| YouTube Channel

वृह (vRha)

 
Wilson
English
वृह r. 1st cl. (वर्हति) also (इ) वृहि (वृंहति)
1 To grow or increase.
2 (In the second form only, ) To roar, as a wild beast. r. 1st and 10th cls.
(वृहति वृहयति)
1 To speak.
2 To shine. (ऊ) वृहू r. 6th cl. (वृहति) To make any effort or
exertion.
Monier Williams Cologne
English
वृह See अ-वृह.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
che ba
१) अतिमात्र २) अधिक ३) अधिमात्र ४) उरु ५) औदारिक ६) पृथु ७) बहु ८) बहल ९) बृहत् १०) महत् ११) महा १२) माहात्म्य १३) वृह १४) श्रेय १५) स्थूल १६) स्फीत १७)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
वृह, वृद्धौ इति कविकल्पद्रुमः
(भ्वा०-पर०-अक०-सेट् ।) वर्हति वृहिर्ध्वनर्द्ध्योरित्यने-नैवेष्टसिद्धेऽस्य पाठो वृद्धौ इरनुबन्धवर्ज्जनार्थः ।किन्तु अनेनैवेष्टसिद्धे तत्र ऋद्धि ग्रहणं परत्रा-नुवृत्त्यर्थमेव अयं धातुः कैश्चिन्य मन्यते ।इति दुर्गादासः
वृह, ध्वने ऋद्धौ सप्तमस्वरी
(भ्वा०-पर०-अक०-सेट् ।) इ, वृंह्यते ववृंहिरे गजपतयः ।इति माघः
आत्मनेपदं प्रमादादिति वल्लभः
ध्वनश्चेति हस्तिकर्त्तृकः वृंहितं करिगर्जित-मित्यमरसिंहात् वृंहितं करिगर्जायां शब्द-मात्रेऽपि कथ्यते इति शब्दमहार्णवात् ।कदाचिदन्यकर्त्तृकोऽपि तेन श्रीहर्षचरितेसिंहवृंहितमिति बाणभट्टप्रयोगः इति दुर्गा-दासः
वृह, कि त्विषि इति कविकल्पद्रुमः
(चुरा०-पक्षे भ्वा०-पर०-अक०-सेट् ।) सप्तमस्वरी ।इ, वृंह्यते कि, वृंहयति वृंहति इतिदुर्गादासः
वृह, वृद्धौ इति कविकल्पद्रुमः
(भ्वा०-आत्म०-अक०-सेट् ।) इ, वृंह्यते ङ, वृंहते ।इति दुर्गादासः
वृह, इर् ध्वने ऋद्धौ इति कविकल्पद्रुमः
(भ्वा०-पर०-अक०-सेट् ।) इर्, अवृहत् ।अवर्हीत् ध्वनः शब्दः ऋद्धिर्व्वृद्धिः इतिदुर्गादासः
वृह, उद्यमे इति कविकल्पद्रुमः
(तुदा०-पर०-अक०-वेट् ।) श, वृहति ऊ, अवर्हीत् ।अवृक्षत् इति दुर्गादासः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
बृ(वृ)ह वृद्धौ भ्वादि०
पर०
अक० सेट् ब(व)र्हति अब(व)-रीत् इरित् इत्येके तेन अबृ(वृ)हदित्यपि कवि-कल्पद्रुमे बृहधातुमात्रस्य अन्त्यस्थादित्वमुक्तम्” मेदि०“प्रोक्षितं निहते सिक्ते बृहती वसनान्तरे छन्दोभित्-क्षुद्रवार्त्ताकीवारिधानीषु वाचि काण्टकारिभह-त्योश्च” “ब्रह्मतत्त्वतपोवेदे द्वयोः पुंसी बेधसि” ।ऋत्विग्योगभिदोर्विप्रे बन्धनं बधबन्धयोः” वृहप्रकृति-वृहती ब्रह्मशब्दयोः ओष्ठ्यादितयोक्तत्वादस्य उभया-दित्वम्
वृह दोप्तौ वा
चु०
उभ०
सक०
पक्षे
भ्वा०
पर०
इदित् वृंह-यति ते अववृंहत् वृंहति अवृंहीत्
वृह वृद्धौ शब्दे अक०
भ्वा०
पर०
सक०
सेट् वर्हतिइरित् अवृहत् अवर्हीत्
वृह ध्वनौ हस्तिध्वनौ वृद्धौ
भ्वा०
पर०
पर०
अक० सेट् इदित् वृंहति अवृंहीत्
वृह वृद्धौ
भ्वा०
पर०
सक०
सेट् वर्हति अवर्हीत्
वृह उद्यमे तु०
पर०
अक० वेट् वृहति अवर्हीत्--अवृक्षत्
वृह वृद्धौ
भ्वा०
आत्म०
सक०
सेट् इदित् वृंहते अवृंहिष्ट