वेध (vedha)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 वेध m.
  (-धः)
	 1. Perforation,  piercing.
	 2. Wounding.
	 3. A particular
division of time.
	 4. Depth,  (in measurement.)
 E.
  व्यध् to pierce,  aff.
  
अच्
 or विध्-घञ् ।

Capeller Eng

English

 वेध m.
  piercing,  opening. 

Yates

English

 वेध (धः) 1.
m.
  Perforation
 depth
measure of time next to one
truti,  100
trutis.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   वेध  vedha  adj.
   faithful  
   वेध  vedha  adj.
   pious   
   वेध  vedha  m.
   hole  
   वेध  vedha  m.
   piercing   
   वेध  vedha  m.
   disturbance  
   वेध  vedha  m.
   particular disease of horses   
   वेध  vedha  m.
   wounding  
   वेध  vedha  m.
   hitting   
   वेध  vedha  m.
   perforation  
   वेध  vedha  m.
   depth of an excavation   
   वेध  vedha  m.
   opening  
   वेध  vedha  m.
   wound   
   वेध  vedha  m.
   fixing the position of the sun or of the stars  
   वेध  vedha  m.
   penetration   
   वेध  vedha  m.
   depth  
   वेध  vedha  m.
   mixture of fluids   
   वेध  vedha  m.
   puncturing  
   वेध  vedha  m.
   particular process to which quicksilver is subjected   
   वेध  vedha  m.
   breaking through  
   वेध  vedha  m.
   intrusion   
   वेध  vedha  m.
   excavation  
   वेध  vedha  m.
   particular measure or division of time   
   वेध  vedha  m.
   breakout  
   वेध  vedha  m.
   breach     
            

 
   वेध  vedha m.
   intrusion   
   प्रवेश  praveza m.
   penetration or intrusion into     
            

Wilson

English

 वेध
m.
  (-धः)
1 Perforation,  piercing.
2 Depth,  (in measurement.)
E.
  व्यध to pierce,  aff.
   अच्.

Apte

English

वेधः [vēdhḥ],  1 Penetrating,  piercing,  perforation. 

Wounding,  a wound.

A hole,  an excavation. 

The depth (of an excavation).

A particular measure of time.

The ninth part of Paridhi
 परिधिनवमभागः शूकधान्येषु वेधः Līlā.

Fixing the position of the sun,  planets or the stars.

Disturbance. Comp.
   -मुख्यः,  -मुख्यकः Curcuma Zerumbet (Mar.  कचोरा).

Apte 1890

English

 वेधः 1 Penetrating,  piercing,  perforation. 
Wounding,  a wound. 
A hole,  an excavation. 
The depth (of an excavation). 
A particular measure of time. 

Monier Williams Cologne

English

 1. वे॑ध mfn.
   (√ विध्) =
  वेधस्,  pious,  faithful,  AV.
   (v.l.)

 2. वेध m.
  (√ व्यध्) penetration,  piercing,  breaking through,  breach,  opening,  perforation,  VarBṛS.
 
 Rājat.
 
 Sarvad.

 hitting (a mark),  MBh.
  

 puncturing,  wounding,  a wound,  Suśr.
 

 a partic.  disease of horses,  L.
 

 hole,  excavation,  VarBṛS.
 

 the depth of an excavation,  depth,  Car.
  (also in measurement,  Col.
 )

 intrusion,  disturbance,  Vāstuv.
 

 fixing the position of the sun or of the stars,  VarBṛS.
 

 mixture of fluids,  L.
 

 a partic.  process to which quicksilver is subjected,  Sarvad.
 

 a partic.  measure or division of time (=  100 Truṭis =
  1/3 Lava),  Pur.
 

 N.
  of a son of Ananta,  VahniP.
  

 वेध a,  &c.
   See 2. वेध,  p.
  1018,  col. 1.

Monier Williams 1872

English

 वेध वेध,  अस्,  m. (fr. rt. व्यध्),  penetra-
tion,  piercing,  breaking through,  perforation
 punc-
turing,  wounding,  wound
 hole,  excavation
 the
depth of any excavation,  depth (in measurement)
 a
particular measure or division of time (= 100 Truṭis).
—वेध-मुख्य,  अस्,  m. a kind of Curcuma,  =
कर्चूर
 (आ),  f. a kind of plant (= कस्तूरी).
—वे-
ध-मुख्यक,  अस्,  m. zedoary,  Curcuma Zerum-
bet (= हरिद्रा,  द्राविडक).

 वेध,  वेधक,  &c. See p. 965,  col. 3.

Macdonell

English

 वेध vedh-a,  m.
  [√ vyadh] performation
 hitting 🞄a mark
 breach,  opening
 -a-ka,  m.
  🞄piercer
 perforator
 -ana,  n.
  piercing with 🞄an arrow
 infliction of (in. ).

Benfey

English

 वेध वेध,  i. e. व्यध् + अ,  m.
 
 1.
Piercing,  breaking through,  Rājat. 5, 
95.
 2. Perforation. 
 3. Depth.

Apte Hindi

Hindi

वेधः
पुं*
  - विध् + घञ्
"छेद करना,  बींधना,  छिद्र युक्त करना"

वेधः
पुं*
  - -
"घायल करना,  घाव"

वेधः
पुं*
  - -
"छिद्र,  खुदाई या गर्त"

वेधः
पुं*
  - -
(खुदाई की) गहराई

वेधः
पुं*
  - "विधा+असुन्, गुणः"
ज्योतिष का पारिभाषिक शब्द जिसका अर्थ है ग्रहों की स्थिति का निर्धारण

L R Vaidya

English

 veDa {% m. %} 1. Piercing,  penetrating,  perforating
wounding
depth (of any excavation)
a particular division of time.

Bopp

Latin

 वेध m. (r. व्यध् correpta in विध् cum gunâ et suff. अ,  v.
वेधन,  वेधिन् et gr. 332. 456^a). 506. 613. 632.) vulnera-
tio,  perforatio. AM.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 2. वेध auch eine best. Krankheit des Pferdes,  Aśvav. 24,  6. 13. कीट° 25,  1.

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
रक्ष्णस्त्राणे ग्रहो ग्राहे व्यधो वेधे क्षये क्षिया ।
-wordlist-
 
रक्ष्ण (पुं),  त्राण (क्ली),  ग्रह (पुं),  ग्राह (पुं),  व्यध (पुं),  वेध (पुं),  क्षय (पुं),  क्षिया (स्त्री)

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 वेधः,  पुं,
   (विध + घञ् ।) वेधनम् । वँधा इतिभाषा । तत्पर्य्यायः । व्यधः २ । इत्यमरः ॥
(यथा,  महाभारते । १२ । १६८ । ३६ ।“वाणवेधे परं यत्नमकरोच्चैव गौतमः ॥
”)गभीरता । गहरा इति चाडा इति च भाषा ॥
यथा,  --“गणयित्वा विस्तारं बहुषु स्थानेषु तद्युति-र्भाज्या ।स्थानकमित्यासममितिरेवन्दैर्घ्ये च वेधे च ॥
क्षेत्रफलं वेधगुणं खाते घनहस्तसंख्या स्यात् ।”इति लीलावत्यां खातव्यवहारः ॥
 * ॥
अथ सप्तशलाकवेधः ।“कृत्तिकादिचतुःसप्तरेखाराशौ परिभ्रमन् ।ग्रहश्चेदेकरेखास्थो वेधः सप्तशलाकजः ॥
”इति दीपिका ॥
 * ॥
अथ खर्ज्जूरवेधः ।“एकामूर्द्ध्वगतां त्रयोदश तथा तिर्य्यग्गताःस्थापयेत्रेखाश्चक्रमिदं बुधैरभिहितं खार्ज्जूरिकं तत्र तु ।व्याघातादि तु मूर्ध्नि भन्तु कथितं तत्रैक्यरेखा-स्थयोःसूर्य्याचन्द्रमसोर्मिथो निगदिता दृक्पात एका-र्गलः ॥
”इति रत्नमाला ॥
 * ॥
अथ युतवेधः ॥
“पापात् सप्तमगः शशी यदि भवेत् पापेन वासंयुतोयत्नात्तं परिवर्ज्जयेत् मुनिमतो दोषो ह्ययंकथ्यते ॥
”अथ यामित्रवेधः ।“रविमन्दकुजाक्रान्तं मृगाङ्कात् सप्तमं त्यजेत् ।विवाहयात्राचूडासु गृहकर्म्मप्रवेशने ॥
”इति रत्नमाला ॥
वामदक्षिणवेधौ वामवेधशब्दे द्रष्टव्यौ ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 वेध पु०
  विध--घञ् । (वेँदा) १ वेधने २ उन्माने (चाडा)“परिधिनवमभागः शृकधान्येषु वेधः” इति लीला० ।विवाहादौ वर्ज्ये नक्षत्रविशेषस्थितहभेदकृतसंसर्गे चउपयमशब्दे ज्यो० त० च दृश्यम् “वेधं सर्वत्र वर्जयेत्” ।

Capeller

German

 वेध m.
  Durchbohrung,  Öffnung.

Burnouf

French

 वेध वेध m.
  (व्यध्) trou,  percée
		 blessure, 
lésion. 
		 Hauteur ou profondeur,  t. de géom. 
		 Mesure du temps
égale à 1/3 du लव ou à 100 त्रुटिस् [0”,  0266].
वेधक a. perçant
		 qui blesse. -- S. m.
  camphre. -- S. n.
 
blé,  riz,  etc. en épi.
वेधन n.
  action de trouer,  de percer
		 blessure.
Profondeur,  t. de géom.  -- F. वेधनी vrille,  mèche,  tout
instrument perçant,  en gén. 
वेधनिका f.
  cf.  वेधनी।
वेदमुख्यक m.
  zédoaire.

Stchoupak

French

 वेध-
 m.
  fait de percer,  d'atteindre (par une flèche) 
 -क- ag. =
{%veddhṛ- 
 -na- %} nt. = {%vedha- 
 vedhayati %} v. व्यध्-।

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.