व्यय् (vyay)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 व्यय् r. 1st. cl. (व्ययति-ते) To go,  to move. r. 10th cl. (व्यययति-ते)
	 1. To
lessen,  to diminish.
	 2. To send. r. 1st and 10th cls. (व्ययते व्यययति-
ते)
	 1. To expend,  to disburse,  to abandon wealth,  to give away
money,  &c.
	 2. To move,  &c. (व्याययति-ते) To drive.

Capeller Eng

English

 व्यय् व्य°यति व्य°य°ते waste,  squander,  expend. 

Yates

English

 व्यय् व्ययति 1.
a. To go. (क) व्यायति
10.
a. To lessen
 to send. (कि)
व्ययते 1.
d. व्यययति 10.
a. To ex-
pend,  waste.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Apte

English

व्यय् [vyay],  I. 1 U.
  (व्यययति-ते)

To go,  move.

To expend,  give away,  bestow. -II. 1 U.
  (व्ययति-ते) To go,  move -III. 1 U.
  (व्याययति-ते,  also व्यापयति-ते)

To throw,  cast.

To drive.

Apte 1890

English

 व्यय् {vI.v} {c10c} U. (व्यययति-ते) 1 To go,  move. 
2 To expend,  give away,  bestow. {vII.v} {c1c} U. (व्ययति-ते) To go,  move. {vIII.v} {c10c} U. (व्याययति-ते,  also व्यापयति-ते) 1 To throw,  cast. 
2 To drive. 

Monier Williams Cologne

English

 1. व्यय् cl.
  1. Ā. P.
  व्ययति,  °ते (rather Nom.
   fr.
  व्यय below),  to expend,  spend,  waste,  Bhaṭṭ.
 
 Hit.
 
 Subh.
 
 cl.
  10. P.
  व्यययति id.,  Dhātup.
   xxxv,  78
to go,  move,  ib.

 2. व्यय् (v.l. for व्यप्) cl.
  10. P.
  व्याययति,  to throw,  Dhātup.
   xxxii,  95.

Monier Williams 1872

English

 व्यय् व्यय् (probably formed fr. rt. अय् for
5. इ with वि),  cl. 1. P. A. व्ययति,  -ते,  वव्या-
य,  वव्यये,  व्ययितुम्,  and cl. 10. P. व्यययति, 
यितुम्,  to go,  move
 to expend,  disburse,  spend
to waste,  give away or squander money,  &c.,  (in these
senses probably a Nom. fr. व्यय below)
 cl. 10. P.
व्याययति or व्यापयति,  वेपयति (rather to be re-
ferred to rts. व्यप्,  1. विप्),  -यितुम्,  to throw,  cast.

Benfey

English

 व्यय् व्यय्,  i. 1,  Ātm.  (a denomin. 
from व्यय),  To squander away,  Hit.
ii. d. 91. Ptcple. of the pf.  pass.
व्ययित, 
 1. Expended,  Hit. 98,  17.
 2.
Dissipated,  Hit. 60,  10.
 3. Fallen to
decay. † i. 10,  Par. To throw.

Apte Hindi

Hindi

व्यय्
"चुरा* उभ* ,  " - -
"जाना,  हिलना-जुलना"

व्यय्
"चुरा* उभ* ,  " - -
"व्यय करना,  प्रदान करना,  अर्पण करना"

व्यय्
"भ्वा* उभ* ,  " - -
"जाना,  हिलना-जुलना"

व्यय्
"चुरा* उभ* ,  " - -
"फेंकना,  डालना"

व्यय्
"चुरा* उभ* ,  " - -
हाँकना

L R Vaidya

English

 vyay {% (I) vt. 1U (pres. व्ययति-ते) %} To go,  to move.

 vyay {% (II) vt. 10U (pres. व्यययति-ते) %} 1. To go,  to move
 2. to give,  to bestow,  to expend.

 vyay {% (III) vt. 10U (pres. व्याययति-ते) %} To drive.

Bopp

Latin

 1. व्यय् 1. P. A. et 10. P. व्ययामि,  व्यये,  व्यययामि (गतौ
ut videtur,  ex इ praef. वि,  vid. अव्यय et व्यप्)
erogare,  expendere pecuniam. HIT. 61. 3.: क्षुद्रम् आ-
यम् अनालोच्य व्ययमानः स्ववाञ्छया
 60. 10.: खा-
दितं व्ययितम् अवधीरितञ्च (मांसम्)
 98. 17.
c. अप negare. MAN. 8. 60.: पृष्टस् त्व् अपव्ययमानः.

 2. व्यय् 10. P. व्याययामि (क्षेपे K. नुदि V.
 ut videtur, 
Caus. r. इ praef. वि,  v. 1. व्यय् et व्यप्) conji-
cere,  mittere.

Kridanta Forms

Sanskrit

व्यय् (व्य꣡यँ॑ गतौ - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  व्ययनम्
अनीयर् =  व्ययनीयः - व्ययनीया
ण्वुल् =  व्यायकः - व्यायिका
तुमुँन् =  व्ययितुम्
तव्य =  व्ययितव्यः - व्ययितव्या
तृच् =  व्ययिता - व्ययित्री
क्त्वा =  व्ययित्वा
ल्यप् =  प्रव्यय्य
क्तवतुँ =  व्ययितवान् - व्ययितवती
क्त =  व्ययितः - व्ययिता
शतृँ =  व्ययन् - व्ययन्ती
शानच् =  व्ययमानः - व्ययमाना

व्यय् (व्य꣡यँ꣡ क्षेपे चत्येके - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् =  व्यायनम्
अनीयर् =  व्यायनीयः - व्यायनीया
ण्वुल् =  व्यायकः - व्यायिका
तुमुँन् =  व्याययितुम्
तव्य =  व्याययितव्यः - व्याययितव्या
तृच् =  व्याययिता - व्याययित्री
क्त्वा =  व्याययित्वा
ल्यप् =  प्रव्याय्य
क्तवतुँ =  व्यायितवान् - व्यायितवती
क्त =  व्यायितः - व्यायिता
शतृँ =  व्याययन् - व्याययन्ती
शानच् =  व्याययमानः - व्याययमाना

धातुपाठः (Krishnacharya)

Sanskrit

धातुः:
  व्यय्
मूलधातुः:
   व्यय
धात्वर्थः:
  गतौ
गणः:
  भ्वादिः
कर्मकत्वं:
  सकर्मकः
इट्त्वं:
  सेट्
उपग्रहः:
  उभयपदी
रूपम्:
  व्ययति-ते
अनुबन्धादिविशेषः:
  अदन्तः
टिप्पनी: वित्तसमुत्सर्गे आत्मनेपदी

धातुः:
  व्यय्
मूलधातुः:
   व्यय
धात्वर्थः:
  वित्तसमुत्सर्गे
गणः:
  चुरादिः
कर्मकत्वं:
  सकर्मकः
इट्त्वं:
  सेट्
उपग्रहः:
  उभयपदी
रूपम्:
  व्यययति-ते
अनुबन्धादिविशेषः:
  अदन्तः

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  व्यय्,  विनियुज्,  व्ययीकृ
verb
 
निःशेषम् उपयोगानुकूलः व्यापारः।
 "कर्मकरः इदं गृहं निर्मातुं शतगोणिं वज्रचूर्णम् अव्ययत्।"

Synonyms:
  व्यय्,  व्ययीकृ
verb
 
धनादीनाम् आधिक्येन विनियोगानुकूलः व्यापारः।
 "सः अत्यधिकं व्ययते।"

Synonyms:
  व्यय्,  व्ययीकृ,  उपयुज्,  विनीयुज्
verb
 
कृतवेतनत्वेन अथवा परिश्रम-मूल्यत्वेन धनप्रदानानुकूलः कार्यपूर्तिहेतुकः व्यापारः।
 "अद्य वाहनमूल्यत्वेन एव शतरूप्यकाणि अव्यययम् अहम्।"

Capeller

German

 व्यय्, 
°यति,  °ते verausgaben. 

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.