वृथादान (vRthAdAna)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 वृथादान n.
  (-नं) Unprofitable donation,  gift to encomiasts,  harlots, 
wrestlers,  money lost at play,  &c.
 E.
  वृथा vain,  and दान giving.

Yates

English

 वृथा_दान (नं) 1.
n.
  Unprofitable do-
nation,  as gifts to harlots,  mo-
ney lost at play,  &c.

Wilson

English

 वृथादान
n.
  (-नं) Unprofitable donation,  gift to encomiasts, 
harlots,  wrestlers,  money lost at play,  &c.
E.
  वृथा vain,  and दान giving.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Monier Williams Cologne

English

 वृथा—दान n.
  a useless or improper gift (as a gift promised to courtesans,  wrestlers &c.
  
 accord.
  to some there are 16 kinds of these gifts),  Mn.
   viii,  139.

Apte Hindi

Hindi

वृथादानम्
नपुं*
   वृथा-दानम् -
वह उपहार जो प्रतिज्ञात होने पर भी न दिया गया हो

L R Vaidya

English

 vfTA-dAna {% n. %} a gift that may be revoked.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 वृथादान n. ein unnützes Geschenk,  M. 8,  159
 Yājñ. 2,  47.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 वृथादानं,  क्ली,
   (वृथा निरर्थकं दानम् ।) निष्फल-दानम् । तत् षोडशविधम् । यथा,  --“देवपितृविहीनं यदीश्वरेभ्यः सदोषतः ।दत्त्वानुकीर्त्तनाच्चैव वेदाग्निव्रतत्यागिने ॥
अन्थाबोपार्ज्जितं दानं व्यर्थं ब्रह्महणे तथा ।गुरवेऽनृतवक्ता यः स्तेनाय पतिताय च ॥
कृतघ्नाय च यद्दत्तं सर्व्वदा ब्रह्मविद्विषे ।पाचकाय च सर्व्वस्य वृषल्याः पतये तथा ॥
परिचारकाय भृत्याय सर्व्वत्र पिशुनाय च ।इत्येतानि तु राजेन्द्र वृथादानानि षोडश ॥
”इति वह्निपुराणे दानावस्थानिर्णयनामाध्यायः ॥
अन्यच्च । न्यायमार्गेण यद्दत्तं तत् सप्तविधमपिपुनर्नापहर्त्तव्यम् । यत् पुनरन्यायेन दत्तं तददत्तंषोडशमपि प्रत्याहर्त्तव्यमेव । इत्यर्थादुक्तं भवति ।नारदेन च ।“दत्तं सप्तविधं प्रोक्तमदत्तं षोडशात्मकम् ।”इति प्रतिपाद्य दत्तादत्तयोः स्वरूपं विवृतम् ।“पण्यमूल्यं भृतिस्तुष्ट्या स्नेहात् प्रत्युपकारतः ।स्त्रीशुल्कानुग्रहार्थञ्च दत्तं दानविदो विदुः ॥
अदत्तन्तु भयक्रोधशोकवेगरुजान्वितैः ।तथोत्कोचपरीहासव्यत्यासच्छलयोगतः ॥
बालमूढास्वतन्त्रार्त्तमत्तोन्मत्तापवर्ज्जितम् ।कर्त्ता ममेदं कर्म्मेति प्रतिलाभेच्छया च यत् ॥
अपात्रे पात्रमित्युक्ते कार्य्ये वा धर्म्मसंहिते ।यद्दत्तं स्यादविज्ञानाददत्तमिति तत् स्मृतम् ॥
”इति मिताक्षरा ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 वृथादान न०
  कर्म० । १ निष्फलदाने स्मृतिप्रदर्शिते देवपित्रा-द्यर्थमिन्नेषु कार्य्येषु २ दानभेदे च ।“देवपितृविहीनं यदीश्वरेर्भ्यः स्वदोषतः । दत्त्वामुकीर्त्तनाच्चैव वेदाग्निव्रतत्यागिने । अन्थायोपार्जितं दाकव्यर्थं ब्रह्महणे तथा । गुरवेऽनृतवक्त्राय स्तेनाय पति-ताय च । कृतघ्नाय च यद्दत्तं सर्वदा ब्रह्मविद्विषे । या-जकाय च सर्वस्य वृषल्याःपतये तथा । परिचारकायनृत्याव सर्वत्र पिशुनाय च । इत्येतानि तु राजेन्द्र!वृथादानानि षोडश” वह्निपु०  । “न्यायमार्गेण यदृत्तंतत्मप्तविधमपि पुनर्नापहर्त्तव्यं थत् पुनरन्थायेन दत्तंतददत्तं षोडशप्रकारमपि पत्याहर्त्तव्यमेव इत्यर्थादुक्तंभवति । नारदेन च दत्तं सप्तविध--प्रोक्तमदत्तं षोड-शात्मकम्” इति प्रतिपाद्य दत्तादत्तयोः स्वरूपं विवृतं यथा“पण्यमूल्यं भृतिस्तुष्ट्या स्नेहात् प्रत्युपकारतः । स्त्री-शुल्कानुग्रहार्थञ्च दत्तं दानविदो विदुः । अदत्तन्तु भय-क्रोधशोकवेगरुजांन्वितैः । तथोत्कोचपरिहासव्यत्यासच्छलयोगतः । वालमूढास्वतन्त्रार्त्तमत्तोन्मत्तापवर्जितम् ।कर्त्ता ममेदं कर्मेति प्रतिलाभेच्छया च यत् । अपात्रेपात्रमित्युक्ते कार्य्ये वा धर्मसंहिते । यद्दत्तं स्यादवि-ज्ञानाददत्तमिति तत् स्मृतम्” मिता० अदत्तशब्दे दृश्यम् ।

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.