| YouTube Channel

व्यभिचारः (vyabhicAraH)

 
Apte 1890
English
व्यभि(भी)चारः 1 Going away from, deviation, leaving the right course, following improper courses
मंत्रज्ञमव्यसनिनं व्यभिचाराविवार्जित H. 3. 16, Bg. 14. 26.
2 Transgression, violation
Ms. 10. 24.
3 Error, crime, sin.
4 Separableness.
5 Infidelity, faithlessness (of a wife or husband), unchastity
व्यभिचारात्तु भर्तुः स्त्री लोके प्राप्नोति गर्ह्यतां Ms. 5. 164
वाङ्मनः कर्मभिः पत्यौ व्यभिचारोयथा मे R. 15. 81
Y. 1. 72.
6 An anomaly, irregularity, exception (to a rule.)
7 (In logic) A fallacious hetu, the presence of the hetu without the sādhya
हेतोः साध्याभाववद्वृत्तित्वं व्यभिचारः Tarka K.
Apte Hindi
Hindi
व्यभिचारः
पुं*
- वि + अभि + चर् + घञ्
"दूर चले जाना, विचलन, सन्मार्ग छोड़ देना, कुमार्ग का अनुसरण करना"
व्यभिचारः
पुं*
- वि + अभि + चर् + घञ्
" अतिक्रमण, उल्लंघन"
व्यभिचारः
पुं*
- वि + अभि + चर् + घञ्
"अशुद्धि, जुर्म, पाप"
व्यभिचारः
पुं*
- वि + अभि + चर् + घञ्
"विच्छेद्यता, अलग होने की सामर्थ्य"
व्यभिचारः
पुं*
- वि + अभि + चर् + घञ्
"अभक्ति, अनास्था, पति-पत्नि में अविश्वास, पतिव्रत या पत्नीव्रत का अभाव"
व्यभिचारः
पुं*
- वि + अभि + चर् + घञ्
"असंगति, अनियमितता, अपवाद"
व्यभिचारः
पुं*
- वि + अभि + चर् + घञ्
"(तर्क में) आभासी हेतु, हेत्वाभास, साध्य के होने पर भी हेतु की विद्यमानता "
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
व्यभिचारः, वेश्यागमनम्
noun
वेश्यया सह सम्भोगस्य क्रिया भावः वा।
"अत्र व्यभिचारः निषिद्धः।"
Synonyms:
अपराधः, पापम्, दोषः, पातकम्, दुरितम्, व्यभिचारः
noun
अनुचितं कार्यं येन कस्यापि हानिः भवेत्।
"कदाचित् अजानन्तः एव वयम् अपराधं कुर्मः।"
Synonyms:
पापम्, पङ्कम्, पाप्मा, किल्विषम्, कल्मषम्, कलुषम्, वृजिनम्, एनः, अघम्, अहः, दुरितम्, दुष्कृतम्, पातकम्, तूस्तम्, कण्वम्, शल्यम्, पापकम्, अधर्मम्, दुर्विनीतता, अविनयः, कुनीतिः, कुचरितम्, दुश्चेष्टितम्, कुचेष्टितम्, दुर्वृत्तिः, कुनीतिः, कुचरितम्, कुचर्या, व्यभिचारः, दुराचारः
noun
तत् कर्म यद् धर्मानुसारि नास्ति।
"पापात् रक्ष।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
व्यभिचारः,
पुं,
(वि + अभि + चर + घञ् ।)कदाचारः भ्रष्टाचारः यथा, --“व्यभिचारात्तु भर्त्तुः स्त्री लोके प्राप्नोतिनिन्द्यताम् ।शृगालयोनिं प्राप्नोति पापरोगैश्च पीड्यते
”इति मानवे अध्यायः
दोषविशेषः तस्य लक्षणम् साध्यतावच्छेदकावच्छिन्नप्रतियोगिताकाभाववद्वृत्तित्वं हिव्यभिचारः इति व्यधिकरणधर्म्मावच्छिन्ना-भावचिन्तामणिः
त्रिविधः साधारणः १असाधारणः अनुपसंहारी तत्र विपक्ष-वृत्तित्वं साधारणत्वम् सर्व्वसपक्षव्यावृत्तत्व-मसाधारणत्वम् व्याप्तिग्रहानुकूलैकधर्म्युप-संहाराभावो यत्र सद्धेत्वभिमतोऽनुपसंहार्य्यः ।इति सव्यभिचारचिन्तामणिः