| YouTube Channel

वृजिन (vRjina)

 
शब्दसागरः
English
वृजिन
mfn.
(-नः-ना-नं)
1. Crooked, bent, curved.
2. Wicked.
n.
(-नं)
1.
Sin, vice, wickedness.
2. Red leather.
3. Distress, affliction.
m.
(-नः) Hair.
E.
वृज् to cover, Unādi
aff.
इनच्, the vowel un-
changed.
Capeller Eng
English
वृजिन॑
a.
crooked, false, artful, mischievous
n.
&
f.
falsehood, fraud, sin.
Yates
English
वृजिन (नः-ना-नं) 1.
n.
Sin
red lea-
ther
distress.
m.
Hair.
a. Crook-
ed, wicked.
Spoken Sanskrit
English
वृजिन - vRjina -
adj.
- wicked
वृजिन - vRjina -
adj.
- false
वृजिन - vRjina -
adj.
- crooked
वृजिन - vRjina -
adj.
- calamitous
वृजिन - vRjina -
adj.
- disastrous
वृजिन - vRjina -
adj.
- bent
वृजिन - vRjina -
adj.
- deceitful
वृजिन - vRjina -
m.
- curled hair
वृजिन - vRjina -
m.
- hair
वृजिन - vRjina -
m.
- wicked person
वृजिन - vRjina -
n.
- vice
वृजिन - vRjina -
n.
- distress
वृजिन - vRjina -
n.
- sin
वृजिन - vRjina -
n.
- red leather
वृजिन - vRjina -
n.
- wickedness
वृजिन - vRjina -
n.
- affliction
वृजिन - vRjina -
n.
- misery
Wilson
English
वृजिन
mfn.
(-नः-ना-नं)
1 Crooked, bent, curved.
2 Wicked.
n.
(-नं)
1 Sin, vice, wickedness.
2 Red leather.
3 Distress, affliction.
m.
(-नः) Hair.
E.
वृज to cover, Uṇādi
aff.
इनच्. and the vowel unchanged.
Apte
English
वृजिन [vṛjina], [वृजेः इनच् कित्
Uṇ.*
2.45-46]
a.
Crooked, bent, curved.
Wicked, sinful
कर्म चैतदसाधूनां वृजिनानाम- साधुवत्
Mb.
* 3.27.46.
नः Hair, curled hair.
A wicked man
वृणक्ति वृजिनैः संगम् K. R.
नम् Sin
सर्वं ज्ञानप्लवेनैव वृजिनं संतरिष्यसि
Bg.*
4.36
Bṛi.
Up.*
4.3.33
निराकरिष्णोर्वृजिनादृते$पि
R.*
14.57
दुर्जना यवनास्तात वृजिनानि वितन्वते Śiva B.5.39.
Pain, distress (said to be
m.
also in this sense)
वृजिनं नार्हति प्राप्तुं पूज्यं वन्द्यमभीक्ष्णशः
Bhāg.*
1.7.46.
Red leather.
Apte 1890
English
वृजिन a. 1 Crooked, bent, curved.
2 Wicked, sinful.
नः 1 Hair, curled hair.
2 A wicked man
वृणक्ति वृजिनैः संगं K.R.
नं 1 Sin
सर्वं ज्ञानप्लवेनैव वृजिनं संतरिष्यसि Bg. 4. 36
निराकरिष्णोर्वृजिनादृतेऽपि R. 14. 57.
2 Pain, distress (said to be m. also in this sense).
3 Red leather.
Monier Williams Cologne
English
वृजिन॑ mf(आ)n. bent, crooked (lit. and fig.), deceitful, false, wicked,
RV.
&c.
&c.
disastrous, calamitous,
MBh.
ii, 857
वृजिन॑
m.
curled hair, hair,
L.
वृजिन॑
n.
id.,
RV.
AV.
TBr.
sin, vice, wickedness,
MBh.
Kāv.
&c.
distress, misery, affliction,
BhP.
red leather,
L.
Monier Williams 1872
English
वृजिन, अस्, आ, अम्, crooked, bent, curved
wicked
(अस्), m. curled hair, hair
(अम्), n. any-
thing crooked or to be avoided, wrong, sin, vice,
wickedness, (Sāy. = वर्जनीय, पाप, Ṛg-veda
IV. 23, 8)
distress, misery, affliction
red leather.
—वृजिन-वर्तनि, इस्, इस्, इ, Ved. going on wrong
tracks or roads, following evil courses, wicked.
Macdonell
English
वृजिन vṛj-iná,
a.
crooked
deceitful, guileful
🞄calamitous (rare)
n.
deceit, guile (V.)
🞄wickedness, sin (C.)
misfortune (P.).
Benfey
English
वृजिन वृज् + इन,
I.
adj.
1.
Crooked.
2. Wicked.
II.
m.
Curled
hair.
III.
n.
1. Sin, Rām. 6, 103, 10
Ragh. 14, 57
wickedness.
2. Distress.
3. Red leather.
Apte Hindi
Hindi
वृजिन
वि* - वृ्जेः इनज् कित्
"कुटिल, झुका हुआ, वक्र"
वृजिन
वि* - -
"दुष्ट, पापी"
वृजिनः
पुं*
- -
"बाल, घुंघराले बाल"
वृजिनः
पुं*
- -
दुष्ट पुरुष
वृजिनम्
नपुं*
- -
पाप
वृजिनम्
नपुं*
- -
"पीडा, दुःख"
वृजिनम्
पुं*
- -
"पीडा, दुःख"
L R Vaidya
English
vfjina {% (I) a. (f. ना) %} Crooked, curved, broken.
vfjina {% (II) m. %} 1. Pain, digress
2. hair
3. a wicked wan.
vfjina {% (III) n. %} Sin, सर्वं ज्ञानप्लवनैव वृजिनं संतरिष्यसि Bg.iv.36.
Bopp
Latin
वृजिन n. (r. वृज् s. इन) peccatum. AM.
Anekartha-Dvani-Manjari
Sanskrit
वृजिन
क्ली
वृजिन, मलिन, पाप
वृजिनं मलिने पापे प्रज्ञानं बुद्धिचिह्नयोः
verse 3.1.1.28
page 0015
Lanman
English
vṛjiná, a. crooked, wrong, opp. of ṛju,
‘straight, right.’ [√vṛj, 1177b: for the
mg, see √vṛj.]
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
वृजिन *m. lock of hair, Harṣac. 181, 2.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
कुटिल, वक्र, अराल, वृजिन, जिह्म, ऊर्मिमत्, कुञ्चित, नत, आविद्ध, भुग्न, वेल्लित
adjective
यस्मिन् कपटम् अस्ति।
"तस्य हास्यं कुटिलम् अस्ति।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
kyog po
१) वक्र २) वृजिन (?) ३)
skra
१) केश २) जटा ३) पूर्धज ४) वाल ५) वृजिन ६) शिरज ७) शिरोरुह
khyog po
१) कुब्ज २) जिह्मल ३) नत ४) वक्र ५) वङ्क ६= विच्छिन्न ७) वृजिन
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
अलक्ष्मीर्निरृतिः कालकर्णिका स्यादथाशुभम्
दुष्कृतं दुरितं पापमेनः पाप्मा पातकम् १३८०
किल्बिषं कलुषं किण्वं कल्मषं वृजिनं तमः
अंहः कल्कमघं पङ्क उपाधिर्धर्मचिन्तनम् १३८१
-wordlist-
अलक्ष्मी (स्त्री), निरृति (स्त्री), कालकर्णिका (स्त्री), अशुभ (क्ली), दुष्कृत (क्ली), दुरित (क्ली), पाप (क्ली), एनस् (क्ली), पाप्मन् (पुं), पातक (पुंक्ली), किल्बिष (क्ली), कलुष (क्ली), किण्व (क्ली), कल्मष (क्ली), वृजिन (क्ली), तमस् (क्ली), अंहस् (क्ली), कल्क (क्ली), अघ (क्ली), पङ्क (पुंक्ली), उपाधि (पुं), धर्मचिन्तन (क्ली)
--source--
कुञ्चितं नतमाविद्धं कुटिले वक्रवेल्लिते १४५६
वृजिनं भङ्गुरं भुग्नमरालं जिह्ममूर्मिमत्
-wordlist-
कुञ्चित (क्ली), नत (क्ली), आविद्ध (क्ली), कुटिल (क्ली), वक्र (क्ली), वेल्लित (क्ली), वृजिन (क्ली), भङ्गुर (क्ली), भुग्न (क्ली), अराल (क्ली), जिह्म (क्ली), ऊर्मिमत् (क्ली)
अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्टम्
Sanskrit
--source--
देहे सिनं प्रजनुकश्चतुःशाखं षडङ्गकम् ११६
व्याधिस्थानं देहैकदेशे गात्रं कचे पुनः
वृजिनो वेल्लिताग्रोऽस्रो धम्मिल्ले मौलिजूटकौ ११७
-wordlist-
सिन (क्ली), प्रजनुक (पुं), चतुःशाख (क्ली), षडङ्गक (क्ली), व्याधिस्थान (क्ली), गात्र (क्ली), वृजिन (पुं), वेल्लिताग्र (पुं), अस्र (पुं), मौलि (पुं), जूटक (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
वृजिन
वृजिन, दुरित, दुष्कृत, अघ, अंहस्, किल्विष, तमस्, कल्क, एनस्, कल्मष, अशुभ, पाप, पातक, पाप्मन्
वृजिनं दुरितं दुष्कृतमघमंहः किल्विषं तमः कल्कम्
एनः कल्मषमशुभं पापं स्यात्पातकं पाप्मा ६२७
verse 3.1.1.627
page 0071
वक्र
वक्र, वृजिन, भङ्गुर, आविद्ध, वेल्लित, नत, जिह्म, भुग्न, अराल, कुटिल, व्याकुञ्चित, ऊर्मिमत्
वक्रं वृजिनं भङ्गुरमाविद्धं वेल्लितं नतं जिह्मम्
भुग्नमरालं कुटिलं व्याकुञ्चितमूर्मिमत्कथितम् ६९६
verse 4.1.1.696
page 0081
वृजिन
वृजिन, केश
वृजिनः केशेऽप्युक्तः स्थाणुः कीलेऽपि कुञ्जरे नागः
verse 5.1.1.797
page 0092
नाममाला
Sanskrit
अघ, अंह, दुरित, पाप्मन्, पाप, किल्बिष, वृजिन, कलिल, एनस्, दुष्कृत
अघमंहश्च दुरितं पाप्मा पापं किल्बिषम्
वृजिनं कलिलं ह्येनो दुष्कृतम् तज्जयी जिनः १३१
verse 0.1.1.131
page 0066
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
वृजिनं,
क्ली,
(वृजी वर्ज्जने + “वृजेः किच्च ।”उणा० ४७ इति इनच् कित् ।)पापम् इत्यमरः
(यथा, भागवते १० ।२९ ३८ ।“तन्नः प्रसीद वृजिनार्द्दन तेऽङ्घ्रिमूलम्
”दुःखम् यथा, तत्रैव ४६ ।“वृजिनं नार्हति प्राप्तुं पूज्यं वन्द्यमभीक्ष्णशः
”पापविशिष्टे, त्रि यथा, महाभारते २२ ।“वृजिनां गतिमाप्नोति श्रेयसोऽप्युपहन्ति
”)रक्तचर्म्म भुग्नम् इति हेमचन्द्रः
वृजिनः,
पुं,
केशः कुटिले, त्रि इति मेदिनी ।ने, १३६
(यथा, ऋग्वेदे ४६ १३ ।“असमने अध्वनि वृजिने पथि श्येनाँ इव श्रव-स्यतः
”“वृजिने कुटिले पथि ।” इति तद्भाष्ये सायणः
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
वृजिन
न०
वृज--इलच् किच्च पापे अमरः भुग्ने
त्रि०
हेमच० केशे
पु०
कुटले
त्रि०
मेदि०
Capeller
German
वृजिन॑ krumm, falsch, ränkevoll.
f.
आ॑ Hinterlist, Trug.
n.
dass., Unrecht,
Sünde, Elend.
Grassman
German
vṛjiná, a., m., n. [von vṛj], 1〉 a., krumm
2〉 a., unrecht, ungerecht, ränkevoll
3〉 m., der Ungerechte, Falsche, Böse
4〉 n., Unrecht, Uebelthat, Ränke. Gegensatz ṛjú ({809, 18}
{297, 17}
{492, 2}
{576, 2}
vgl. {809, 43}
{366, 5})
sā́dhu ({218, 3})
vītá ({298, 11}). Vgl. á-vṛjina.
-ám [n.] 1〉 gātúm {809, 18}. 2〉 ripúm {492, 13}. 3〉 {620, 13}
{913, 15}.
-ásya 3〉 ṛjús pavasva hantā́ {809, 43}.
1〉 pathí {487, 13}.
-ā́ni 4〉 tápūṃṣi asmai santu {493, 2}
ṛjūyaté bruvántas {366, 5}. 4〉 hanti {319, 8}.
-ā́ 1〉 pṛṣṭhā́ {298, 11}. 4〉 {297, 17}
{492, 2}
{576, 2}
{218, 3}
{915, 8}
{931, 8}.
-ā́s 2〉 jánāsas {357, 11}.
-ā́n 2〉 dásyūn {268, 6}.
-ā́nām 2〉 ripūṇáam {676, 9}.
Burnouf
French
वृजिन वृजिन a. courbé, courbe
au fig. coupable.
-- S.
n.
vice, péché
affliction.
Cuir rouge. -- S.
m.
poil,
cheveu.
Stchoupak
French
वृजिन-
a. faux, fourbe
néfaste
nt. méchanceté, péché
malheur,
souffrance
m.
boucle de cheveux
-वन्त्- (v. l. -ईवन्त्-)
m.
fils d'un
certain Kroṣṭu.