| YouTube Channel

वीप्सा (vIpsA)

 
शब्दसागरः
English
वीप्सा
f.
 (-प्सा)
1. Several or successive order, the arrangement of things
or properties each by each, or in succession. as वृक्षं वृक्षं सिञ्चति, he
waters tree after tree.
2. Pervasion.
E.
 वि before अप् to go, or get,
desiderative form, अच्
aff.
Capeller Eng
English
वीप्सा
f.
 repetition, succession (g. ).
Yates
English
वीप्सा (प्सा) 1.
f.
 Successive order,
one after another.
Wilson
English
वीप्सा
f.
 (-प्सा) Several or successive order, the arrangement of things
or properties each by each, or in succession, as वृक्षं वृक्षं सिञ्चति he
waters tree after tree.
E.
 वि before अप to go, or get, desiderative form, अच्
aff.
Apte
English
वीप्सा [vīpsā], 1 Pervasion.
Repetition of words to imply continuous or successive action
as in the example वृक्षं वृक्षं सञ्चति
वीप्सायां द्विरुक्तिः.
Repetition in general.
Apte 1890
English
वीप्सा 1 Pervasion.
2 Repetition of words to imply continuous or successive action
as in the example वृक्षं वृक्षं सिंचति
वीप्सायां द्बिरुक्तिः.
3 Repetition in general.
Monier Williams Cologne
English
वीप्सा
f.
 ‘the desire of pervading’ (with any property or quality simultaneously or continuously), several or successive order or series, distributiveness, repetition (esp. repetition of words to imply continuous or successive action
e.g. वृक्षं वृक्षं सिञ्चति, he waters tree after tree
मन्दम् मन्दं नुदति पवनः, ‘gently, gently breathes the wind’
cf.
Pāṇ.
 viii, 1, 4
Vām.
 v, 2, 87),
APrāt.
Pāṇ.
Śaṃk.
Monier Williams 1872
English
वीप्सा वीप्सा, f. (fr. the Desid. of व्य्-आप्,
q. v.), ‘the desire of pervading (with any property or
quality simultaneously or continuously), ’ several or
successive order or series, the arrangement of things
or properties in regular succession or each by each,
repetition, the repetition of words to imply continu-
ous or successive action (e. g. वृक्षं वृक्षं
सिञ्चति, he waters tree after tree
प्रभुर् भूतम्
भूतम् अभि सर्व-प्राणिष्व् अस्ति, the supreme
being is in all living beings creature after creature
cf. Pāṇ. VIII. 1, 4).
Macdonell
English
वीप्सा vi‿īpsā,
f.
 distributiveness (expressed 🞄by the repetition of a word)
repetition (of 🞄a word).
Benfey
English
वीप्सा वीप्सा, i. e. वि-ईप्स, desider. of
आप्, + अ,
f.
1. Successive order, Pāṇ.
viii. 1, 4.
2. Repetition.
Apte Hindi
Hindi
वीप्सा
स्त्री*
 - "वि + आप् + सन् + अ + टाप्, ईत्वम्"
परिव्याप्ति
वीप्सा
स्त्री*
 - -
(नैरंतर्य प्रकट करने के लिए) शब्द द्विरुक्ति
वीप्सा
स्त्री*
 - -
सामान्य पुनरुक्ति
L R Vaidya
English
vIpsA {% f. %} 1. Pervasion
2. repetition
3. the repetition of words to imply successive action, (e.g. वृक्षं वृक्षं प्रति सिंचति).
Abhyankara Grammar
English
वीप्सा complete application to all the different parts
comprehensive inclusion of every part or unit: desire to occupy completely: cf. व्याप्तिविशेषविषया प्रयोक्तुरिच्छा वीप्सिा नानावा- | चिनामधिकरणानां क्रियागुणाभ्यां युगपत्प्रयोक्तुर्व्या- प्तुर्व्याप्तुमिच्छा नानाभूतार्थवाचिनां शब्दानां यान्य- धिकरणानि वाच्यानि तेषां क्रियागुणाभ्यां युगपत्प्रयो- क्तुमिच्छा वीप्सा
e.g. ग्रामो ग्रामो रमणीयः । Kāś on P.VIII.1.4. For details see Mahābhāṣya on P.VIII.1.1 and 4.
अमरकोशः
Sanskrit
Word: वीप्सा
Root: वीप्सा
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
⇒ about
Shloka(s):
3|3|246|1 ► प्रति प्रतिनिधौ वीप्सालक्षणादौ प्रयोगतः। (नानार्थवर्गः)
Synonym(s):
➠ 3|3|246|1 ⇢ प्रतिः (प्रति) (अव्य)
Related word(s):
जातिः ➡ क्रिया
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
वीप्सा,
स्त्री,
 क्रियागुणद्रव्येर्युगपद्ब्याप्तुमिच्छा ।यथा, --“मुक्तिर्नर्त्तेऽच्युतोपास्तिं भूतं भूतमभि प्रभुः ।भक्तो विभुमभि प्राज्ञो गोविन्दमभितिष्ठति ॥
”अच्युतोपास्तिं ऋते मुक्तिर्न स्यादित्यर्थः ।प्रभुरीश्वरः भूतं भूतं अभि सर्व्वप्राणिषु अस्तिइत्यर्थः । वीप्सायां प्रयुक्तस्य पदस्य द्विर्भावः ।इति मुग्धबोधटीकायां दुर्गादासः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
वीप्सा स्त्री वि + आप--सन्--अच ईत्--अ अभ्यासलोपश्च । व्याप्तौ
Capeller
German
वीप्सा
f.
 das Distributivverhältnis (g.).
Burnouf
French
वीप्सा वीप्सा
f.
 (वि
ईप्स् c. de आप्) action
répétée, ordre successif de plusieurs actions ou choses consécutives
[par ex. coudre point par point, compter un à un, arroser plante par
plante].
Stchoupak
French
वीप्सा-
f.
 répétition (d'un mot)
-आयाम् avec valeur distributive
(gramm. ).