| YouTube Channel

विस्तारः (vistAraH)

 
Apte
English
विस्तारः [vistārḥ], 1 Spreading, extension, expansion
प्रान्त- विस्तारभाजाम्
Māl.
 1.27.
Amplitude, breadth
पञ्चयोजन- विस्तारम्
Mb.
 * 14.58.39
विलोकयन्त्यो वपुरापुरक्ष्णां प्रकाम- विस्तारफलं हरिण्यः
R.*
 2.11
तत एव च विस्तारम्
Bg.*
 13.3.
Expanse, vastness, magnitude
मध्ये श्यामः स्तन इव भुवः शेषविस्तारपाण्डुः
Me.*
 18.
Details, full particulars
कण्वो$पि तावच्छ्रुतविस्तारः क्रियताम्
Ś.*
 7.
The diameter of a circle.
A shrub.
The branch of a tree with new shoots.
Apte 1890
English
विस्तारः 1 Spreading, extension, expansion
प्रांतविस्तारभाजां Māl. 1. 27.
2 Amplitude, breadth
विलोकयंत्यो वपुरापुरक्ष्णां प्रकामविस्तारफलं हरिण्यः R. 2. 11
Bg. 13. 30.
3 Expanse, vastness, magnitude
मध्यः श्यामः स्तन इव भुवः शेषविस्तारपांडुः Me. 18.
4 Details, full particulars
कण्वोऽपि तावच्छ्रुतविस्तारः क्रियतां Ś. 7.
5 The diameter of a circle.
6 A shrub.
7 The branch of a tre with new shoots.
Hindi
Hindi
आयाम (पु)
Apte Hindi
Hindi
विस्तारः
पुं*
 - वि + स्तृ + घञ्
"फैलाव, विस्तृति, प्रसारण"
विस्तारः
पुं*
 - -
"आयाम, चौड़ाई"
विस्तारः
पुं*
 - -
"फैलाव, विपुलता, विशालता"
विस्तारः
पुं*
 - -
"विवरण, पूरा ब्यौरा"
विस्तारः
पुं*
 - -
वृत्त का व्यास
विस्तारः
पुं*
 - -
झाड़ी
विस्तारः
पुं*
 - -
नूतन पल्लवों से युक्त पेड़ की शाखा
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 प्रपञ्चनम्, विस्तारः, विकासिता, विकासः
noun
कार्यस्य विस्तृतीकरणम्।
"भवान् अनावश्यकं प्रपञ्चनं मा करोतु।"
Synonyms:
 सूक्ष्मता, विस्तारः
noun
कस्यापि वस्तुनः बहुविस्तरं ज्ञानम्।
"अस्य यन्त्रस्य सूक्ष्मतां मह्यं वर्णयतु।"
Synonyms:
 विस्तारः, प्रसारः, प्रसरः, विस्तरः, प्रसरणम्, व्याप्तिः, विततिः, व्यापनम्, व्यापकत्वम्
noun
वर्धनस्य क्रिया भावः वा।
"जलप्लावनात् रक्षितुं सेतूनां विस्तारः आवश्यकः अस्ति।"
Synonyms:
 वृद्धिः, स्फीतिः, समृद्धिः, उपचयः, प्रचयः, आप्यायनम्, बृंहणम्, उन्नतिः, विस्तारः, आधिक्यम्, समुन्नतिः, ऋद्धिः, परिबर्हणा, परिवृद्धता, वर्धः, उच्छ्रयः, अभ्युदयः, अभिवृद्धिः
noun
वर्धनस्य क्रिया।
"अस्मिन् वर्षे उद्योगसंस्थायाः विक्रयणे वृद्धिः जाता।"
Synonyms:
 प्रसारः, प्रसरः, अभिवृद्धिः, प्रवर्तनं, विस्तारः, प्रवर्धनम्
noun
कस्यचित् विषयस्य व्याप्तेः अवस्था भावः वा।
"शिक्षायाः प्रसारेण एव देशस्य उन्नतिः शक्या।"
Synonyms:
 पृथुता, पार्थवम्, प्रथिमा, विशालता, विपुलता, विस्तारः, विस्तीर्णता, परिसरः, प्रस्थः, विततिः, आयामः, आयतनम्, पाटः, परिणाहः, व्यासः, परिसरः
noun
वस्तुनः आसीमातः प्रसृतिः।
"अस्य वस्तुनः पृथुता अधिका अस्ति। "
Synonyms:
 विस्तारः
noun
पदार्थग्रहणस्य क्षमतायाः दृष्ट्या कस्यापि पात्रान्तर्गतभागे वर्तमानं रिक्तस्थानम्।
"अस्य सम्भरण्याः विस्तारः पञ्चाशत् लीटरपरिमाणम् अस्ति।"
Synonyms:
 विस्तारः
noun
दैर्घ्यं विस्तारः च।
"भारतदेशस्य विस्तारः आ हिमालयात् कन्याकुमारीं यावत् अस्ति।"
Tamil
Tamil
விஸ்தார: : பரவுதல், அகலம், பரந்த அமைப்பு, புதிய இலைகள் உள்ள கிளை, வட்டத்தின் விட்டம், விவரித்தல்.
अमरकोशः
Sanskrit
Word: विस्तारः
Root: विस्तार
Gender: पुं
Number: all
Meaning(s):
⇒ shrub
⇒ width
⇒ extent
⇒ detail
⇒ breadth
⇒ stretch
⇒ expansion
⇒ extension
⇒ spreading
⇒ amplitude
⇒ development
⇒ enumeration
⇒ diffusiveness
⇒ specification
⇒ diameter of a circle
⇒ becoming large or great
⇒ detailed enumeration or description
⇒ branch of a tree with its new shoots
⇒ breadth of a circle i.e. its diameter
Shloka(s):
2|6|114|2 ► दैर्घ्यमायाम आरोहः परिणाहो विशालता॥ (मनुष्यवर्गः)
3|2|22|1 ► विस्तारो विग्रहो व्यासः स च शब्दस्य विस्तरः। (सङ्कीर्णवर्गः)
Synonym(s):
➠ 2|6|114|2 ⇢ परिणाहः (परिणाह) (पुं) ⇒ width, extent, breadth, compass, contour, periphery, circumference, circumference of a circle
➠ 2|6|114|2 ⇢ विशालता (विशालता) (स्त्री) ⇒ eminence, greatness, distinction, great extent
➠ 3|2|22|1 ⇢ विस्तारः (विस्तार) (पुं) ⇒ shrub, width, extent, detail, breadth, stretch, expansion, extension, spreading, amplitude, development, enumeration, diffusiveness, specification, diameter of a circle, becoming large or great, detailed enumeration or description, branch of a tree with its new shoots, breadth of a circle i.e. its diameter
➠ 3|2|22|1 ⇢ विग्रहः (विग्रह) (पुं) ⇒ form, body, shape, strife, enmity, figure, quarrel, element, contest, discord, analysis, division, war with, ornament, hostility, expansion, isolation, decoration, resolution, separation, distribution, independence, configuration, decode [computer], decryption [computer], keeping apart or asunder, freed from the Seizer i.e. rAhu, separate i.e. individual form or shape, separation or analysis of any word capable of separation, resolution of a compound word into its constituent parts
➠ 3|2|22|1 ⇢ व्यासः (व्यास) (पुं) ⇒ width, breadth, arranger, diameter, compiler, severing, division, diffusion, prolixity, extension, disjoining, separation, distributing, kind of drawl, detailed account, diameter of a circle, Brahman who recites or expounds the purANas in public
Related word(s):
जातिः ➡ परिमाणः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
विस्तारः,
पुं,
 (वि + स्तॄ + “प्रथने वावशब्दे ।”३ । ३ । ३३ । इति घञ् ।) विटपः । विस्ती-र्णता । तत्पर्य्यायः । विग्रहः २ व्यासः ३ ।इत्यमरः ॥
(यथा, आर्य्यासप्तशत्याम् । ५५८ ।“वंशावलम्बनं यद्यो विस्तारो गुणस्य याव-नतिः ।तज्जालस्य खलस्य च निजाङ्कसुप्तप्रणाशाय ॥
”)स्तम्बः । इति मेदिनी । रे, २१५ ॥