| YouTube Channel

विमर्शः (vimarzaH)

 
Apte
English
विमर्शः [vimarśḥ], 1 Thought, deliberation.
(In dramas) A change in the successful progress of a dramatic plot, a change in the prosperous course of a love-story caused by some unforeseen reverse or accident, one of the five Sandhis in a drama
it is thus defined in S. D.
यत्र मुख्यफलोपाय उद्भिन्नो गर्भतो$धिकः । शापाद्यः सान्तरायश्च स विमर्श इति स्मृतः ॥ 336
कुर्वन् बुद्ध्या विमर्शं प्रसृतमपि पुनः संहरन् कार्यजातं कर्ता वा नाटकानामिममनुभवति क्लेशमस्मद्विधो वा
Mu.*
 4.3.
विमर्शः [vimarśḥ] र्शनम् [rśanam], र्शनम् 1 Deliberation, consideration, examination, discussion
कुर्वन् बुद्ध्या विमर्शम्
Mu.*
 4.3.
Reasoning.
A conflicting judgment.
Hesitation, doubt
कार्यस्य न विमर्शं च गन्तुमर्हसि सुव्रत
Rām.*
 118.57
2.34.44.
The impression left on the mind by past good or bad actions
see वासना.
Knowledge
अविद्वद- धिकारित्वात् प्रायश्चित्तं विमर्शनम्
Bhāg.*
 6.1.11.
Apte 1890
English
विमर्शः
र्शनं 1 Deliberation, consideration, examination, discussion.
2 Reasoning.
3 A conflicting judgment.
4 Hesitation, doubt.
5 The impression left on the mind by past good or bad actions
see वासना.
Apte Hindi
Hindi
विमर्शः
पुं*
 - वि + मृश् + घञ्
"विचार विनिमय, सोच विचार, परीक्षण, चर्चा"
विमर्शः
पुं*
 - -
तर्कना
विमर्शः
पुं*
 - -
विपरीत निर्णय
विमर्शः
पुं*
 - -
"संकोच, संदेह"
विमर्शः
पुं*
 - -
पिछले शुभाशुभ कर्मों की मन के ऊपर बनी छाप
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 परीक्षणम्, समीक्षणम्, निरीक्षणम्, निरुपणम्, अनुसन्धानम्, परीक्षा, विचारः, विचारणम्, विचारणा, जिज्ञासा, अन्वेक्षणम्, अन्वेक्षणा, अवेक्षा, अवेक्षणम्, संवीक्षणम्, प्रसमीक्षा, निर्णयः, निश्चयः, अनुयोगः, विवेचना, विवेकः, विमर्शः
noun
कस्यापि वस्तुनः सम्यक् प्रविचेयस्य क्रिया।
"सम्यक् परीक्षणाद् अनन्तरमेव कस्यापि सत्यता स्वीकरणीया।"
Tamil
Tamil
விமர்ச’: : விமர்ச’னம் = பரீட்சித்தல், ஆலோசித்தல், விவாதித்தல், விரிவுரை.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
विम(र्श)र्षः,
पुं,
 (वि + मृ(श)ष + घञ् ।) विचा-रणा । इति जटाधरः ॥
(यथा, कथासरित्-सागरे । २० । १२४ ।“प्रत्ययः स्त्रीषु मुष्णाति विम(र्शं)र्षं विदुषा-मपि ॥
”)