धातुः red chalk, orpiment.
copper. -नाडी a fistulous ulcer on the gum caused by a bad state of blood. -नासिकः an owl. -पः a demon, an evil spirit.
(पा) a leech.
a Dākiṇī. -पक्षः
N.
 of Garuḍa. -पटः a kind of mendicant
केचिद् रक्तपटीकृताश्च जटिलाः कापालिकाश्चापरे
Pt.*
 4.34 (esp. Jains)
धर्म इत्युपधर्मेषु नग्नरक्तपटादिषु । प्रायेण सज्जते भ्रान्त्या पेशलेषु च वाग्मिषु ॥
Bhāg.*
 4.19.25. -पद्मम् A red lotus.-पल्लवः the Aśoka tree. -पातः blood-shed. -पाता a leech. -पाद
a.
 red-footed.
(दः) a bird with red feet, a parrot.
a war-chariot.
an elephant.-पायिन्
m.
 a bug. -पायिनी a leech. -पारदः, -दम् cinnabar.
पिण्डम् a red pimple.
a spontaneous discharge of blood from the nose and mouth. -पित्तम् derangement of the blood produced by bile
संयोगाद् दूषणात् तत् तु सामान्याद् गन्धवर्णयोः । रक्तं च पित्तमाख्यातं रक्तपित्त मनीषिभिः Bhāva
P.
 -पुष्पः
N.
 of several plants: करवीर, रोहितक, दाडिम, बन्धूक, पुन्नाग
&c.
 -ष्पा
N.
 of the plant Punarnavā पुनर्नवा परारक्ता रक्तपुष्पा परारिका Bhāva
P.
 -पूयम्
N.
 of a hell. -पूरकम्
=
 वृक्षाम्ल q. v, -प्रमेहः the passing of blood in the urine. -फलः the figtree. -बिन्दुः
N.
 of a demon
रक्तबिन्दुर्यदा भूमौ पतत्यस्य शरीरतः । समुत्पतति मेदिन्यास्तत्प्रमाणस्तदासुरः Devīmāhātmyam. -बीजः the pomegranate tree. -मत्स्यः a kind of red fish.-भवम् flesh. -भाव
a.
red.
loving, amorous. -मञ्जरः the Nichula tree. -मण्डलम् a red lotus-flower. -मेहः the voiding of blood with urine
विस्रमुष्णं सलवणं रक्ताभं रक्तमेहतः Bhāva
P.
 -मोक्षः, -मोक्षणम् bleeding, letting out blood. -राजिः a particular disease of the eye.
रेणुः vermilion.
the Punnāga tree.
an angry man.
A bud of the Palāśa tree. -लोचनः a pigeon. -वटी, -वरटी small-pox.
वर्गः1 lac.
the pomegranate tree.
safflower. -वर्ण
a.
 red-coloured.
(र्णः) redcolour.
cochineal insect. (-र्णम्) gold. -वर्धनः Solanum Melongena (Mar. डोरली वांगी). -वसन, -वासस्
a.
 clothed in red
Ms.*
 8.256. (m. ) a Brāhmaṇa in the fourth order of life. -वालुकम्, -का vermilion. -विकारः deterioration of blood. -विद्रधिः a boil filled with bloood. -वृष्टिः
a.
 shower of blood forboding evil
रक्ते (वर्षिते) शस्त्रोद्योगः Jyotiśtattvam. -वीजः the pomegranate tree
(see रक्तबीज above). -शासनम् vermilion. -शीर्षकः a kind of heron. -शृङ्गिकम् a kind of poison. -ष्ठीवी the spitting of blood. -संकोचः safflower.-संकोचकम् a red lotus-flower. -संझम् saffron. -संदंशिका a leech. -संध्यकम् the red lotus. -सारम् red sandal. -स्रावः hemorrhage.