| YouTube Channel

वृजनं (vRjanaM)

 
Hindi
Hindi
दुख का सागर
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
वृजनं,
क्ली,
(वृज + “कॄपॄवृजीति ।” उणा० ८१ ।इति क्युः ।) पापम् इत्युणादिकोषः
आका-शम् इति सिद्धान्तकौमुद्यामुणादिवृत्तिः
निराकरणम् इति संक्षिप्तसारोणादिवृत्तिः
(संग्रामः यथा, ऋग्वेदे ६३ ।“त्वं शुष्णं वृजने पृक्षे
”“वृजन इत्यादीनि त्रीणि संग्रामनामानि अत्रपूर्व्वे विशेषणे वृजने वर्ज्जनयुक्ते संग्रामे हिवीराः पुरुषा वर्ज्ज्यन्ते हिंस्यन्ते ।” इति तद्भाष्येसासणः
बलम् इति निघण्टुः
यथा, ऋग्वेदे १६६ १५ ।“विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ।”“वृजनं बलम् ।” इति तद्भाष्ये सायणः
प्राणिजातम् यथा, ऋग्वेदे ४८ ।“जरयन्ती वृजनं पद्वदीयते ।”“वृजनं गमनशीलं जङ्गमं प्राणिजातं जर-यन्ती *** वृजनं वृजी वर्जने वर्ज्यते इतिवृजनं प्राणिजातम् कॄ पॄ वृजिमन्दिनिधा-ञ्भ्यः क्युरिति क्युप्रत्ययः कित्त्वाल्लघपधगुणा-भावः योरनादेशे प्रत्ययस्वरः ।” इति तद्भाष्येसायणः
)