| YouTube Channel

व्या (vyA)

 
Capeller Eng
English
व्या व्य॑यति व्य॑य°ते
pp.
वीत॑ (q.v. ) wrap, veil,
envelop
M.
refl. अप unveil, uncover
M.
extricate one's self
i.e.
deny. अपि cover. wrap round (acc. ), hide one's self in (loc. ).
उप hang about (esp. the sacred cord over the left shoulder). नि
wind or hang about. परि wrap around
M.
wind something as cover round
one's self. सम्
A.
roll up, envelop
veil in (instr. ),
M.
refl. Cf.
उ॑पवीत, नि॑वीत, प॑रिवीत, संवीत.
Macdonell
English
व्या VYĀ, Ⅳ. vyáya, cover, envelop
Ā. 🞄wrap or envelop oneself in (ac., lc.
V.): pp. 🞄vītá, concealed (RV.)
covered or girt with 🞄(in.
P.). apa, Ā. (divest oneself of), deny 🞄(int.
C.). ā, (RV.) put on (as a covering, 🞄ac.)
wrap oneself in (lc.). upa, put on (the 🞄sacred cord over the left shoulder and under the 🞄right arm). ni, put or hang on: pp. nivita, 🞄wearing the sacred cord. pari, put on, wrap 🞄round
Ā. envelop oneself in (V.): pp. 🞄pári-vīta, wrapped or enveloped in, surrounded 🞄by (in. , —°
V., C.). sam, roll or cover up 🞄(RV.)
put on (ac., Ā.), envelop oneself, in 🞄(in. , Ā., V.)
provide or equip with (P.
V.): 🞄pp. saṃvīta, wrapped in, covered with, surrounded 🞄by, obscured by, provided with (in. , 🞄—°)
covered, clothed
put on (garment)
🞄connived at by (—°).
Indian Epigraphical Glossary
English
Vyā (PJS), abbreviation of Vyāpārin (merchant) or Vyāsa
(exponent or reciter of epic and Puranic texts) especially in
medieval Jain inscriptions. Cf. vyā-bhū.
Lanman
English
√vyā or (vyáyati, -te [761d 2]
vivyā́ya
[785], vivyé
vītá
-vī́ya). mid.
envelope or hide one's self. [orig. ‘wind
around’ as with robe or girdle, and so a
a doublet of √vi, i. e. √2vā, ‘weave,
q. v.]
+ upa, hang about, esp. wind the sacred
cord over the left shoulder and under the
right arm
upavīta, see s. v.
+ ni, wind about, hang (e. g. garland,
cord) about (e. g. neck, shoulders)
nivīta,
see s. v.
+ pari, act. envelope around or completely
mid. wind something as cover
around one's self, envelope one's self in
perhaps in sense of act., 84^16.
Capeller
German
व्या, व्य॑यति, °ते umhüllen, bergen
Med.
sich hüllen in (Acc. 0. Loc). p. p. वीत॑
verborgen, gehüllt in (Instr.). um-
nehmen, sich bergen in (Loc.). उप umnehmen,
umhängen (bes. die heil. Schnur).
p. p. उपवीत s. bes. नि dass.
p. p. निवीत
die heilige Schnur tragend. परि
umhüllen, herumschlingen
Med. sich
bergen in (Instr. 0. Loc.). p. p. प॑रिवीत
angethan, gehüllt in, umgeben von
(Instr. o. —°). सम् zusammenwickeln
o. -legen
hüllen (Med. sich hüllen) in
(Instr.). p. p. संवीत umlegt, bedevkt,
bekleidet, verhüllt, gehüllt in (Instr.
o. —°).
Grassman
German
√vyā, √vī, 1〉 bedecken, einhüllen [A.], daher 2〉 beschützen [A.]
3〉 med., sich hüllen, sich ganz eintauchen [in L.]
4〉 med., sich in die zehn Finger [A.] hüllen, sich in sie hineinschmiegen, vom Soma
5〉 med., sich kleiden in [A.].
Mit ápa enthüllen [A.]
2〉 ablassen (von einer Arbeit) in án-apavyayat.
abhí sich hüllen in [A.].
áva ein Gewand [A.] ausziehen.
ā́ 1〉 med. sich hüllen in [L.]
2〉 bildlich: sich bergen in, sich anschmiegen an jemandes Herz [hā́rdi], um Schutz zu suchen
3〉 act. bedecken = ganz erfüllen [A.] mit [I.].
pári 1〉 rings bedecken [A.] mit [I.]
2〉 rings bedecken, umpanzern [A.]
3〉 bildlich bedecken, bekleiden, d. h. versehen mit [I.]
4〉 auch ohne Instr.
5〉 verstecken in [L.]
6〉 auch ohne Loc.
7〉 med. sich umhüllen mit [I., A.].
antár pári verbergen [A.] in [L.].
sám 1〉 verhüllen [A.]
2〉 das Gewebe [A.] zusammenwickeln
3〉 sich hüllen in [A.]
4〉 bildl. sich bekleiden mit [I.]
5〉 me. sich verbergen
6〉 jemand [D.] etw. [A.] (wie ein Gewand) anlegen, es ihm zutheilen.
Stamm vyaya:
-ati ápa támas {597, 1} (SV. moderner vṛṇute).
-eyam ā́ 2〉 vas hā́rdi {220, 6}.
-asva abhí khadirásya sā́ram {287, 19}. pári 1〉 agnés várma góbhis {842, 7}. [Page1360]
Impf. avyaya:
-am 2〉 ákṣam {549, 4}.
-at sám 1〉 2〉 támāṃsi {208, 4}.
Perf. vivy (vgl. 1. vī):
-yathus sám 6〉 śúṣmam carṣaṇíbhyas {513, 5}.
-yé [3. s.] 2〉 yásyās párvāṇi {318, 2}.
-ye sám 3〉 índras vṛjánam bhū́mā {173, 6}.
Aor. ávya (betont nur {166, 4}):
-at sám 2〉 púnar vítatam váyantī {229, 4}.
-ata [2. p.] ā́ 3〉 rájāṃsi táviṣībhis {166, 4}.
-ata [3. s.] 3〉 pavítre {813, 15}
sā́no ávye {809, 12}
váneṣu {819, 18}. 4〉 {809, 12}. ā́ 1〉 átke {813, 14}
{819, 13}. pári 7〉 átkam {781, 4}
avyáyam ráthe várma {810, 2}
vástrāṇi gávyāni {720, 6}.
vyá:
-áta [3. s.] pari 2〉 tanúam {208, 2} (yutsú).
-ata pári 7〉 vā́sasā {781, 5}
sū́ryasya raśmíbhis {798, 32}
apás {782, 2}.
Part. vyáyat (vgl. án-apavyayat):
-an ava ásitam vásma {309, 4}.
Part. Perf. vivyāná, viviāná ({130, 4}):
-ás sam 4〉 ójasā {130, 4} (índras). 5〉 {283, 4} (〰 cid).
Part. II. vītá:
-ám 3〉 váne ā́ {303, 6} (agním).
vīta:
-as pári 3〉 (agnís) bhānúbhis {832, 1}. 4〉 agnís {128, 1}
{299, 2}
(vánas pátis) {242, 4} (suvā́sās). 6〉 tritás {872, 6}. antár pári mātúr yónau {164, 32}
ananté {297, 7}.
-am pári 5〉 áśmani ananté antár áśmani {130, 3}.
Stchoupak
French
व्या-
2 {%vyayati -te
vīyate
vīta- °vīya %} -- (envelopper, cacher)
v. अप° उप° सं°, et. cf. 3 वीत-।