| YouTube Channel

वेष्टक (veSTaka)

 
शब्दसागरः
English
वेष्टक
mfn.
(-कः-का-कं) Surrounding, a surrounder, that which encom-
passes or encloses.
n.
(-कं)
1. A turban.
2. Exudation, resin gum,
&c.
3. Turpentine.
m.
(-कः)
1. A wall, a fence.
2. A pumpkin-
gourd.
E.
वेष्ट, with कन् added
or वेष्ट् to surround,
aff.
वुन् or ण्वुल्
Yates
English
वेष्टक (कः-का-कं)
n.
A turban
gum
turpentine.
m.
A wall
a pump-
kin, gourd.
a. Surrounding.
Spoken Sanskrit
English
वेष्टक - veSTaka -
adj.
- who or what encompasses or surrounds
वेष्टक - veSTaka -
m.
- putting a word before and after iti
वेष्टक - veSTaka -
m.
- winter melon [ Beninkasa Cerifera - Bot. ]
वेष्टक - veSTaka -
m.
- wall
वेष्टक - veSTaka -
m.
- fence
वेष्टक - veSTaka -
m.
- wrapper
वेष्टक - veSTaka -
m.
n.
- turpentine
वेष्टक - veSTaka -
n.
- head-band
वेष्टक - veSTaka -
n.
- turban
वेष्टक - veSTaka -
n.
- gum
वेष्टक - veSTaka -
n.
- resin
Wilson
English
वेष्टक
mfn.
(-कः-का-कं) Surrounding, a surrounder, that which
encompasses or encloses.
n.
(-कं)
1 A turban.
2 Exudation, resin, gum, &c.
3 Turpentine.
m.
(-कः)
1 A wall, a fence.
2 A pumpkin gourd.
E.
वेष्ट as above, with कन् added, or वेष्ट to surround,
aff.
वुन्.
Apte
English
वेष्टकः [vēṣṭakḥ], [वेष्ट्-ण्वुल्]
An enclosure, a fence.
A pumpkin-gourd.
(In
gram.
) Putting a word before and after इति.
कम् A turban.
A wrapper, mantle.
Gum, exudation.
Turpentine.
वेष्टकः [vēṣṭakḥ] वेष्टनकः [vēṣṭanakḥ], वेष्टनकः A particular position in copulation.
Apte 1890
English
वेष्टकः [वेष्ट्-ण्वुल्] 1 An enclosure, a fence.
2 A pumpkin-gourd.
कं 1 A turban.
2 A wrapper, mantle.
3 Gum, exudation.
4 Turpentine.
Monier Williams Cologne
English
वेष्टक
m.
See अङ्गुलि-व्°
a wall, fence,
W.
(in
gram.
) putting a word before and after इति,
VPrāt.
Beninkasa Cerifera,
L.
वेष्टक mn. turpentine,
L.
वेष्टक
n.
a head-band, turban,
L.
resin, gum,
L.
वेष्टक
mfn.
who or what encompasses or surrounds,
W.
Monier Williams 1872
English
वेष्टक, अस्, आ, अम्, surrounding, encompassing
a surrounder
anything which encompasses or en-
closes or invests
(अम्), n. a turban
a wrapper
exudation, resin, gum, &c.
turpentine
(अस्), m. an
enclosure, wall, fence
a pumpkin-gourd.
Benfey
English
वेष्टक वेष्ट् + अक,
I.
adj.
Surround-
ing, a surrounder.
II.
m.
1. A wall,
a fence.
2. A pumpkin gourd.
III.
n.
1. A turban.
2. Resin.
3. Tur-
pentine.
--
Comp.
दन्त-,
m.
a disease
of the teeth, Suśr. 1, 303, 9.
Apte Hindi
Hindi
वेष्टकः
पुं*
- वेष्ट् + ण्वुल्
"बाड़ा, बाढ़"
वेष्टकः
पुं*
- -
लौकी
वेष्टकम्
नपुं*
- -
पगड़ी
वेष्टकम्
नपुं*
- -
"चादर, लबादा"
वेष्टकम्
नपुं*
- -
"गोंद, रस"
वेष्टकम्
नपुं*
- -
तारपीन
L R Vaidya
English
vezwaka {% (I) m. %} 1. An enclosure, a fence
2. a pumpkin-gourd.
vezwaka {% (II) n. %} 1. A turban
2. gum, exudation
3. turpentine.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
veṣṭaka, nt. (Skt. Lex. turban), acc. to Tib. seṅ ras, white (or, thin) (cotton) cloth: Mvy 〔5875〕. But Chin. linen cloth (no color word).
Kridanta Forms
Sanskrit
वेष्ट् (वे꣡ष्टँ॒ वेष्टने - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = वेष्टनम्
अनीयर् = वेष्टनीयः - वेष्टनीया
ण्वुल् = वेष्टकः - वेष्टिका
तुमुँन् = वेष्टितुम्
तव्य = वेष्टितव्यः - वेष्टितव्या
तृच् = वेष्टिता - वेष्टित्री
क्त्वा = वेष्टित्वा
ल्यप् = प्रवेष्ट्य
क्तवतुँ = वेष्टितवान् - वेष्टितवती
क्त = वेष्टितः - वेष्टिता
शानच् = वेष्टमानः - वेष्टमाना
Abhyankara Grammar
English
वेष्टक lif. enclosure or envelope
the term is used in the sense of परिग्रहं with reference to the repetition of one and the same word more than once in the Krama and other artificial recitals
cf. परिग्रहे त्वनाषीन्तात् तेन वैकाक्षरीकृतात् | परॆषां न्यास- माचारं, व्यालिस्तौ चेत् स्वरौ परौ|| on which Uvvata remarks परिग्रहे वेष्टके.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
वेष्टकं,
क्ली,
(वेष्टते इति वेष्ट + ण्वुल् ।) उष्णीषः ।इति शब्दरत्नावली
निर्यासः इति शब्द-माला
श्रीवेष्टः इति राजनिर्घण्टः
वेष्टकः,
पुं,
(वेष्टते इति वेष्ट + ण्वुल् ।) प्राचीरः ।यथा प्राचीनावेष्टकौ वृतिः इति हेमचन्द्रः
कुष्माण्डः यथा, --“कुष्माण्डकः पुष्पफलो घनवासश्च वेष्टकः
”इति हारावली
श्रीवेष्टः इति राजनिर्घण्टः
वेष्टनकारके, त्रि
(यथा, महाभारते १३६ २१ ।“बलयैरपरिद्धैश्च तथैवाङ्गुलिवेष्टकैः
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
वेष्टक
न०
वेष्ट--ण्वुल् (पागडी) उष्णीषे शब्दर० कुष्माण्डेराजनि० प्राचीरे
पु०
हेमच० वेष्टनकारके
त्रि०