| YouTube Channel

वीरण (vIraNa)

 
शब्दसागरः
English
वीरण
n.
 (-णं) A fragrant grass, (Andropogon muricatum. )
f.
 (-णी)
1.
A side glance.
2. A deep place.
E.
 वि a bird, ईर् to go, ल्युट्
aff.
Capeller Eng
English
वीरण
n.
 a kind of fragrant grass.
Yates
English
वीरण (णं) 1.
n.
 A fragrant grass.
f.
 Side glance
deep place.
Spoken Sanskrit
English
वीरण - vIraNa -
n.
 - vetiver grass [ Andropogon Muricatum - Bot. ]
वीरण - vIraNa -
n.
 - fragrant grass
Wilson
English
वीरण
n.
 (-नं) A fragrant grass, (Andropogon muricatum. )
f.
(-णी) A side glance, a leer.
3 A deep place.
E.
 वि a bird, ईर to go, and ल्युट्
aff.
Apte
English
वीरणम् [vīraṇam],
N.
 of a fragrant grass, Andropogon Muricatus, (the root of which is used as a refrigerant)
वीरणस्तम्बके लग्नाः सर्वतः परिभक्षिते
Mb.
 * 1.13.17.
Apte 1890
English
वीरणं N of a fragrant grass, Andropogon Muricatus, (the root of which is used as a refrigerant).
Monier Williams Cologne
English
वीरण
m.
N.
 of a Prajā-pati (father of Vīraṇī or Asiknī),
MBh.
Hariv.
of a teacher,
Cat.
 (prob. w.r. for वीरणिन्)
वीरण
n.
 a fragrant grass, Andropogon Muricatus,
MBh.
Monier Williams 1872
English
वीरण, अस्, m., N. of a sage (father of Vīraṇī)
of the father of Asiknī
of a teacher of the Yajur-
veda
(ई), f. a side-glance, leer
a deep place
N.
of a daughter of Vīraṇa and mother of Cākṣuṣa
(अम्), n. a fragrant grass, Andropogon Muricatus
[cf. विरण, वैरिण।]
Macdonell
English
वीरण vīraṇa,
n.
 a fragrant grass (Andropogon 🞄muricatus).
Benfey
English
वीरण वीरण,
I.
n.
 A fragrant
grass, Andropogon muricatum, Rām.
2, 80, 8.
II.
f.
 णी।
1. A side-glance.
2. A deep place.
Apte Hindi
Hindi
वीरणम्
नपुं*
 - वि + ईर् + ल्युट्
"एक सुगन्धित घास, उशीर "
L R Vaidya
English
vIraRa {% n. %} Name of a fragrant grass.
Bopp
Latin
वीरण n. gramen fragrans (Andropogon muricatum).
AM.
Kridanta Forms
Sanskrit
वीर (वी꣡र॒ विक्रान्तौ - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = वीरणम्
अनीयर् = वीरणीयः - वीरणीया
ण्वुल् = वीरकः - वीरिका
तुमुँन् = वीरयितुम्
तव्य = वीरयितव्यः - वीरयितव्या
तृच् = वीरयिता - वीरयित्री
क्त्वा = वीरयित्वा
ल्यप् = प्रवीर्य
क्तवतुँ = वीरितवान् - वीरितवती
क्त = वीरितः - वीरिता
शानच् = वीरयमाणः - वीरयमाणा
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
वीरण (nach dem Ko. °m.) = वंशवृक्ष, S, I, 390, 2.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
jag ma
वीरण
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: वीरणम्
Root: वीरण
Gender: नपुं
Number: all
अर्थः ⇒
Meaning(s):
⇒ Fragrant grass
Andropogon muricatum
Tamil Īla miccai
Shloka(s):
3|3|231|1 ► स्याद्वीरणं वीरतृणं मूलेऽस्योशीरमस्त्रियाम्। (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|3|231|1 ⇢ वीरणम् (वीरण) (नपुं) ⇒ Fragrant grass
Andropogon muricatum
Tamil Īla miccai ⇒
➠ 3|3|231|1 ⇢ वीरतृणम् (वीरतृण) (नपुं) ⇒ Fragrant grass
Andropogon muricatum
Tamil Īla miccai ⇒
Related word(s):
Mahabharata
English
Vīraṇa, a Prajāpati. § 717b (Nārāyaṇīya): XII, 349, V), 13587 (Prajāpatiḥ), 13588 (learnt the religion of Nārāyaṇa from Sanatkumāra, and taught it to Raibhya).
पुराणम्
English
वीरण / VĪRAṆA. A prajāpati. Mention is made in mahābhārata, śānti Parva, Chapter 348, Stanza 41, that this prajāpati learned the philosophy of purity and righteousness from sanatkumāra and taught the hermit raibhya what he had learned.
Vedic Reference
English
Vīraṇa is the form in the late Ṣaḍviṃśa Brāhmaṇa (v. 2) of
the name of the plant Vīriṇa.
अमरकोशः
Sanskrit
Word: वीरणम्
Root: वीरण
Gender: नपुं
Number: all
Meaning(s):
⇒ fragrant grass
⇒ vetiver grass [Andropogon Muricatum - Bot.]
Shloka(s):
2|4|164|1 ► स्याद्वीरणं वीरतरं मूलेऽस्योशीरमस्त्रियाम्। (वनौषधिवर्गः)
Synonym(s):
➠ 2|4|164|1 ⇢ वीरणम् (वीरण) (नपुं) ⇒ fragrant grass, vetiver grass [Andropogon Muricatum - Bot.]
➠ 2|4|164|1 ⇢ वीरतरम् (वीरतर) (नपुं) ⇒ bolder, stronger, vetiver grass [Andropogon Muricatum - Bot.]
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः ➡ तृणम्
जातिः ➡ तृणम्
अवयव_अवयवीसंबन्धः ➡ वीरणमूलम्
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
वीरणं,
क्ली,
 उशीरतृणम् । तत्पर्य्यायः । वीरणम्२ कटायनम् ३ । इति शब्दरत्नावली ॥
वीरतरम् ४ । इत्यमरः ॥
वीरभद्रम् ५ । इतिरुद्रः ॥
(यथा, भागवते । १० । ११ । ५१ ।“तमापतन्तं स निगृह्य तुण्डयोःदोर्भ्यां वकं कंससखं सतां गतिः ।पश्यत्सु बालेषु ददार लीलयामुदावहो वीरणवद्दिवौकसाम् ॥
”)अपि च ।“स्याद्वीरणं वीरतरु वीरञ्च बहुमूलकम् ।वीरणं पाचनं शीतं स्तम्भनं लघु तिक्तकम् ॥
मधुरं ज्वरनुद्वान्तिमेदजित् कफपित्तहृत् ।तृष्णास्रविषवीसर्पकृच्छ्रदाहव्रणापहम् ॥
वीरणस्य तु मूलं स्यादुशीरमभयं तथा ।अमृणालञ्च सेव्यञ्च समगन्धिकमित्यपि ॥
उशीरं पाचनं शीतं स्तम्भनं लघु तिक्तकम् ।मधुरं ज्वरकृद्वान्तिमदनुत् कफपित्तनुत् ।तृषास्रविषवीसर्पदाहकृच्छ्रव्रणापहम् ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
(पुं, प्रजापतिविशेषः । यथा, महाभारते ।१२ । ३४८ । ४१ ।“सनत्कुमारादपि च वीरणो वै प्रजापतिः ।कृतादौ कुरुशार्द्दूल धर्म्ममेतदधीतवान् ॥
”यथा च मात्स्ये । ४ । ४० ।“वीरणस्यात्मजायान्तु चक्षुर्म्मनुमजीजनत् ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
वीरण वि + ईर्--ल्यु । उशीर (वेणारमूल) शब्दच० ।
Capeller
German
वीरण
n.
 Art Gras.
Stchoupak
French
वीरण-
m.
n.
 d'un Prajāpati
nt. sorte d'herbe odoriférante,
Andropogon muricatus
-ई-
f.
 fille de Vīraṇa
-क-
m.
n.
 d'un Nāga.
°स्तम्ब- -क-
m.
 touffe d'herbe V.